Sáng sớm dắt chiếc xe thuê ra khỏi hầm gửi xe, nổ máy rồi cúi xuống thấy ống xả xe máy nhỏ nước thành từng giọt, dưới đất loang một vệt ướt. Nhiều khách mới thuê xe ở Hà Nội lo ngay rằng xe hỏng hay nước vào máy. Phần lớn trường hợp, đó chỉ là hơi nước ngưng tụ trong ống xả còn lạnh, tự hết sau vài phút chạy. Bài này giải thích vì sao có nước, khi nào là bình thường và dấu hiệu nào nên báo cửa hàng.
Vì sao ống xả xe máy nhỏ nước khi máy còn nguội
Xăng cháy trong buồng đốt không chỉ sinh ra khí thải và nhiệt mà còn tạo ra hơi nước. Đây là sản phẩm tự nhiên của quá trình cháy, xe nào cũng có, dù là Wave, Vision hay Air Blade. Khi ống xả đã nóng, hơi nước bay thẳng ra ngoài cùng khí thải nên mắt thường gần như không thấy.
Buổi sáng thì khác. Sau một đêm để ngoài trời hoặc trong hầm lạnh, thân ống xả và bầu giảm thanh đều nguội. Hơi nước nóng gặp thành kim loại lạnh sẽ đọng thành giọt, giống hơi thở đọng trên kính mùa đông, rồi bị luồng khí đẩy ra ở đầu pô hoặc rỉ qua lỗ thoát nhỏ phía dưới mà nhiều mẫu xe có sẵn.
Hiện tượng này rõ nhất vào:
- Những sáng gió mùa đông bắc tràn về, khoảng tháng mười hai tới tháng một.
- Mùa nồm cuối đông đầu xuân, khi tường nhà và nền gạch ở Hà Nội đều đổ mồ hôi.
- Những ngày chỉ chạy quãng ngắn, như từ khách sạn phố cổ ra chợ Đồng Xuân rồi về: ống xả chưa kịp nóng đã tắt máy, nước đọng lại cho sáng hôm sau.
Pô xe máy chảy nước kiểu nào là bình thường
Nước ngưng tụ có vài đặc điểm dễ nhận ra. Nếu xe bạn đang thuê khớp với phần lớn các điểm dưới đây, có thể yên tâm đi tiếp:
- Nước trong, gần như không màu, có thể hơi đục hoặc lẫn chút muội nhạt. Nhỏ lên gạch, nước khô đi mà không để lại vệt dầu.
- Không có mùi lạ ngoài mùi khí thải quen thuộc.
- Chỉ vài giọt đến một ít, rõ nhất trong mấy phút đầu rồi thưa dần.
- Đi kèm làn hơi trắng mỏng tan ngay sau một hai giây.
- Máy vẫn nổ đều, tăng ga bình thường, không yếu hơn hôm trước.
- Hết hẳn sau khoảng mười đến mười lăm phút chạy, khi ống xả đã nóng.
Chiều tối dắt xe về sau một vòng qua cầu Long Biên hay quanh Hồ Tây, đầu pô thường khô ráo. Đó là dấu hiệu rõ nhất cho thấy nước chỉ là hơi ngưng tụ chứ không đến từ bên trong máy.
Một nguồn nước vô hại khác: xe vừa được rửa, vừa dầm mưa hoặc chạy qua đoạn ngập như phố Nguyễn Khuyến những hôm mưa to. Nước đọng trong ống sẽ chảy ra ở lần nổ máy kế tiếp rồi hết.
Nước chảy ra từ ống xả xe máy khi nào cần để ý
Chất lỏng ở đầu pô đôi khi là triệu chứng của lỗi khác. Những dấu hiệu sau là lý do để dừng lại quan sát và báo cửa hàng:
Khói trắng dày kéo dài sau khi máy đã nóng
Hơi nước bình thường mỏng và tan nhanh. Nếu sau mười lăm hai mươi phút chạy, xe vẫn xả khói trắng đặc, bay là là và lâu tan, đó không còn là hơi ngưng tụ. Bài khói ống xả màu trắng, đen hay xanh nói lên điều gì giải thích kỹ cách đọc màu khói.
Nước có màu, có váng dầu
Đặt một tờ giấy ăn trắng dưới đầu pô vài giây rồi nhìn vết thấm. Nước trong là bình thường. Vết đen bóng, nâu sậm hay loang như váng mỡ có thể là nhớt hoặc xăng chưa cháy hết theo khí thải ra ngoài. Nước có màu xanh lá hoặc hồng cũng nên báo, vì đó thường là màu dung dịch làm mát.
Mùi lạ
Mùi xăng sống nồng nặc, mùi khét hay mùi ngòn ngọt khác thường đều không phải đặc điểm của hơi nước. Ghi lại lúc bạn ngửi thấy để mô tả cho cửa hàng.
Máy yếu, nổ không đều
Nếu cùng lúc đó xe rung giật, hụt ga khi lên dốc cầu Chương Dương hay cầu Vĩnh Tuy, hoặc đèn báo trên đồng hồ sáng, hãy coi là sự cố cần kiểm tra. Xe chỉ khó nổ vào sáng lạnh thì xem bài xe thuê không nổ máy buổi sáng. Tiếng lụp bụp ở pô khi nhả ga là chuyện khác, có trong bài ống xả kêu bụp bụp khi nhả ga.
Kiểm tra nhanh trước khi đi
Không cần dụng cụ hay kiến thức sửa xe, chỉ vài bước:
- Dựng chân chống giữa ở chỗ thoáng, không nổ máy trong phòng kín hay góc hầm thiếu gió.
- Nổ máy, để chạy không tải một lúc và quan sát đầu pô từ phía sau.
- Thử màu nước bằng giấy ăn. Không chạm tay vào ống xả, vì chỉ sau một hai phút nổ máy thân pô đã đủ nóng gây bỏng.
- Chạy chậm một vòng ngắn rồi nhìn lại. Nước ít dần là dấu hiệu tốt.
Ở ngõ nhỏ phố cổ hay khu Tây Hồ, khi để xe chạy không tải, hãy quay đầu pô ra khoảng trống, tránh hướng vào cửa nhà hàng xóm hay quán ăn.
Làm gì khi thấy dấu hiệu bất thường
- Tạm dừng ở chỗ an toàn, lề rộng hoặc bãi gửi xe, không dừng giữa dòng xe hay trên cầu.
- Tắt máy, không cố nổ đi nổ lại nhiều lần, vì nếu nước đã vào máy, việc đó có thể làm hư hỏng nặng hơn.
- Chụp ảnh, quay video ngắn đầu pô, vết nước trên giấy, đồng hồ xe và vị trí bạn đứng.
- Gọi cửa hàng theo số 0942467674 để mô tả và được hướng dẫn. Cửa hàng ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, mở cửa 09:00–21:00.
Có chạy tiếp được không, đổi xe hay mang đi kiểm tra, và chi phí nếu có, đều nên xác nhận trực tiếp với cửa hàng trước. Đừng tự tháo ống xả hay mang xe vào tiệm sửa ven đường khi chưa trao đổi. Riêng trường hợp xe lội ngập sâu ngang ống xả rồi chết máy: đừng cố đạp nổ lại, dắt lên chỗ cao, chụp ảnh và gọi ngay.
Vài thói quen cho đỡ lo mỗi sáng
- Gửi xe ở chỗ khô thoáng khi có thể; xe để hầm ẩm hay dưới mưa đêm đọng nhiều nước hơn.
- Nổ máy cho ổn định rồi mới chạy nhẹ vài trăm mét đầu. Cách đề máy khi trời lạnh có trong bài đề xe máy thuê lúc lạnh máy.
- Thỉnh thoảng chạy một quãng dài hơn, như một vòng đê sông Hồng sang Long Biên, để ống xả nóng đều và đẩy hết nước đọng.
Tóm lại
Ống xả xe máy nhỏ nước vào sáng lạnh hay mùa nồm hầu hết là hơi nước ngưng tụ: trong, không mùi, hết khi máy nóng. Hãy để ý khi nước có màu hoặc váng dầu, có mùi lạ, khói trắng dày kéo dài hay máy yếu đi; khi đó dừng xe, chụp ảnh và gọi cửa hàng. Xem thêm mục hỏi đáp sự cố và trang hỏi đáp thuê xe máy.