Chở bé đi khám hoặc đi học bằng xe máy thuê giữa phố Hà Nội, nhiều người lớn chỉ lo chuẩn bị mũ cho mình và quên mất rằng mũ bảo hiểm trẻ dưới sáu tuổi cần một cỡ riêng, không phải cỡ mũ người lớn siết quai lại là xong. Đầu của bé nhỏ hơn nhiều, cổ của bé còn yếu, và một chiếc mũ không đúng kích thước có thể tuột ra ngay khi bạn phanh gấp. Bài này tổng hợp quy định hiện hành, cách chọn mũ và những việc cần kiểm tra khi chở trẻ trên xe máy thuê.
Trẻ em trên xe máy quy định hiện hành nói gì
Quy định hiện hành yêu cầu người ngồi trên xe máy phải đội mũ bảo hiểm đạt chuẩn, và trẻ em không nằm ngoài yêu cầu này. Đáng chú ý, trách nhiệm khi chở người không đội mũ hiện nay gắn với người điều khiển xe, nghĩa là người bế bé phía sau chính là người phải lo bé có mũ đúng cỡ. Các quy định chi tiết về việc chở người trên xe máy được gom trong bài về quy định chở người trên xe máy hiện hành, và vi phạm các quy định đó bị xử phạt theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP; mức xử lý cụ thể có thể thay đổi theo văn bản sửa đổi, nên phần cần nhớ nhất với gia đình là nguyên tắc: có mũ đúng cỡ trước khi bé lên xe.
Với trẻ dưới sáu tuổi, yêu cầu kỹ thuật còn khắt khe hơn yêu cầu pháp lý. Chiếc mũ phải đạt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về mũ bảo hiểm, đồng thời ôm đúng vòng đầu của bé. Mũ quá rộng sẽ trượt che mắt hoặc tuột hẳn khi có va chạm; mũ quá chật gây khó chịu khiến bé giật mình, khóc và vùng vẫy ngay giữa đường, điều còn nguy hiểm hơn cả việc không đội mũ.
Chọn mũ cho trẻ dưới sáu tuổi
Việc chọn mũ bắt đầu bằng đo vòng đầu của bé bằng thước dây, ngang trán và vòng qua phần phình to nhất phía sau. Mũ đóng phải vừa: đeo vào không cần ấn mạnh, lắc nhẹ đầu sang hai bên mà mũ không xê dịch, quai cằm khóa chắc và có đệm không ghì cằm. Khi đội, viền mũ ngang khoảng hai centimet trên chân mày, để bé giữ được tầm nhìn hai bên.
Chất liệu và cấu tạo cũng đáng đầu tư hơn giá tiền. Mũ trẻ em tốt có lớp vỏ cứng, lớp đệm hút xung lực bên trong và hệ thống thoát nhiệt; mũ chỉ có lớp vỏ mỏng kiểu đồ chơi không đủ khả năng bảo vệ. Tránh mua mũ cỡ lớn để bé dùng lâu, vì trong hai ba năm đầu, đầu của bé lớn nhanh và chiếc mũ rộng sớm thành thứ vô dụng. Kèm theo thói quen: cho bé đội mũ ngay từ những chuyến đi ngắn quanh phố để bé quen cảm giác, thay vì chỉ đội khi đi xa.
Màu sắc tuy là chi tiết nhỏ nhưng cũng đáng để bạn cân nhắc. Gam màu sáng giúp người lái phía sau và phía đối diện nhận ra bé dễ hơn trong điều kiện thiếu sáng hoặc trời mưa, điều mà mũ đen trơn khó làm được. Ngoài ra, mũ có quai khóa nhanh giúp bạn đội lại cho bé sau mỗi lần dừng, vì bé thường nghịch và tự kéo mũ lệch đi trong lúc chờ.
Một điểm hay bị bỏ qua là tuổi mũ. Mũ từng va chạm, từng rơi từ độ cao hoặc bị nắng mưa nhiều năm thì lớp đệm đã giảm đàn hồi, dù bề ngoài còn nguyên. Nếu nhà bạn có sẵn mũ cũ của anh chị, hãy xem lại năm sản xuất và độ còn của lớp đệm trước khi dùng cho bé.
Chở trẻ trên xe máy thuê: kiểm tra gì khi nhận xe
Khi thuê xe máy để chở bé, hãy kiểm tra mũ ngay tại quầy cùng với việc nhận xe. Xin mũ phụ có sẵn của tiệm, thử lên đầu bé trước khi rời cửa hàng, và nếu mũ cộc cỡ hoặc quai lỏng, hãy yêu cầu đổi. Thói quen chụp lại hiện trạng xe và mũ khi nhận được gợi ý trong bài nhận xe máy thuê nên chụp lại những gì, và nếu bạn vừa mới có bằng lái, phần chuẩn bị tổng thể trong bài thuê xe máy cho người mới lấy bằng A1 lần đầu cũng đáng đọc trước chuyến đi đầu tiên có trẻ nhỏ.
Tư thế chở trẻ cũng quyết định an toàn ngang với chiếc mũ. Bé ngồi phía sau giữa hai tay người lớn, hai tay ôm, chân không lơ lửng; nếu bé còn quá nhỏ, việc chở nên cân nhắc phương án khác thay vì cố ngồi ba trên xe máy. Tốc độ đi chậm hơn bình thường, giữ khoảng cách với xe phía trước, và tránh đường đang nhiều xe container hay xe tải nặng, nhất là giờ cao điểm ở nội thành Hà Nội.
Một số hiểu lầm hay gặp
Hiểu lầm thứ nhất: bé được bế trong tay nên không cần mũ. Thực tế va chạm không phân biệt ai được bế; mũ cỡ trẻ em chính là lớp bảo vệ duy nhất cho chiếc sọ đang phát triển. Hiểu lầm thứ hai: mũ của đứa em mười tuổi dùng tạm cho bé được. Cỡ chênh nhau khiến mũ trượt, và mũ trượt thì chẳng khác mũ không. Hiểu lầm thứ ba: đi đoạn gần thì không cần. Phần lớn va chạm nhẹ xảy ra ngay trong khu dân cư, đúng những đoạn người ta hay cho rằng gần và quen.
Với gia đình ở khu Long Biên cần xe máy và mũ phụ cho bé, Thuê Xe Máy Hà Nội Nguyễn Tú tại 112 Nguyễn Văn Cừ, phường Bồ Đề, Hà Nội mở cửa từ 09:00 đến 21:00, điện thoại 0942 467 674; hãy gọi trước để tiệm chuẩn bị sẵn mũ cỡ phù hợp với độ tuổi của bé.
Nguồn tham khảo
Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ năm 2024, số 36/2024/QH15: Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ. Nghị định 168/2024/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ: Nghị định 168/2024/NĐ-CP. Lưu ý: quy định pháp luật và mức xử phạt có thể thay đổi theo thời gian, bạn nên đối chiếu văn bản gốc mới nhất trước khi áp dụng.