Mùa festival chùa Hương là cung đường đông đúc nhất trong năm của người Hà Nội đi lễ: bến đò ngập khách, bãi xe kín đặc, và con đường về lúc chiều muộn thành dòng chảy chậm. Vậy nên câu hỏi đi chùa Hương mùa festival xe máy cần chuẩn bị gì không nằm ở đường xa — cung chỉ khoảng sáu mươi ki-lô-mét — mà nằm ở ba thứ: giờ đi, chỗ gửi xe, và phần giữ ấm cho mùa đông. Tính đủ ba thứ đó, một ngày lễ chùa Hương bằng xe máy vẫn là một ngày đáng giá.
Giờ đi và giờ về: quy tắc đầu tiên của mùa festival
Lễ hội kéo dài theo mùa, và đỉnh khách thường vào các ngày đẹp cuối tuần giữa hội, các ngày rằm. Ai rời nội thành sau bảy rưỡi sáng những ngày ấy gần như chắc chắn dày đặc xe từ ngã ba Trôi trở vào. Kế hoạch khôn hơn là khởi hành rất sớm — quanh sáu giờ — để tới bến trước khi dòng khách dồn về, hoặc đi vào ngày giữa tuần nếu công việc cho phép. Đi sớm còn có một phần thưởng riêng: đường đê quang cảnh đẹp và bến đò lúc ít khách cho trải nghiệm trọn vẹn hơn hẳn lúc chen chúc.
Giờ về cũng cần tính trước: đò và thuyền hết giờ chiều, và dòng xe rời bến sau ba giờ chiều mùa hội rất dài, cộng thêm giờ về nội thành trúng tan tầm. Người thuê xe theo ngày nên đặt mốc khởi hành về lúc ba giờ, và báo trước với cửa hàng nếu dự kiến trả trễ — đặt trước kỳ vọng sớm luôn dễ hơn gọi gấp giữa đường.
Gửi xe và phần xe máy ở bến
Bãi xe ở khu vực bến chùa Hương mùa hội đông, được tổ chức thành các lượt gối nhau trong ngày, và có phí gửi theo ngày. Đến sớm chọn được chỗ dễ lấy xe lúc về — trong bãi rộng, ghi nhớ cột hoặc mốc gần chỗ xe đỗ, hoặc chụp ảnh vị trí; nghe đơn giản nhưng giữa vạn chiếc xe lúc chiều muộn, tấm ảnh đó đáng giá. Với xe thuê, thêm một việc nhỏ: chụp ảnh quanh xe lúc gửi — vừa chứng minh tình trạng vừa nhắc lại vị trí nếu có tranh chấp nhỏ về trầy xước lúc lấy xe.
Về đồ đạc: cứ để mũ bảo hiểm và găng trong cốp mang theo, nhưng vali lớn hoặc đồ giá trị nên mang theo người hoặc để lại cửa hàng cho thuê trong nội thành, không để trong cốp xe cả ngày ở bãi đông. Chuyến đi chùa Hương chỉ cần nhẹ người: một túi nhỏ đựng vật lễ, nước, và một lớp áo ấm là đủ.
Đi chùa Hương bằng xe máy mùa đông: giữ ấm là chuyện thật
Mùa hội chùa Hương rơi vào các tháng lạnh, và đi chùa Hương bằng xe máy mùa đông khác hẳn đi mùa ấm: gió đê lạnh buốt, và phần đường qua đê không chắn gió. Bộ đồ đáng mang: áo gió khóa cổ, găng giữ ấm, khăn che cổ và khẩu trang, quần dày, và giày đóng kín mũi. Kinh nghiệm xương máu của người hay chạy đê: giữ ấm từ lúc khởi hành, đừng đợi lạnh rồi mới dừng mặc — cơ thể mất nhiệt trên xe rất nhanh, và tay tê cứng là mất phần cảm giác bóp phanh, điều không nên có trên đường đông.
Ngoài giữ ấm, mùa đông còn thêm sương mù buổi sớm trên đê: tầm nhìn ngắn, đường ẩm — đi chậm và bật đèn cả buổi sớm là hai quy tắc không thương lượng. Nếu trời quá sương hoặc có mưa nhỏ, chờ ở các điểm trà đá ven đường cho trời bớt mù rồi chạy tiếp, vẫn kịp lịch nếu bạn khởi hành sớm như khuyến nghị ở trên.
Một phần chuẩn bị ít ai nói: thể trạng. Chùa Hương là chuyến có phần leo bộ và chèo thuyền giữa thời tiết lạnh, nên ngủ đủ đêm trước và ăn sáng thật trước khi lên đường — hai việc tưởng tối tối nhưng quyết định phần cuối ngày còn tỉnh táo trên xe hay không. Mang theo ít bánh kẹo đường cho bạn cùng đi, vì đường huyết thấp giữa trễ buổi trên động là tình huống phổ biến mùa đông.
Về vật lễ và phong tục: mỗi vùng chùa có lệ khác nhau, nên quan sát trước hoặc hỏi người chèo thuyền về cách lễ ở mỗi đền trên hành trình — phần lớn người dân rất sẵn lòng chỉ. Mặc gọn gàng, kín đáo như mọi chuyến lễ hội, và chuẩn bị ít tiền lẻ cho các mục phí nhỏ trong ngày: phí gửi xe, phí đò, và các dịp cúng dường nhỏ dọc đường. Gói gọn lại trong một túi nhỏ đeo trước người vừa tiện vừa an toàn phần mang theo.
Phần hành trình trên sông và giữ sức
Từ bến, phần chính của chuyến đi là chèo thuyền lên động — phần đẹp nhất và cũng phần khiến nhiều người hết sức. Nếu đi cùng nhóm yếu sức, chọn thuyền có mái và người chèo quen, và mặc áo phao theo hướng dẫn. Trèo động đi giày bám tốt, tay vịn chắc, và phần lễ chỉ nên mang vật nhẹ. Về ăn uống, các quán quanh bến phục vụ cả ngày, nhưng trước giờ lên đường về, ăn nhẹ trước khi lên đường thay vì để đói lái đoạn đê lạnh.
Một câu hỏi thực tế của khách thuê: nên đi chùa Hương bằng xe số hay xe tay ga? Cung này toàn đường nhựa và đê tương đối phẳng, nên cả hai đều thoải mái; điểm khác chỉ nằm ở cảm giác ngồi — xe số gọn và nhẹ hơn khi gửi xe trong bãi đông, còn xe tay ga yên rộng dễ chịu cho người ngồi sau trên đoạn đê dài. Chọn loại xe quen tay mình điều khiển là quan trọng hơn loại xe nào tốt hơn, vì mùa hội phần lái là phần né người, không phải phần chạy nhanh.
Còn về ẩm thực vùng bến: món bánh cửa chùa Hương và các món đặc sản vùng Mỹ Đức đáng thử một lần, nhưng nên dùng ở các quán gần bến trong giờ đông khách vừa để ăn nóng vừa dễ quan sát xe; ăn vội giữa đường về khi trời tối và lạnh không phải lúc để thử món lạ với bụng đang đói trên xe.
Tóm lại, đi chùa Hương mùa festival bằng xe máy trọn vẹn khi bạn đi sớm, gửi xe nhớ chỗ, và mặc ấm đúng kiểu đi mùa lạnh. Các chuyến lễ hội quanh Hà Nội khác được gom trong trang chủ đề du lịch, kinh nghiệm chạy cung mùa đông tại chuyên mục du lịch, và phần chuẩn bị trước khi nhận xe thuê tại thuê xe máy.