Tám giờ tối thứ Bảy, phố cổ Hà Nội đổi sang một dáng khác: hàng cây rợp đèn, tiếng rao vọng từ ngõ, và các quán nhỏ lần lượt bật biển sáng. Dạo phố cổ bằng xe máy buổi tối cuối tuần cho bạn trọn cái dáng đó mà không bị mỏi chân như đi bộ, miễn là bạn biết đường nào xe chạy được, đường nào đã thành phố đi bộ, và chỗ nào để lại chiếc xe cho chắc. Bài này vẽ một tuyến buổi tối trọn vẹn, từ vòng hồ Gươm tới các con phố ăn khuya, kèm vài lưu ý thực tế để chạy xe phố cổ ban đêm vừa yên tâm vừa đáng nhớ trọn vẹn. Tổng quan các tuyến dạo khác nằm trong nhóm dạo phố cổ.
Vòng hồ Gươm: đoạn mở màn của buổi tối
Xuất phát thuận nhất là từ phía nam hồ Gươm, nơi mặt đường rộng và dòng xe thoáng sau giờ tan tầm. Một vòng hồ chiều kim đồng hồ dài chừng hai cây số, đủ để bạn lướt qua đền Ngọc Sơn sáng đèn, cầu Thê Húc đỏ rực, và các cụ già đang tập dưỡng sinh quanh bờ hồ. Lúc này đèn vàng soi xuống mặt nước, và nếu trời se, hơi sương mỏng làm mặt hồ như một tấm gương cũ.
Khoảng chín giờ, dòng người dày dần quanh hồ, và bạn nên giữ tốc độ chậm ở làn trong, nhường đoạn quanh cầu Thê Húc cho người đi bộ chụp ảnh. Với người lần đầu chạy quanh hồ ban đêm, chỉ cần nhớ một điều: đèn xi nhan từ sớm, vì khách bộ hành thường băng ngang ở những đoạn quen mà không nhìn xe.
Bảy mươi hai phố: chọn ngõ nào chạy xe được
Từ hồ Gươm, tuyến hợp lý là men lên Hàng Khay rồi rẽ vào khu phố cổ theo từng cặp phố. Vài cặp đáng lướt qua trong buổi tối: Hàng Mã với đèn lồng đỏ treo kín hai bên, Hàng Lược và Hàng Cần với các cửa gỗ cũ khép nửa, rồi Hàng Bạc soi bóng xuống mặt đường đá. Cuối tuần, một số đoạn quanh chợ Đồng Xuân và phố đi bộ đã cấm xe theo khung giờ, nên cách đi gọn nhất là chạy vòng ngoài theo Hàng Giấy, Hàng Điếu rồi len vào từng ngõ ngắn khi thấy thoáng.
Chạy xe trong các ngõ này có luật riêng không ghi trên biển: đi chậm, tắt còi, và nhường người bộ hành. Đêm cuối tuần, ngõ nhỏ chỉ rộng vừa một chiếc xe, hai bên là ghế nhựa quán bia và dãy hàng đồ ăn, và chiếc xe máy của bạn chỉ nên là một phần tĩnh lặng của bức tranh, không phải thứ nhường đường cho ai.
Ăn khuya và chỗ gửi xe: hai mấu chốt của đêm cuối tuần
Buổi tối ở phố cổ thường rơi vào hai lựa chọn ăn khuya, và mỗi lựa chọn có cách gửi xe khác. Chọn quán ngồi ven hồ hoặc ngay mặt phố lớn: gửi xe dễ, nhiều bãi nhỏ mở tới khuya quanh Hàng Bài và Tràng Tiền, nhưng giá đồ uống nhỉnh hơn. Chọn quán trong ngõ hoặc chợ đêm khuya quanh Tống Duy Tân: đồ ăn đa dạng và rẻ hơn, nhưng xe phải gửi ở các bãi đầu ngõ rồi bộ thêm vài chục bước.
Với đêm cuối tuần, hai điều đáng làm ngay từ đầu: hỏi giờ bãi gửi xe đóng cửa trước khi gửi, vì một số bãi ven hồ đóng trước khuya, và chụp lại vị trí xe cùng biển số bãi, vì sau hai tiếng lang thang, các ngõ phố cổ ban đêm nhìn nhau rất giống.
Ba món nên thử trong một tối: bún chả đã đóng cửa thì chuyển qua phở cuốn, bát bún ốc còn nóng ở đầu ngõ, và một cốc chè đầu phố làm đệm cho đoạn chạy về. Ăn khuya ở phố cổ không cần nhà hàng nổi, chỉ cần ghế thấp và hơi ấm từ nồi hàng rong.
Giữ an toàn khi chạy xe phố cổ ban đêm
Vẻ đẹp của phố cổ ban đêm đi kèm ba nguy cơ nhỏ nhưng thật: đường đá ẩm dễ trơn sau cơn mưa chiều, người bộ hành sau vài ly rượu băng ngang bất ngờ, và các khúc cua mù nơi hai ngõ gặp nhau. Ba thói quen giữ cho chuyến dạo yên lành: chạy chậm ngang tốc độ người chạy bộ trong ngõ, giữ đèn pha chế độ thấp để không chói mắt xe ngược chiều, và không đeo tai nghe, vì đêm muộn các ngõ phố cổ nghe được tiếng xe từ xa chính là cách tránh va.
Nếu tối đó bạn có nhâm chút rượu, để xe lại bãi qua đêm và đón xe về là lựa chọn rẻ hơn nhiều so với mọi kịch bản còn lại. Cuối tuần, các bãi quanh chợ Đồng Xuân vẫn nhận xe gửi dài, và sáng hôm sau chiếc xe đón lại trong tình trạng như để lại.
Đoạn kết của tuyến: về bằng đường đẹp nhất
Kết buổi dạo nên vào lúc mười giờ rưỡi tới mười một giờ, khi phố cổ bắt đầu vắng và các hàng rong gánh về. Tuyến về đẹp là vòng lại phía bắc hồ Gươm, men theo Hàng Giày lên cầu Long Biên ngắm dòng sông Hồng sau đêm, rồi trở về theo đường quen. Ngồi trên xe máy chạy chậm qua mặt cầu vào ban đêm, gió sông thổi qua tay lái, bạn sẽ hiểu vì sao người Hà Nội xem đoạn cầu này là dáng đứng đẹp và lâu nhất của thành phố.
Muốn kéo dài chuyến dạo thành trọn một tối thứ Bảy, các tuyến vòng ven sông và các khu phố vọng khác được gợi ý chi tiết trong nhóm du lịch, còn nếu bạn không có sẵn xe, nhóm thuê xe máy có các gói theo ngày và theo cuối tuần hợp với lịch dạo đêm của bạn quanh Hà Nội.