Quay đầu xe máy trong ngõ cụt là tình huống tưởng đơn giản nhưng khiến rất nhiều người xước xe, gãy gương hoặc ngã ngay trước cửa nhà. Ngõ nhỏ, tường hai bên, lại có xe chạy đến phía sau, nên không ít người vội vàng đánh lái gắt rồi mất thăng bằng. Kỹ năng này hoàn toàn học được, chỉ cần làm đúng trình tự và luyện vài lần ở nơi vắng trước khi dùng thật.
Vì sao quay đầu xe máy trong ngõ cụt dễ xảy ra va chạm
Nguyên nhân phổ biến nhất là thiếu không gian. Khi ngõ chỉ rộng hơn thân xe chút ít, mọi động tác đánh lái đều bị giới hạn: bánh trước dễ vướng bậc cống, miệng hố hay mép đá hoa, bánh sau dễ sát tường. Người lái hay nhìn xuống bánh trước mà quên đuôi xe, nên gương sau va tường lúc nào không hay.
Lỗi thứ hai là tâm lý vội. Nghe tiếng xe phía sau, nhiều người vặn ga mạnh để rồi bánh trước rú sát mép và xe đổ ngang. Lỗi thứ ba là xe chưa sẵn sàng: lốp non nên xe nặng lái, gương gập sát nên không thấy sau, hoặc người ngồi sau chưa kịp xuống khiến xe quá tải để quay. Mỗi lỗi nhỏ cộng lại đủ biến một lần quay xe vài giây thành một ca vá tốn kém.
Các bước quay đầu xe trong ngõ hẹp an toàn
Bước một là dừng hẳn. Vừa phát hiện ngõ cụt phía trước, giảm tốc ngay, đừng phi vào sát đầu ngõ rồi mới phanh. Dừng ở chỗ bằng phẳng, đặt cả hai chân xuống đất, kéo phanh, và dành vài giây quan sát hai bên: đâu có khoảng trống, đâu có ổ gà, có ai đang đi tới không.
Bước hai là chọn điểm quay. Tìm đoạn rộng nhất trong tầm mắt: khoảng trống trước cổng nhà, đoạn giáp với ngách, hoặc chỗ ngõ nở ra vài chục xăng-ti-mét. Chỉ cần rộng thêm một chút cũng giảm gần nửa độ khó, vì bạn khỏi phải đánh lái gắt đến tận điểm chết của khúc quay.
Bước ba là quay theo trình tự nhích. Tháo côn cho xe nhích chậm như người đi bộ, đánh lái từ từ; khi bánh trước sát mép thì giữ phanh, nhường người, rồi nhích tiếp. Xe số thì phối hợp côn với ga rất nhẹ, xe tay ga chỉ vặn nửa ga. Nếu cần lùi để lấy thêm góc, quan sát gương và phía sau trước khi lùi, lùi chậm với chân sẵn sàng chống đất.
Bước bốn là hạ tải. Nếu chở đồ cồng kềnh hoặc có người ngồi sau, nhờ họ xuống bộ và cầm đồ trước. Thùng hàng nặng phía sau thì kê cạnh tường, quay xong mới gắn lại. Xe nhẹ thì mọi động tác đều mềm, và lần quay đầu sẽ ngắn hơn hẳn.
Một điểm cuối nhưng không kém quan trọng: chỉnh gương và canh chân chống. Trước khi quay, dựng gương lại để nhìn được mép xe phía sau, và chọn trước chân nào sẽ chống khi xe dừng; chống ở mép gần bao giờ cũng vững hơn chống giữa ngõ. Ai mặc quần dài rộng thì vén gấu gọn lại, vì gấu vướng chân chống cũng là một nguyên nhân ngã rất thường thấy trong ngõ hẹp.
Khi ngõ quá hẹp: những cách xử lý thay thế
Có những ngõ mà dù khéo mấy cũng không đủ chỗ quay trong một lần. Khi đó đừng cố. Tắt máy, về mo, dùng hai tay đẩy xe tới lui từng nhịp nhỏ, tận dụng đà đẩy để xoay khung xe dần sang hướng mới. Hầu hết xe số nhẹ đều đẩy được theo cách này, chỉ cần chống chân chắc và canh khoảng cách với tường.
Hoặc đi vòng cho chắc: tìm ngách nối, ngõ chữ T gần nhất, hoặc tháo lui ra mặt phố lớn rồi vòng đường khác, dù xa hơn vài chục mét. Gặp người đi ngược chiều thì dừng nhường trước khi quay, tránh tắc cả ngõ. Ngõ có bậc cao hai bên thì tuyệt đối không chống bánh lên bậc để xoay, vì xe rất dễ đổ về phía không có chân chống.
Một lưu ý nhỏ nữa: nếu ngõ có dốc dù nhẹ, hãy quay ở vị trí bằng phẳng nhất có thể, vì trên dốc xe vừa lôi vừa trôi, khiến bạn khó canh khoảng cách với hai bên tường hơn nhiều.
Luyện tập để quay xe thành phản xạ
Kỹ năng này luyện được bằng cách rất đơn giản. Tìm sân vắng, dựng hai hàng vật cản cách nhau rộng gần bằng ngõ nhà bạn, rồi tập quay hình chữ U trong khoảng hẹp đó; sau mỗi lượt, thu hẹp thêm một chút. Mười lăm phút mỗi buổi, vài buổi sau bạn sẽ thấy tay lái bớt gắt, phanh bớt gấp, và người ngồi vững hơn rõ rệt.
Người mới chạy hoặc lần đầu thuê xe cũng nên hỏi kỹ về kích thước xe: một chiếc Wave gọn sẽ quay trong ngõ nhỏ dễ hơn hẳn chiếc xe tay ga cỡ lớn. Tại cửa hàng Cho Thuê Xe Máy Nguyễn Tú, 112 Nguyễn Văn Cừ, phường Bồ Đề, Long Biên, mở cửa từ 09:00 đến 21:00, khách được ngồi thử và chạy vài vòng trong sân trước khi nhận xe. Giá cho thuê xe số Wave 150 nghìn đồng mỗi ngày, xe tay ga Vision và Air Blade 200 nghìn đồng mỗi ngày, hợp với cả người chỉ cần xe chạy trong khu ngõ hẹp quanh nhà.
Để hệ thống hơn, bạn nên ôn lại nhóm bài về kỹ năng lái cơ bản, đồng thời tham khảo các tình huống giao thông hay gặp khi chạy xe trong phố được tóm lược trong mục kỹ năng.
Tóm lại, quay đầu xe máy trong ngõ cụt không phụ thuộc may rủi mà vào trình tự: dừng hẳn, chọn chỗ rộng, nhích từng bước, và hạ bớt tải. Giữ được bốn ý đó thì ngõ hẹp đến mấy bạn cũng quay êm, và sẽ không phải tốn tiền vá nắp xe vì một lần quay vội.