Vừa đổi từ chiếc xe số sang xe tay ga, hay mua thêm một chiếc mô tô phân khối lớn, nhiều người ở Hà Nội ngạc nhiên vì phí bảo hiểm xe máy bắt buộc ghi trên giấy chứng nhận gần như không đổi. Người khác thì thấy chiếc xe 50cc của con bị tính khác. Bài này giải thích biểu phí chia nhóm xe theo nguyên tắc nào và cách tự kiểm tra giấy chứng nhận có đúng loại xe.
Phí bảo hiểm xe máy bắt buộc được quy định ở đâu
Bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự (TNDS) của chủ xe cơ giới được quy định tại Nghị định 67/2023/NĐ-CP. Theo nhiều bản tóm tắt khớp nhau trên các trang tin và tư vấn pháp luật, mức phí của từng loại xe cơ giới được quy định tại Phụ lục I ban hành kèm theo nghị định, gọi là biểu phí.
Hai lưu ý trước khi đọc tiếp:
- Nghị định 67/2023 đã được sửa đổi, bổ sung một số điều bởi Nghị định 220/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Chúng tôi chưa đọc được toàn văn phần sửa đổi, nên không khẳng định Phụ lục I có thay đổi hay không.
- Bài này không nêu con số phí. Mức phí có thể được điều chỉnh qua văn bản mới; hãy đọc trên giấy chứng nhận của xe và đối chiếu văn bản chính thức đang có hiệu lực.
Nội dung về phụ lục dưới đây được tổng hợp từ các bản tóm tắt, chưa đối chiếu Công báo.
Biểu phí chia nhóm xe theo nguyên tắc nào
Theo các bản tóm tắt, phần dành cho xe hai, ba bánh trong Phụ lục I chia thành ba nhóm:
- Mô tô hai bánh, chia hai dòng theo dung tích xi lanh với mốc 50cc: dưới 50cc và từ 50cc trở lên.
- Mô tô ba bánh, một dòng riêng.
- Xe gắn máy (bao gồm xe máy điện) và các loại xe cơ giới tương tự, chia hai dòng: xe máy điện và các loại xe còn lại.
Từ cấu trúc này có ba nguyên tắc:
- Tiêu chí phân nhóm là loại xe và dung tích, không phải kiểu dáng hay giá trị xe.
- Với mô tô hai bánh, chỉ có một mốc dung tích là 50cc.
- Xe máy điện có dòng riêng, không tính chung với xe xăng.
Xe số và xe tay ga có khác phí không
Biểu phí không có dòng nào tên xe số hay xe tay ga. Một chiếc xe số đi chợ Long Biên mỗi sáng và một chiếc tay ga chở con đến trường ở Cầu Giấy, nếu cùng là mô tô hai bánh có dung tích trên mốc 50cc, sẽ nằm cùng một dòng của biểu phí bảo hiểm bắt buộc.
Vì vậy, đổi từ xe số sang tay ga phổ thông thường không làm phí đổi vì loại xe. Nếu hai giấy chứng nhận chênh nhau, hãy xem lại các lý do khác: thời hạn bảo hiểm dài ngắn khác nhau, cách ghi phí trước thuế và thuế giá trị gia tăng, hoặc giấy chứng nhận có kèm sản phẩm tự nguyện.
Phí bảo hiểm mô tô phân khối lớn
Theo cấu trúc biểu phí trong các bản tóm tắt, mô tô hai bánh không có dòng riêng cho phân khối lớn. Chiếc xe dung tích lớn chạy trên đê Hồng Hà cuối tuần và chiếc xe phổ thông đi làm hằng ngày đều thuộc dòng từ 50cc trở lên.
Khác biệt giữa hai loại xe nằm ở chỗ khác:
- Giấy phép lái xe: theo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15, hạng A1 dành cho mô tô hai bánh có dung tích xi lanh đến 125 cm3 (hoặc động cơ điện đến 11 kW); xe trên mức đó cần hạng A.
- Bảo hiểm tự nguyện cho chính xe: phí thường gắn với giá trị xe và điều kiện của từng sản phẩm, nên xe đắt tiền có thể khác nhiều. Đây là sản phẩm tự nguyện, không thuộc biểu phí bắt buộc.
Nếu giấy chứng nhận bảo hiểm bắt buộc của mô tô phân khối lớn ghi phí khác xe phổ thông, hãy hỏi doanh nghiệp đã cấp xem dòng nào đang được áp dụng và vì sao.
Phí bảo hiểm xe 50cc: dòng nào áp dụng
Xe 50cc là trường hợp dễ nhầm nhất. Biểu phí vừa có dòng mô tô hai bánh dưới 50cc, vừa có nhóm xe gắn máy. Một chiếc xe có dung tích sát mốc 50cc được xếp vào dòng nào phụ thuộc loại phương tiện ghi trên giấy đăng ký xe và thông số kỹ thuật của xe, không phải tên gọi quen miệng.
Hãy so loại xe, dung tích trên giấy đăng ký với giấy chứng nhận bảo hiểm; không khớp thì đề nghị doanh nghiệp giải thích và cấp lại cho đúng.
Riêng điều kiện về tuổi, giấy phép lái xe cho xe 50cc đã thay đổi theo luật mới; hãy kiểm tra quy định hiện hành, đừng dựa vào thông tin cũ.
Xe máy điện có dòng riêng; còn xe đạp điện có thuộc diện phải mua hay không thì xem bài xe máy điện có phải mua bảo hiểm TNDS bắt buộc không.
Tự kiểm tra phí trên giấy chứng nhận
Dù mua ở đại lý hay qua ứng dụng, hãy đọc kỹ giấy chứng nhận:
- Thông tin xe: tên, địa chỉ chủ xe, biển số hoặc số khung, số máy phải đúng với giấy đăng ký. Xe mới chưa có biển thì xem bài mua bảo hiểm khi xe chưa có biển số.
- Loại xe và dung tích ghi trên giấy có khớp nhóm của biểu phí không.
- Thời hạn bảo hiểm: ngày bắt đầu, ngày kết thúc. Phí nhiều năm khác phí một năm; xem thêm bài mua bảo hiểm theo từng năm hay nhiều năm.
- Phí và thuế: phí trước thuế, thuế giá trị gia tăng ghi riêng hay gộp.
- Sản phẩm kèm theo: nếu có bảo hiểm tai nạn người ngồi trên xe hay bảo hiểm vật chất, phần đó là tự nguyện, phí tách riêng.
Theo các bản tóm tắt, nghị định cho phép doanh nghiệp điều chỉnh phí trong một biên độ giới hạn, căn cứ lịch sử bồi thường của từng loại xe. Thấy chênh bất thường thì hỏi doanh nghiệp.
Giấy chứng nhận bán rong ven đường, giá thấp bất thường cần kiểm tra kỹ; cách nhận biết có ở bài bảo hiểm xe máy bán dạo ven đường.
Khi đi xe thuê
Giấy chứng nhận bảo hiểm của xe thuê đứng tên chủ xe. Khách thuê ở Nguyễn Tú (112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, mở cửa 09:00 đến 21:00) nên hỏi trực tiếp qua số 0942467674 về giấy chứng nhận đi kèm xe và trách nhiệm người thuê khi có sự cố.
Tóm lại, phí bảo hiểm bắt buộc phân theo loại xe và dung tích, không theo xe số hay tay ga, và mô tô phân khối lớn không có dòng riêng trong nhóm hai bánh. Xem thêm chuyên mục bảo hiểm xe máy và trang an toàn và pháp lý.
Nguồn tham khảo
- Nghị định 67/2023/NĐ-CP về bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới, Phụ lục I. Đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 220/2026/NĐ-CP (chưa đọc toàn văn).
- Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15, Điều 57 về hạng giấy phép lái xe.
Nội dung về biểu phí tổng hợp từ các bản tóm tắt, chưa đối chiếu Công báo. Đây là thông tin tham khảo, quy định có thể thay đổi; hãy đọc biểu phí trên văn bản chính thức và hỏi doanh nghiệp bảo hiểm.