Một chuyến thiện nguyện vùng cao bằng xe máy thường bắt đầu từ một nhóm nhỏ: vài sinh viên, vài người đi làm, gom được sách vở, áo ấm, chăn và đồ dùng học tập, rồi hẹn nhau một tuần lên vùng núi phía Bắc như Hà Giang, Cao Bằng hay Sơn La. Khác chuyến đi chơi, xe của đoàn chở nặng hơn, nhiều người lần đầu chạy đèo, và lịch trình bị buộc vào ngày hẹn trao quà. Bài này đi theo thứ tự chuẩn bị: thuê xe và báo cửa hàng, chở quà, tổ chức đoàn, chia chặng đèo và giữ liên lạc khi mất sóng.
Thuê xe theo tuần cho chuyến thiện nguyện vùng cao bằng xe máy
Một tuần đủ cho ngày đi, ngày về, ngày trao quà và một ngày dự phòng thời tiết. Thuê theo tuần cũng giúp cả đoàn có chung một mốc nhận và trả xe.
Việc đầu tiên, trước cả khi chốt danh sách quà, là báo cửa hàng về chuyến đi. Người phụ trách đoàn nên nói rõ số xe, số ngày, ngày nhận và trả dự kiến, vùng đi là đường núi nhiều ngày có chở thêm đồ, và ai là người đứng tên từng xe.
Điều kiện cho chuyến đi xa nhiều ngày, giấy tờ cần để lại và khoản đặt cọc đều được cửa hàng xác nhận trực tiếp; đừng tự đoán là được hay không được. Mỗi xe phải mang theo giấy tờ xe suốt chuyến. Nếu phải để lại giấy tờ gì, hãy hỏi rõ trực tiếp và xin biên nhận.
Cửa hàng ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, mở 09:00–21:00, không giao xe ngoài giờ này. Đoàn muốn xuất phát sớm thì nên nhận xe từ chiều hôm trước và kiểm tra xe ngay tại cửa hàng. Thời gian và chi phí giao nhận, nếu cần, phải xác nhận trước khi đặt. Giá tuần đã duyệt: Honda Vision 800.000–1.000.000 đồng, Honda Air Blade 800.000 đồng, Honda Click hoặc Yamaha Mio 600.000–700.000 đồng; Honda Wave liên hệ để báo giá. Lưu ý chung khi thuê dài ngày có ở mục thuê xe theo tuần.
Chọn xe cho đường đèo khi chở nặng
Với đèo dài và có đồ trên giá sau, nhiều đoàn chọn xe số vì người lái chủ động về số thấp để ghìm tốc khi xuống dốc; xem bài xe số xuống đèo dài giữ số máy an toàn. Người chưa quen đèo nên đi xe nhẹ, không chở người và chỉ mang phần quà gọn.
Chở quà từ thiện bằng xe máy: buộc chắc, vừa tải
Ai cũng muốn mang được nhiều, nhưng xe máy chỉ nên chở phần quà vừa sức xe và sức người lái. Phần nặng, cồng kềnh như gạo, thùng sách, chăn bông số lượng lớn nên gửi trước bằng dịch vụ vận chuyển hàng lên điểm trao quà.
Khi xếp quà lên xe:
- Không chở quá tải. Xe nặng đầu, lái chao hay khó dắt là dấu hiệu phải bớt đồ. Đọc thêm bài quy định chở hàng cồng kềnh trên xe máy.
- Không che đèn, xi nhan, biển số. Nhờ người đứng phía sau nhìn khi bật đèn để kiểm tra.
- Buộc bằng dây chằng có móc, quấn chéo qua giá sau ít nhất hai lượt, siết lại sau chặng đầu vì dây hay giãn.
- Đồ nặng đặt thấp, sát người lái; áo ấm, gấu bông để trên cùng. Không treo túi lủng lẳng hai bên hông xe.
- Bọc chống ướt từng kiện bằng túi ni lông dày; sách vở ướt gần như không dùng được.
Chia quà theo sức từng xe, đừng dồn hết lên xe khỏe nhất, và mỗi xe ghi một danh sách nhỏ mình đang chở gì.
Đoàn xe máy thiện nguyện: người dẫn đầu và người khóa đuôi
Đoàn đông mà không phân vai thì rất dễ rời rạc trên đường núi. Trước ngày đi, cả nhóm thống nhất:
- Người dẫn đầu: quen đường hoặc đã nghiên cứu kỹ lộ trình, chạy tốc độ mà người yếu nhất theo được. Không ai vượt lên trước người dẫn đầu.
- Người khóa đuôi: lái vững, bình tĩnh, xe ít đồ nhất, giữ bộ dụng cụ, bơm tay và hộp sơ cứu; không bao giờ bỏ xe nào ở lại.
- Ghép cặp: mỗi người có một bạn để ý nhau; người mới đi đèo chạy ngay sau người dẫn đầu.
Ở mỗi ngã rẽ, xe phía trước dừng chờ tới khi thấy xe sau. Mỗi lần nghỉ, người dẫn đầu đếm đủ số xe mới đi tiếp. Cách giữ khoảng cách trong đoàn có ở bài giữ khoảng cách khi đi xe theo nhóm.
Chia chặng đường đèo khi chở nặng
Khi xe chở thêm quà, chặng mỗi ngày nên ngắn hơn chuyến đi chơi thông thường:
- Ngày đầu: rời Hà Nội lúc sáng, qua cầu Nhật Tân hoặc tầng dưới cầu Thăng Long theo chỉ dẫn bản đồ ở chế độ xe máy. Không đi vào đường cao tốc, vì cao tốc cấm xe máy.
- Ngày thứ hai, thứ ba: vào đường núi, nghỉ đêm sớm, không chạy đèo khi trời tối.
- Ngày trao quà: chặng ngắn, tới nơi sớm để còn sức trò chuyện với bà con.
- Ngày dự phòng: cho mưa, sương dày hoặc xe cần sửa.
- Hai ngày cuối: quay về, tính giờ để kịp trả xe khi cửa hàng còn mở.
Ví dụ cụ thể về cách đếm ngày theo hợp đồng có trong bài một tuần đi Hà Giang từ Hà Nội bằng xe máy thuê.
Lên đèo, xuống đèo và sương mù
Lên dốc dài, về số thấp từ chân dốc thay vì đợi xe đuối. Xuống dốc, giữ số thấp hoặc phanh nhả từng nhịp, không bóp phanh liên tục. Sau mỗi đoạn đổ đèo dài, dừng ở chỗ rộng để nghỉ tay và kiểm tra lại dây buộc. Ở cua khuất, bấm còi và đi sát phần đường của mình.
Sáng sớm và chiều muộn trên núi hay có sương. Khi tầm nhìn kém, bật đèn chiếu gần, giảm tốc, giãn khoảng cách nhưng vẫn giữ xe trước trong tầm mắt. Sương quá dày thì dừng ở chỗ an toàn chờ tan.
Giữ liên lạc ở nơi mất sóng
Trên nhiều đoạn đường núi, điện thoại có thể mất sóng khá lâu. Trước khi rời Hà Nội:
- Tải bản đồ ngoại tuyến trên ít nhất hai điện thoại.
- Mỗi xe một sạc dự phòng đầy.
- Ghi giấy số điện thoại cả đoàn, người liên hệ ở điểm trao quà và số cửa hàng 0942467674, cất trong túi chống nước.
- Gửi lịch trình từng ngày cho một người ở nhà, hẹn giờ báo tin mỗi tối.
Nếu lạc nhau, mỗi người dừng ở điểm hẹn đã thống nhất từ sáng, không quay đầu đi tìm.
Nếu xe hỏng hay thủng săm, dắt vào lề an toàn, người khóa đuôi ở lại cùng, gọi cửa hàng khi có sóng để được hướng dẫn trước khi sửa, và giữ hóa đơn sửa chữa.
Tóm lại
Chuyến thiện nguyện vùng cao bằng xe máy suôn sẻ khi đoàn báo cửa hàng và chuẩn bị giấy tờ xe từ sớm, chở quà vừa tải không che đèn hay biển số, đi theo đoàn có người dẫn đầu, người khóa đuôi và chặng đèo ngắn. Thông tin chung về thuê xe dài ngày có ở mục thuê xe theo tuần và chuyên mục thuê xe.