Ga Gia Lâm về phố cổ bằng xe máy là chặng ngắn nhưng ít ai chuẩn bị trước: ga nằm hơi lệch khỏi trục chính, ai lần đầu ra khỏi cổng dễ đi nhầm hướng, cộng thêm mang túi xách và vali nhỏ sau chuyến tàu dài. Thực tế chỉ cần một cây cầu là sang tới nội đô. Bài viết xếp lối ra khỏi ga, đường về phố cổ theo từng khung giờ, việc làm khi tàu đến trễ khung cao điểm và vài điểm ghé thêm; các gợi ý quanh khu nằm ở chuyên mục Long Biên và chuyên mục du lịch.
Ga Gia Lâm về phố cổ: lối ra khỏi ga và đường qua cầu
Tàu dừng, khách thường đổ ra phía cổng chính của ga; từ đây chạy về hướng tây, men theo đường song song với đường ray một đoạn rồi rẽ vào trục dẫn lên cầu Long Biên. Đi chậm ở khúc này vì quanh ga luôn có xe ôm chờ khách, người đẩy xe hàng và khách bộ hành kéo vali cắt ngang. Qua cầu là xuống thẳng vào cụm phố phía đông của phố cổ, tổng chặng chừng mười lăm phút nếu đường thoáng.
Người về phía tây nội đô có thể vòng lên cầu Chương Dương theo trục lớn, hợp khi mang đồ nhiều vì đường dẫn rộng và ít ghép sắt như cầu Long Biên. Ai về phía nam thì xuống theo hướng cầu Vĩnh Tuy; cả hai lối đều có biển chỉ dẫn đặt dày từ khu ga nên chỉ cần để ý đọc biển thay vì hỏi dọc đường.
Khung giờ tàu về và khung đường vắng
Tàu về buổi sáng sớm là khung dễ chịu nhất: đường quanh ga vắng, cầu thoáng, tới phố cổ đúng lúc quán hàng vừa mở. Tàu về khung trưa cũng thuận, chỉ cần che nắng cho hành lý vì nắng chang mặt đường lên cầu lúc giữa trưa hè. Khung trễ nhất là tàu vào giờ tan tầm: đầu cầu Long Biên dồn chậm, xe máy chở vali khó giữ thăng bằng khi dừng nhịp nhàng giữa dòng.
Nếu tàu đến đúng khung cao điểm, đừng vội: gửi vali ở quầy quanh ga, đi bộ ăn nhẹ rồi sau bảy giờ lên đường vẫn về tới nơi sớm hơn lúc chen kẹt. Tối muộn cả ba cầu vãn, chỉ cần bật đèn pha thấp, giữ làn phải và cẩn thận các khúc rẽ vào phố cổ vì vạch đá bên lề khó nhìn thấy.
Nếu chưa có xe đón
Quanh ga có các điểm cho thuê xe máy, nhận xe nhanh và trả ở bờ bên kia cũng được; kinh nghiệm thuê khu này đã kể trong bài thuê xe máy khu Long Biên tiện qua sông. Trước khi nhận xe, thử phanh, đèn và còi, kiểm tra gương hai bên vì chặng về qua cầu nhiều gió sông.
Ai đi cùng gia đình, có người lớn tuổi thì cân nhắc gọi xe ôm ở cổng ga cho người lớn, bản thân chạy xe máy theo sau cùng vali; cách này đỡ mệt khi về đến phố cổ còn phải đi bộ tiếp vào ngõ nhỏ.
Đồ đạc sau chuyến tàu: xếp lên xe thế nào
Vali nhỏ dùng loại dây có khóa bấm buộc ngang giá xe, hai quai cột thêm một vòng cho chắc; túi quần áo mềm nhét xuống giữa vali và yên xe để chèn, giảm xóc khi qua ghép đường. Túi đựng đồ dễ vỡ như quà bánh nên giữ ở phía trước, treo vào cổ xe hoặc kẹp giữa hai chân, đừng gửi phía sau vì va chạm lúc phanh chỉ thấy khi về tới nhà.
Sau khi xếp xong, dắt xe đi thử vài bước xem tải có lệch không rồi mới nổ máy. Xe số thì về số thấp cho khúc lên cầu, xe tay ga vặn nhẹ nhàng, cả hai đều tránh rút ga đột ngột vì hành lý phía sau làm chậm quá trình giữ thăng bằng so với chạy không đồ.
Chặng về khung tối: giữ an toàn trên cầu
Đêm lên cầu Long Biên, đèn pha chế thấp để khỏi chói xe ngược chiều, thêm áo phản quang nếu có vì dải cầu tối hơn các cây mới. Gió đêm trên sông lạnh hơn trong phố, ai đi mùa đông cần khăn che cổ, giữ tốc đều và khỏi tách làn. Xuống cầu vào phố cổ, đèn đường thưa dần từng cụm, phanh sớm trước mỗi ngã ba vì người đi bộ tối thường bước ra từ bóng cây.
Về tới phố cổ: việc cuối cùng
Xuống tới khu phố, nhiều ngõ nhỏ cấm hoặc không tiện chạy vào lúc tối: gửi xe ở các bãi mép Hồ Gươm rồi bộ vào là việc thường nhật của người vừa về từ ga; vị trí bãi và mức giá đã gộp trong bài gửi xe quanh Hồ Gươm: giá và vị trí. Ai về ngõ sâu thì gửi ở mép gần nhất, chia vali thành hai lượt bộ nếu ngõ gấp.
Ngày mưa ra khỏi ga
Mưa làm khúc quanh ga ngập nhẹ và trơn, vali kéo bộ trượt đế nên ưu tiên vác hoặc dùng loại bánh to. Kính xe mờ bằng nước mưa thì lau trước khi lên đường, chạy chậm hơn thường lệ mười cây số trên chặng cầu, vì ray tàu trên cầu Long Biên lúc ướt là đoạn đáng đề phòng nhất; kinh nghiệm quanh cầu và chỗ gửi xe gần cầu có trong bài đi lên cầu Long Biên bằng xe máy.
Ghé thêm ven đường về nội đô
Chuyến về sáng sớm có thể ghé chợ Long Biên ăn sáng, phố chợ chỉ lệch khỏi lối về vài phút; khung giờ vắng và món đáng thử đã liệt kê trong bài chợ đầu mối Long Biên đi xe máy lúc mấy giờ. Ai thích nhẹ nhàng hơn thì dừng ở dải ven sông phía trước cầu, ngắm mặt sông lúc sương chưa tan rồi mới lên đường.
Tóm lại, ra khỏi ga nhớ định hướng về tây, chọn đúng cầu theo điểm đến, né khung tan tầm và ghé thêm một bữa sáng ven đường là đủ nhịp cho chặng ga Gia Lâm về phố cổ bằng xe máy.