Đoạn đê ven sông Hồng nhìn thoáng và phẳng, vậy mà tới chỗ đường uốn lượn, không ít người mới lái bắt đầu siết ga, dán mắt xuống bánh trước rồi thấy xe cứ trôi ra ngoài. Cách vào cua xe máy an toàn không cần dáng nghiêng điệu nghệ như tay đua, chỉ cần làm đúng thứ tự: giảm tốc trước, chọn đường chạy, nhìn ra cuối khúc cua rồi mới mở ga nhẹ. Bài này đi qua từng bước với những khúc cua bạn hay gặp ở Hà Nội, từ đê, vòng cung trong phố tới đường ngoại thành.
Cách vào cua xe máy chia thành ba đoạn
Khi vào cua, thân xe phải nghiêng. Với người chưa quen, cảm giác ấy dễ gây hoảng, kéo theo ba phản xạ sai: bóp phanh gấp, cố đỡ xe đứng thẳng, hoặc nhìn xuống mặt đường sát bánh trước. Cả ba đều làm xe mất ổn định đúng lúc cần vững nhất.
Khách du lịch lần đầu chạy xe ở Hà Nội còn gặp thêm một khó khăn là không đoán được khúc cua phía trước thoải hay gắt. Vì thế hãy xem mỗi khúc cua là ba đoạn nối nhau:
- Đoạn vào: giảm tốc và chọn đường khi xe còn thẳng.
- Đoạn giữ: nghiêng xe nhẹ, ga đều, mắt nhìn xa.
- Đoạn ra: thấy đường mở thẳng rồi mới tăng ga dần.
Phần lớn công việc phải xong ở đoạn vào. Tới giữa cua, bạn chỉ còn giữ nhịp chứ không còn thời gian sửa sai.
Bước 1: Giảm tốc khi xe còn đi thẳng
Tốc độ vào cua là thứ bạn quyết định trước khi nghiêng xe, không phải giữa lúc đang nghiêng. Khi thấy đường bắt đầu uốn, hãy nhả ga, liếc gương xem xe phía sau, rồi bóp phanh trước và đạp phanh sau nhẹ nhàng cho tới khi xe chậm lại ở tư thế thẳng đứng. Phanh gấp lúc đã nghiêng là lúc bánh dễ trượt, nhất là trên mặt đê có cát, bụi hoặc lá khô.
Nếu chưa nhìn thấy cuối khúc cua, hãy chạy chậm hơn mức bạn nghĩ là cần. Chậm quá chỉ mất thêm vài giây, nhanh quá thì rất khó sửa. Tốc độ vẫn phải theo biển báo từng đoạn, và quy định có thể thay đổi.
Xe số nên về số thấp phù hợp từ trước cua để có sẵn lực kéo khi ra khỏi cua, phần này nằm trong bài về số trước khi vào cua. Xe tay ga không có số nên chỉ cần nhả ga sớm và phanh đều tay.
Bước 2: Chọn đường chạy và điểm nhìn
Đường chạy an toàn là đường bạn nhìn thấy được, không phải đường ngắn nhất. Hãy giữ ổn định trong làn của mình: đừng cắt cua sang vạch giữa dù đoạn đó trông vắng, cũng đừng ôm sát mép đường nơi hay có cát, ổ gà và nắp cống. Ngay sau chỗ khuất có thể là một chiếc xe tải đang chạy ngược chiều.
Về điểm nhìn, hãy chọn một mốc ở cuối khúc cua, chỗ đường bắt đầu thẳng trở lại: một cột điện, một mép nhà hay một đoạn vạch kẻ. Xe có xu hướng đi theo hướng mắt nhìn, nên nhìn xa thì xe cũng đi mượt. Đầu quay theo cua trước, cả thân người sẽ tự nhiên theo sau.
Với cua khuất, hãy giả định phía sau có vật cản và chạy ở tốc độ đủ để dừng trong khoảng bạn nhìn thấy.
Bước 3: Nghiêng xe khi vào cua mà không hoảng
Nghiêng xe khi vào cua là kết quả của việc quay đầu nhìn theo cua và đẩy nhẹ tay lái về phía muốn rẽ, chứ không phải việc bạn phải cố ép. Người mới chỉ cần nghiêng ít, vừa đủ để xe bám cung đường. Cua càng chậm thì xe càng cần ít nghiêng.
Mấy điểm tư thế đáng nhớ:
- Thả lỏng vai và hai cánh tay, nắm tay lái vừa phải thay vì siết cứng.
- Hai đầu gối kẹp nhẹ thân xe, mông ngồi yên trên yên.
- Giữ ga đều hoặc nhả rất nhẹ, tránh bóp phanh mạnh khi xe đang nghiêng.
- Nếu chở người sau, nhắc họ ngồi yên, nhìn theo hướng cua cùng bạn, đừng nghiêng ngược hay xoay người.
Nếu thấy mình vào nhanh hơn dự tính, đừng hoảng mà bóp phanh trước thật mạnh. Hãy nhả ga, giữ nguyên tư thế, nhìn ra xa và phanh nhẹ, đều tay. Kéo xe đứng thẳng giữa cua thường đẩy xe văng ra ngoài làn, nguy hiểm hơn việc giữ nguyên độ nghiêng.
Bước 4: Nhìn ra cuối khúc cua rồi mới mở ga
Khi mắt đã thấy đường mở thẳng phía trước, bạn mới tăng ga, và tăng nhẹ, đều. Mở ga êm giúp bánh sau bám đường, thân xe đứng dậy dần. Mở ga mạnh lúc xe còn nghiêng dễ làm đuôi xe trượt, nhất là mặt đường ướt hoặc có sơn kẻ vạch. Cách tăng ga êm này nằm trong kỹ thuật vào ga và trả ga mượt mà người mới nên tập riêng.
Sau khi xe đã thẳng, liếc gương một lần rồi mới nhập vào dòng xe. Đừng vội bù lại thời gian đã chạy chậm ở cua: mắt thấy đường trước, tay mở ga sau.
Ba kiểu cua thường gặp ở Hà Nội
Cua trên đê ven sông Hồng
Đê có nhiều khúc uốn nối liền nhau, mặt đường có thể dính cát, bụi hoặc lá, một bên là mái dốc xuống bãi. Hãy giảm tốc trước từng cua, không dồn tốc độ ở đoạn thẳng ngắn giữa hai cua, và giữ khoảng cách rộng với xe phía trước. Sáng cuối tuần còn có người đạp xe, đi bộ và chạy bộ, nên cua khuất càng cần chậm.
Vòng cung trong phố
Ở phố, khúc cua thường bị che bởi xe đỗ, xe buýt hoặc người băng qua đường. Vạch sơn và nắp cống khá trơn khi mặt đường ướt, vì vậy hãy tránh nghiêng xe lúc bánh đang đè lên chúng. Hãy nhìn tới cuối vòng cung để đoán trước ai sắp cắt ngang. Nếu cần chuyển làn trong lúc cua, hãy bật xi nhan sớm và xem gương từ trước khi nghiêng, đừng làm khi xe đã nghiêng.
Đường ngoại thành
Cua ngoại thành thường thoải và đường rộng nên dễ chủ quan, tăng ga quá sớm. Nhưng xe tải, xe khách ngược chiều có thể lấn vạch ngay lúc bạn đang nghiêng. Hãy giữ sát làn của mình, đi chậm hơn ở cua khuất, và chỉ tăng ga khi thấy rõ chỗ ra. Những ngày sương hoặc mưa, bạn nên xem dự báo thời tiết và kế hoạch chuyến đi trước khi quyết định có chạy đoạn nhiều cua hay không.
Lỗi hay gặp khi vào cua xe máy cho người mới
Vài lỗi người mới thường mắc:
- Nhìn xuống bánh trước thay vì nhìn ra cuối cua.
- Vào cua rồi mới phanh, thường là phanh gấp.
- Mở ga quá sớm khi xe còn nghiêng.
- Siết cứng tay lái, ngồi gồng cả người.
- Chạy sát mép đường hoặc cắt sang làn ngược chiều.
Cách tập đơn giản là chọn một buổi sáng sớm, ở đoạn đường vắng có vài khúc cua thoải, rồi chạy chậm vài lượt cho quen. Mỗi lượt chỉ cần đủ ba việc: giảm tốc trước, nhìn cuối cua, mở ga nhẹ. Đừng tập lúc mặt đường còn ướt.
Nếu nhận xe ở Nguyễn Tú tại 112 Nguyễn Văn Cừ, Long Biên, hãy dành vài phút chạy chậm quanh khu vực gần đó để làm quen phanh và tay ga trước khi ra đường đông. Sau đó ghé chuyên mục kỹ năng lái cơ bản để đọc tiếp các bài về thao tác nền tảng, hoặc xem toàn bộ hướng dẫn tại mục kỹ năng. Cuối tuần này, thử một đoạn đê vắng và để ý xem mắt bạn đã nhìn tới đâu trước khi tay mở ga.