Khách thuê xe ở cửa hàng tôi hay hỏi sau lần đầu qua cầu: biển làn đường dành cho xe máy với biển đường dành cho xe máy khác gì nhau, khi nào được ra khỏi làn. Hai biển cùng nền xanh, cùng hình chiếc xe máy, nhưng một biển nói về cả con đường, biển kia chỉ nói về một làn. Đọc nhầm là dễ chạy sai phần đường ngay trên cầu, nơi không có chỗ để quay lại.
Biển đường dành cho xe máy và biển làn đường dành cho xe máy khác nhau thế nào
Cả hai biển thuộc nhóm biển hiệu lệnh trong QCVN 41:2024/BGTVT, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về báo hiệu đường bộ ban hành kèm Thông tư 51/2024/TT-BGTVT, áp dụng từ 01/01/2025. Điểm khác nằm ở phạm vi:
- Biển R.403e “Đường dành cho xe máy”: báo hiệu bắt đầu một đoạn đường dành cho xe máy. Phương tiện khác không được đi vào đoạn đường này, trừ xe được quyền ưu tiên theo quy định. Hiệu lực kéo dài đến biển R.404e “Hết đoạn đường dành cho xe máy”.
- Biển R.412d “Làn đường dành cho xe máy”: báo hiệu một làn cụ thể trên đường nhiều làn được dành cho xe máy; xe khác không được đi vào làn đó. Hết hiệu lực ở biển kết thúc làn đường dành cho xe máy, trong bộ biển R.412 mang ký hiệu R.412l.
Nói gọn: R.403e là cả con đường thuộc về xe máy, R.412d là một làn trong đường chung được giao cho xe máy.
Nhận diện biển ngay từ xa
Biển đường dành cho xe máy R.403e
Biển nền xanh lam, hình xe máy màu trắng, thường dựng ở lề phải đầu đoạn đường áp dụng, hay gặp ở đường dẫn hoặc phần cầu tách riêng cho xe hai bánh bằng dải phân cách cứng.
Biển làn đường dành cho xe máy R.412d
Biển cũng nền xanh với hình xe máy trắng, nhưng đặt phía trên làn hoặc ở đầu làn theo chiều xe chạy, đi cùng vạch kẻ phân làn. Trên cầu lớn, biển hay treo trên giá long môn vắt ngang đường, nên cần ngẩng lên đọc từ xa.
Biển kết thúc R.404e và biển kết thúc làn xe máy
Biển kết thúc giữ hình xe máy như biển bắt đầu nhưng có thêm vạch chéo màu đỏ. Thấy vạch chéo đỏ trên biển xanh nghĩa là đoạn đường hoặc làn dành riêng đã hết, không phải biển cấm xe máy. Biển cấm là biển tròn viền đỏ, khác hẳn; xem lại bài biển báo cấm xe máy thường gặp nếu còn lẫn.
Đi đúng phần đường cho đến khi gặp biển kết thúc
Điều 13 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 quy định việc sử dụng làn đường: trên đường nhiều làn phân biệt bằng vạch kẻ, người lái đi trong một làn và chỉ chuyển làn ở nơi được phép, có tín hiệu báo trước và bảo đảm an toàn. Áp vào làn xe máy, tôi gói thành bốn bước:
- Vào làn xe máy ngay từ chỗ có biển bắt đầu, đừng chờ lên giữa cầu mới tạt sang.
- Giữ làn suốt đoạn có hiệu lực, kể cả khi làn bên cạnh trống hơn.
- Qua mỗi nút giao, nhìn xem có biển nhắc lại không; có thì phân làn vẫn tiếp tục.
- Gặp biển kết thúc hoặc biển tổ chức làn mới thì mới đi theo vạch kẻ và biển khác như bình thường.
Những trường hợp được rời làn
Quy chuẩn không cấm xe rẽ để ra vào cổng nhà, ngõ hay lối vào cơ quan trên đoạn có biển làn, và khi gần nơi đường giao nhau bạn được chuyển làn để đi theo hướng mình muốn. Dù vậy, chỉ chuyển ở đoạn vạch đứt, bật xi nhan sớm và nhìn gương; vạch liền thì phải chờ. Cách đọc vạch có trong bài vạch kẻ đường xe máy phải đi thế nào.
Tình huống trên cầu và trục hướng tâm Hà Nội
Qua cầu Vĩnh Tuy về phía Long Biên
Cầu Vĩnh Tuy giai đoạn 2 tổ chức một chiều từ Hai Bà Trưng sang Long Biên, có làn hỗn hợp cho xe máy và xe thô sơ được tách khỏi các làn ô tô bằng dải phân cách cứng và biển chỉ dẫn. Khách trả xe về Bồ Đề từ phía Minh Khai hay đi tuyến này. Hãy đọc biển trên làn từ sớm và vào đúng làn trước khi dải phân cách bắt đầu; nhầm vào làn ô tô rồi thì không còn chỗ quay ra.
Cầu Chương Dương và cầu Long Biên gần khu Bồ Đề
Từ Nguyễn Văn Cừ sang Hoàn Kiếm, nhiều khách đi cầu Chương Dương, nơi xe máy đi chung đường với ô tô; ở đường dẫn hai đầu cầu, để ý biển phân làn theo loại xe nếu có. Cầu Long Biên dành cho xe máy, xe đạp và người đi bộ, chiều xe chạy khác thói quen thông thường, nên càng phải theo biển và vạch tại chỗ.
Đại lộ Thăng Long và các trục lớn phía tây
Trên Đại lộ Thăng Long, xe máy phải đi phần đường bố trí cho xe máy, không vào các làn ô tô ở giữa; báo chí từng đưa tin cảnh sát giao thông xử lý nhiều xe máy đi nhầm làn ở đây. Các trục hướng tâm khác cũng vậy: chọn làn có hình xe máy và đi đến khi gặp biển kết thúc.
Tổ chức giao thông trên cầu có thể được điều chỉnh, nên đừng đi theo trí nhớ hay ứng dụng bản đồ; biển tại hiện trường mới là thứ phải chấp hành. Cách chọn làn ở đoạn đường ưu tiên có trong bài đường ưu tiên và xe máy thuê đi đúng làn nào.
Biển kết thúc làn xe máy và những lỗi người thuê xe hay mắc
- Nghĩ hết cầu là hết làn: phân làn có thể kéo dài qua cả đường dẫn sau chân cầu. Chỉ biển kết thúc mới chấm dứt hiệu lực.
- Làn xe máy đông thì lấn sang làn ô tô: vừa sai làn, vừa nguy hiểm.
- Nhầm biển kết thúc có vạch chéo đỏ với biển cấm, rồi phanh gấp hoặc quay đầu giữa đường.
Nghị định 168/2024/NĐ-CP có quy định xử phạt người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy không chấp hành chỉ dẫn của biển báo hiệu và đi không đúng phần đường, làn đường quy định; một số lỗi còn bị trừ điểm giấy phép lái xe. Tôi không nêu số tiền vì mức phạt và quy định có thể thay đổi, hãy kiểm tra văn bản mới nhất. Xe thuê hay xe nhà thì người cầm lái vẫn chịu trách nhiệm.
Khi xe gặp sự cố trên cầu
Xe chết máy hay thủng lốp trên cầu, đừng dắt xe băng ngang sang làn ô tô. Dắt sát lề phải trong làn mình rồi gọi Thuê Xe Máy Hà Nội Nguyễn Tú ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, điện thoại 0942 467 674, mở cửa 09:00–21:00, để được hướng dẫn theo vị trí cụ thể.
Muốn ôn lại các nhóm biển khác trước chuyến đi, xem trang biển báo giao thông và chuyên mục an toàn và pháp lý khi thuê xe máy.
Nguồn tham khảo
- QCVN 41:2024/BGTVT về báo hiệu đường bộ, ban hành kèm Thông tư 51/2024/TT-BGTVT: toàn văn trên LuatVietnam.
- Luật số 36/2024/QH15 và Nghị định 168/2024/NĐ-CP: tra cứu bản gốc tại Cơ sở dữ liệu văn bản của Chính phủ.
- Ký hiệu biển nên đối chiếu với phụ lục của quy chuẩn hiện hành; cách tổ chức làn trên từng cầu do cơ quan quản lý đường bộ quyết định và có thể điều chỉnh.