Câu hỏi: Mình lần đầu thuê xe máy ở Hà Nội, chủ yếu đi lại trong phố, mua đồ và ghé vài quán quen. Đi phố nên thuê xe số hay xe ga, và chọn theo tiêu chí nào?
Trả lời ngắn: nếu chuyến đi của bạn là các chặng ngắn, dừng nhiều, chở ít đồ, thì xe số nhẹ và rẻ hơn phần nào, còn nếu bạn đi liên tục chặng dài hơn, chở người sau, hoặc quen tay ga, thì xe ga thoải mái và dễ chủ động hơn. Câu hỏi đi phố nên thuê xe số hay xe ga vì thế không có một đáp án cho mọi người, nhưng có một đáp án cho từng kiểu chuyến. Bài này so sánh từng khía cạnh để bạn tự chọn đúng dòng xe ngay lần thuê đầu tiên.
Đi phố nên thuê xe số hay xe ga: tiêu chí thứ nhất là nhịp chuyến
Nghịch lý của phố là xe máy phải dừng và xuất phát liên tục: đèn đỏ chập chùng trên các trục lớn, hàng rào chật ở phố cổ, và mỗi lần dừng là một lần tay lái làm việc. Ở nhịp dừng nhiều thế này, xe số có lợi thế nhỏ mà chắc: máy nhỏ, xe nhẹ, dễ đẩy ngoài khi tắc kẹt, và giữ thăng bằng ở tốc độ chậm dễ hơn. Xe ga thì mỗi lần dừng chỉ cần siết phanh, không phải về số, và khởi hành vặn ga là đi, nên tay lái nghỉ nhiều hơn.
Đo thử bằng một câu hỏi đơn giản: chuyến đi của bạn trung bình mỗi chặng dài bao nhiêu. Chặng chỉ vài cây số quanh khu, mua đồ rồi về, xe số gọn nhẹ là đủ. Chặng xuyên các quận, ví dụ từ khu ở sang bên kia sông, xe ga giữ được tốc độ đều trên đường trường và giảm mỏi tay rõ rệt.
Xe số trong phố: gọn, nhẹ, dễ len
Xe số giữ ưu thế ở nơi tường cao ngõ nhỏ: phố cổ với mặt đường hẹp, các khu chợ đông, và lối vào ngõ có bậu cửa cao. Xe nhẹ dễ đẩy, cân bằng dễ giữ, và khi phải rẽ vào một lối đang có người dừng nói chuyện thì chiếc xe số bé chấp nhận lượn vào khe mà không làm ai giật mình. Chi phí thuê xe số cũng thường thấp hơn xe ga cùng tầm, một điểm đáng kể nếu bạn thuê dài ngày và đi quãng ngắn.
Điểm đánh đổi của xe số là các thao tác tay chân nhiều hơn, và người chưa quen phối hợp tay ga chân số sẽ thấy phố càng đông thì tay càng mỏi. Nếu bạn có bằng lái nhưng lâu chưa đi xe số, nên chọn giờ vắng để lấy lại nhịp trước khi lao vào giờ tan tầm, hoặc cân nhắc hẳn sang xe ga cho lần thuê này.
Xe ga trong phố: thoải mái cho chặng dài và người ngồi sau
Xe ga đổi ưu thế của nhẹ bằng sự tiện: sàn để chân rộng, cốp sâu đựng được mũ và đồ đạc, không phải về số, và máy chạy êm ở dải tốc phố. Với ai đi chở người ngồi sau, sàn phẳng cho người sau chống chân vững và không phải vắt qua ống viền, một chi tiết nhỏ nhưng quyết định cảm giác của cả chuyến. Đi chặng dài hơn chục cây số mỗi ngày, tay lái xe ga nghỉ hẳn so với xe số vì không phải bóp côn hai ngón tay suốt.
Điểm đánh đổi của xe ga là xe nặng hơn, nên luồn khe nhỏ hay đẩy xe trong ngõ mất phần nhẹ nhàng, và phần lưu ý nhất với người mới: xe ga trôi khi nhả phanh, nên lúc dừng đèn đỏ phải giữ phanh chắc và tập thói quen siết phanh trước khi ra ga. Ai từ xe số chuyển sang, đây là một chuyển đổi cần vài buổi cho quen.
Một mẹo cho người mới chuyển sang xe ga: tập ở chỗ vắng theo ba bước. Thứ nhất, ngồi lên xe, siết phanh, rồi mới vặn ga, lặp lại chục lần cho tay nhớ trình tự. Thứ hai, tập đi vòng quanh ở tốc độ chậm, cảm nhận mức ga nào khiến xe tăng tốc vừa đủ. Thứ ba, tập dừng sát một điểm mốc phanh hai lần, một lần từ xa và một lần gần hơn, để biết rõ quãng phanh của xe đang chở mình. Ba bước này mất một buổi chiều và đổi lại cả kỳ thuê sau đó yên tâm.
Chọn theo người đi cùng và đồ mang theo
Ba câu hỏi phụ quyết định nhanh hơn mọi so sánh kỹ thuật. Bạn có chở người sau thường xuyên không: nếu có, nghiêng về xe ga. Bạn có phải mang nhiều đồ, túi to, thùng giấy không: cốp xe ga sâu hơn, còn treo đồ hai bên thì xe số lại dễ cân bằng hơn khi đồ nhẹ. Bạn quen dòng nào từ trước: cả hai ưu thế trên đều mất giá trị nếu tay lái bạn bỡ ngỡ với dòng xe, vì kỹ năng quen tay luôn hơn thông số.
Cuối cùng là chuyện chi phí thuê: chênh lệch giữa hai dòng thường không đổi quyết định cho chuyến một hai ngày, nhưng với kỳ dài như thuê theo tuần hay theo tháng, chọn đúng dòng xe còn là chọn đúng ngân sách. Đi phố ngắn quanh khu thì phần chênh đó trả cho sự nhẹ nhàng không cần thiết, đi xa đều đặn thì trả cho sự thoải mái là đáng.
Lời chốt cho lần thuê đầu
Lần đầu thuê, chọn theo một dòng bạn từng đi, rồi trải nghiệm dòng kia ở một chuyến ngắn. Sau hai lần thuê, câu hỏi số hay ga sẽ tự có đáp án theo chính lịch trình của bạn, và các lần thuê sau chỉ còn là chốt nhanh. Câu hỏi này cũng chỉ là một trong loạt câu thường gặp khi chọn xe: các so sánh dòng xe khác nằm trong nhóm hỏi đáp chọn xe, tổng quan các thắc mắc thường gặp tại nhóm hỏi đáp, và nếu bạn muốn xem các gói thuê theo kiểu chuyến đi, nhóm thuê xe gom đủ lựa chọn cho mọi lịch trình quanh Hà Nội.