Đi Đồ Sơn bằng xe máy từ Hà Nội là chuyến cuối tuần kiểu kinh điển của dân Hà Nội mê xe: một ngày đường đủ dài để nghe máy, đủ náo nhiệt khi vào phố biển, và đủ nhiều thứ để nhớ từ khúc đường bộ đến khúc đường ven biển. Cung đường Đồ Sơn không khó như các cung núi, nhưng quãng gần một trăm cây số một chiều đòi hỏi người đi tính trước: chọn tuyến nào, nghỉ ở đâu, và đến biển thì gửi xe ra sao. Bài này đi theo đúng thứ tự đó.
Cung đường Đồ Sơn: chọn tuyến từ Hà Nội xuống biển
Tuyến quen thuộc nhất là đường bộ 5: từ Hà Nội chạy theo trục hướng đông, qua vùng Hưng Yên, qua phố Hải Dương, rồi tiếp tục theo các trục hướng Hải Phòng. Đường bộ 5 có ưu điểm rõ: mặt đường rộng, các trạm xăng và quán ven đường dày, nên hợp cho người đi biển lần đầu. Nhược điểm là có nhiều đoạn qua phố thị, dòng xe hỗn hợp, cần hạ tốc và kiên nhẫn.
Tuyến thứ hai là các đường quốc lộ thay thế chạy song song phía nam, qua các huyện đồng bằng: tuyến này vắng hơn, phong cảnh đồng ruộng nhiều hơn phố, nhưng ít trạm phụ hơn — ai đi tuyến này nên tính xăng và nước từ trước. Người quen đường hay ghép hai tuyến: đi một đường, về đường kia, để một chuyến biển xem được hai kiểu cảnh.
Đến khu vực Hải Phòng, hướng ra Đồ Sơn theo các trục dẫn về phía biển: đường dần thoáng hơn khi ra khỏi phố, và khi ngửi thấy mặn là biết đã sát bán đảo. Đoạn vào Đồ Sơn có lên xuống nhẹ theo địa hình đồi ven biển — so với toàn bộ quãng đường thì đây là phần thay đổi nhịp lái đáng chú ý duy nhất.
Người đi nhóm nên chia vai rõ từ lúc xuất phát: một người dẫn đầu giữ nhịp chậm, một người đuôi chuyên nhìn xe sau, và cả nhóm đổi chỗ theo từng chặng nghỉ. Nhóm đi biển hay mắc lỗi chạy theo nhịp người nhanh nhất — cách đó làm người chậm bị dồn, và quãng dài một trăm cây số sẽ lộ ra ngay người nào đuối tay lái. Giữ nhịp chung chậm hơn nhịp cá nhân là quy tắc đơn giản mà giữ được cả nhóm trọn chuyến.
Điểm nghỉ giữa tuyến và bữa dừng hợp lý
Quãng Hà Nội ra biển nên chia làm hai đến ba bữa nghỉ. Bữa thứ nhất ở khúc giữa tuyến, quanh vùng Hải Dương: đây là mốc nghỉ tự nhiên nhất vì đã đi được nửa chặng, các quán ven đường và quán ăn sáng mở theo giờ xe chạy. Bữa thứ hai có thể ngắn hơn, ở khu vực gần Hải Phòng, để uống nước và nghe lại máy trước đoạn vào phố.
Người đi sớm nên ăn sáng nhẹ trước khi xuất phát, rồi ăn bữa chính ở mốc giữa: cách chia này giúp người lái giữ tỉnh táo suốt quãng dài. Quán ven tuyến chọn theo lệ quen: hàng đông xe khách đỗ trước cửa, có mái che, và chỗ để xe rộng rãi không chặn lề. Gửi xe khi nghỉ ven đường chỉ là gửi tạm — đồ đắt giá vẫn cất vào cốp hoặc mang theo.
Cách chia giờ gợi ý cho một ngày: xuất phát sáng sớm, ăn sáng ở khúc giữa, tới biển vào khung trước trưa khi nắng chưa gắt, chơi biển và ăn trưa, rồi khởi hành về sau giờ nghỉ trưa để kịp vào Hà Nội trước tối. Ai muốn ở lại biển qua đêm thì lịch trình khác hẳn — nên tính trước chỗ nghỉ và giờ giấc, không hẹn bừa.
Đến biển Đồ Sơn: gửi xe và buổi chơi
Bãi biển Đồ Sơn có các đoạn bãi tắm tập trung, các hàng quán ven bờ dày theo mùa. Gửi xe ven biển đi theo lệ từng khu: quán và bãi gửi có người trông, hỏi giá trước khi gửi, và gửi xe nơi có mái che nếu tính ở lâu — nắng trưa biển làm yên xe nóng nhanh. Đồ bơi, mũ, kính nên mang theo hoặc hỏi mượn quán trước khi ra bãi, đừng để trong cốp xe nắng.
Đi xe máy tới biển thì phần đi lại quanh bán đảo cũng đáng tính: đường vòng ven biển có khúc đẹp nhìn ra vịnh, nhưng dòng xe mùa đông cuối tuần dày, nên chạy chậm và nhường người đi bộ. Không chạy xe lên các đoạn cát ven bờ — lốp dễ lún vì cát mềm, muối biển bám nhanh vào vành, xích.
Trước khi về, một vòng lau nhanh xe ở quán: lau muối trên tay lái và gương, và nếu được thì xịt nhanh nước ngọt vào xích. Xe máy chạy quãng biển về lại Hà Nội nên đi chậm hơn thường ngày trong mười cây số đầu — xích hơi mặn và lốp có thể còn dính cát. Về khung giờ, nên rời biển trước khi trời tối hẳn: đoạn qua phố Hải Dương ban đêm đông xe tải, và đèn xe ven đường thưa, không hợp cho người mỏi tay sau một ngày nắng.
Lưu ý cho quãng xa chạy biển
Quãng gần một trăm cây số một chiều là chặng dài: kiểm tra đèn, phanh, lốp và xăng từ đêm trước, và gọi xác nhận với chủ xe về giới hạn quãng đi của chiếc xe đang thuê. Người thuê xe đi biển lần đầu nên hỏi rõ về chính sách xe đi tuyến dài, và mang theo đồ sửa cơ bản như bơm mini. Mặc kín gió, mang đủ nước, và canh thời tiết: biển mùa hè nắng gắt, mùa đông gió lạnh và hay có mưa bất chợt.
Đi nhóm nên dồn hàng dọc, đổi người dẫn đầu theo chặng nghỉ, và hẹn điểm gặp cố định ở khu gửi xe biển thay vì hẹn trên đường. Các kinh nghiệm chạy xe đường trường chung xem thêm ở mục kinh nghiệm, các tuyến chạy xa cuối tuần gom trong chuyên mục cung đường cuối tuần, còn trang cung đường là mục lục chung cho mọi tuyến quanh Hà Nội.