Xe ga đi Hà Giang được không là câu hỏi hợp lý, vì nhiều khách chỉ quen xe ga lại không muốn đổi thói quen sang xe số cho một chuyến. Câu trả lời ngắn: đi được trên trục chính, với điều kiện xe khỏe và khách đi đúng cách. Trục chính qua Quản Bạ, Yên Minh, Đồng Văn, Mã Pí Lèng rồi Mèo Vạc đã trải nhựa, mặt đường đều hơn hình dung của nhiều người; cái khó không nằm ở mặt đường mà nằm ở dốc dài, thời tiết và sự khác biệt vận hành giữa xe ga và xe số. Bài này nói rõ khi nào xe ga là chọn hợp lý, khi nào nên đổi sang xe số, những hạng mục phải kiểm tra kỹ trên xe ga, và cách xuống dốc dài an toàn cho xe ga. Khách đọc xong sẽ chọn đúng xe cho chuyến của mình.
Khi nào xe ga là chọn hợp lý
Xe ga hợp với khách đã nhiều năm chỉ đi xe ga, tay ga quen và tự tin; đổi sang xe số chỉ một ngày trước chuyến đi là mặt rủi ro lớn hơn chuyển đổi này đáng giá. Xe ga cũng hợp với lịch đi trục chính, nghỉ ở các thị trấn, không vòng sâu vào đường nhỏ; với lịch kiểu này, một chiếc xe ga đời mới, phanh đĩa trước, lốp còn tốt, đi ngon lành. Về sức máy, khách chọn xe ga từ một trăm mười phân khối trở lên, máy khỏe cho dốc, thay vì các loại xe ga nhỏ gọn chỉ hợp phố. Cân nhắc đổi sang xe số khi lịch có các vòng đường biên nhỏ hoặc khách định đi nhiều ngày liên tục dốc: hộp số bậc cho lực hãm tốt hơn và sửa chữa dễ tìm hơn trên đường vùng cao.
Ba hạng mục phải kiểm kỹ trên xe ga trước khi đi
Một, bộ truyền động: dây curoa và puli là phần làm việc nặng nhất trên dốc, khách nhờ tiệm soi dây curoa, xem nứt hoặc mòn, và hỏi lần thay gần nhất. Dốc dài liên tục làm dây curoa nóng lên, một dây cũ có thể trượt hoặc đứt giữa đèo, và đó là loại hỏng khó sửa giữa chặng. Hai, phanh: xe ga xuống dốc dài phụ thuộc phanh nhiều hơn xe số, nên má phanh hoặc bố phanh đĩa phải còn dày; khách thử phanh ở đoạn vắng, cả trước lẫn sau, và nghe xem có tiếng sắt không. Ba, lốp và nhớa: lốp sâu hoa cho đường ẩm, và nhớa đủ vì máy làm việc nặng trên dốc. Khách mang theo số điện thoại tiệm sửa ở các thị trấn lớn dọc đường, và không để hôm trục trặc mới bắt đầu tìm.
Nói thêm về khác biệt vận hành giữa hai loại xe được tóm ở trang xe ga, phần dưới nói tiếp khúc quan trọng nhất: dốc.
Cách xuống dốc dài an toàn cho xe ga
Xe ga không có số bậc để về như xe số nên lực hãm của máy hạn chế; với các xe ga có tùy chọn, khách bật chế độ hạn chế tốc độ hoặc về số thấp giả lập nếu xe có, còn lại dựa vào ba thói quen. Một, phanh sớm và phanh nhát ngắn: giảm tốc trước khi dốc tăng, rồi nhịp bóp nhả phanh liên tục thay vì bóp giữ; phanh giữ liên tục làm bố nóng và ăn kém giữa dốc. Hai, buông ga hoàn toàn khi xuống, để máy không tiếp tay đẩy xe; một số xe ga cho cảm giác êm khi giữ ga nhẹ khi xuống, nhưng đó chính là cái làm xe trôi nhanh hơn. Ba, dùng cả phanh trước và phanh sau theo tỉ lệ nghiêng về phanh sau trên dốc xiên, tránh khóa bánh trước trên mặt đường ẩm.
Với đèo Mã Pí Lèng và các dốc quanh Yên Minh, khách đi xe ga nên nghỉ chặng: sau mỗi phần dốc dài, dừng ở đoạn bằng cho phanh và dây curoa nguội vài phút, uống nước rồi đi tiếp. Chặng nghỉ này không làm chậm chuyến bao nhiêu, nhưng giúp bộ phanh giữ độ ăn tới cuối ngày. Khách muốn hiểu sâu cách xe số xử lý dốc dài đọc bài đèo dốc trên đường Mộc Châu và cách vào số để so sánh hai cách làm.
Thói quen mỗi ngày cho xe ga đường núi
Mỗi sáng trước khi xuất phát, khách kiểm nhanh năm món: lốp, phanh, dây curoa nghe tiếng lạ khi đề, đèn, và cạc xe có rò rỉ nhớa dưới xe không. Khách đổ xăng theo nguyên tắc đầy ở thị trấn trước khi rời đi các chặng vắng.
Về mùa đi, khách dùng xe ga nên ưu tiên các khung trời khô ráo: đường ráo thì bộ phanh và lốp làm việc nhẹ nhàng hơn hẳn, còn các tuần mưa liên tục thì nên hoãn hoặc đổi sang xe số cho phần dốc. Mỗi tối, khách nghe máy nổ không tải một phút, và lau sạch bùn quanh khu vực lọc gió và tản nhiệt nếu hôm đó trời mưa hoặc đường ướt, vì xe ga làm việc nóng trên dốc, tản nhiệt bẩn làm máy nóng nhanh hơn. Nếu giữa đèo xe ga có dấu hiệu bất thường như ga đơ, tiếng hú từ bộ truyền hoặc phanh mềm, khách dừng ở đoạn bằng và gọi tiệm hoặc chủ xe, không cố chạy tới điểm kế tiếp.
Ghi lại hôm nay xe có tiếng lạ ở khúc dốc nào cũng là thói quen tốt, vì các ghi chép đó giúp tiệm sửa đúng bệnh ngay khi khách về tới Hà Nội.
Cuối cùng, một lời thật thà: xe ga đi được Hà Giang, nhưng đi được không nghĩa là tiện bằng. Khách nào phân vân nên hỏi trực tiếp nơi cho thuê xe để chọn loại xe theo đúng lịch trình của mình. Khách cần thuê xe ga hoặc xe số cho chuyến Hà Giang liên hệ Nguyễn Tú tại 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, Hà Nội, mở cửa 09:00 đến 21:00, điện thoại 0942 467 674. Các bài về vùng gom ở trang Hà Giang và trang chủ đề cung đường & hành trình.