Tóc dài khi lái xe ga hay gây rắc rối ở ba chỗ: xõa dưới mũ thì gió hất vào mắt, lọt vào khóa quai lúc cài, và đổ qua mặt đúng lúc cần quay đầu nhìn gương. Bài dành cho bất kỳ ai tóc dài, đi làm hay đi chơi ở Hà Nội, và đi theo thứ tự trước khi nổ máy: buộc gọn, đội mũ, cài quai, kiểm tra, rồi mới chạy. Để xõa là sở thích riêng; bài chỉ bàn chuyện nhìn đường và cài quai.
Tóc dài khi lái xe ga: ba chuyện hay gặp khi để xõa dưới mũ
Quất vào mắt. Khi xe tăng tốc hoặc qua đoạn thoáng, gió có thể hất phần tóc thò ra ngoài mũ lên mặt. Mắt bị che, tay dễ đưa lên gạt, trong khi tay đó đang giữ ga hoặc phanh.
Vướng quai mũ. Sợi tóc có thể kẹt vào khóa hoặc nằm dưới dây quai, khiến quai không áp đúng cằm mà bạn không hay biết.
Che gương. Mỗi lần quay đầu nhìn gương hoặc ngoái qua vai, mớ tóc xõa có thể đổ qua mặt đúng lúc cần nhìn.
Đây là mô tả thực tế chứ không phải số liệu: bài chưa tìm được thống kê nào về tai nạn do tóc, và không nói đến kiểu tóc nào đẹp hơn kiểu nào. Lo tóc xẹp hay rối sau khi tháo mũ cũng là chuyện thường gặp, nhưng đừng giải quyết bằng cách cài quai hờ hay bỏ mũ.
Buộc tóc đội mũ bảo hiểm: buộc thấp ở gáy, gọn và chắc
Bài chưa tìm được tài liệu nào bàn riêng về tóc dài khi lái xe tay ga ở Hà Nội; các bài tiếng Việt tìm được chủ yếu nói chuyện giữ nếp tóc. Hướng dẫn nước ngoài cho người đi mô tô, xe đạp và cưỡi ngựa (đọc qua tóm tắt hoặc trích đoạn, chưa đọc toàn văn) có chung mấy ý, bài chỉ giữ những ý khớp nhau:
- Buộc thấp ở gáy thay vì búi cao. Búi hay đuôi tóc cao có thể làm mũ kênh lên, và các hướng dẫn đọc được nghiêng về buộc hoặc búi thấp.
- Đừng nhét búi tóc hay dây buộc vào trong mũ: chỗ lồi bên trong có thể làm mũ không ôm sát đầu.
- Buộc chặt vừa phải để tóc không bung giữa chuyến, và kéo mọi sợi thò ra xa khỏi mặt.
- Dây buộc mềm, lưới tóc hoặc khăn mỏng giữ gọn được, nhưng lớp thêm có thể làm mũ chật hơn nên phải thử đội cùng lớp đó.
Tết một bím thấp hay búi thấp đều được các hướng dẫn nhắc; cách nào hợp còn tùy tóc và loại mũ. Mũ nửa đầu, ba phần tư hay kín đầu che gáy khác nhau, bài không biết mũ bạn dùng là loại nào nên chỉ nêu nguyên tắc chung, không nêu sản phẩm hay hãng. Đây cũng không phải hướng dẫn của hãng làm chiếc mũ bạn đội; mũ có nhãn hay hướng dẫn kèm theo thì hãy đọc.
Quai mũ và tóc: cài quai đúng quy cách là bước cuối, không phải bước nới
Điều 33 khoản 2 của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ viết: “Người lái xe, người được chở trên xe mô tô hai bánh, xe mô tô ba bánh, xe gắn máy phải đội mũ bảo hiểm theo đúng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và cài quai đúng quy cách.” Câu này áp dụng cho cả người được chở, nên người ngồi sau tóc dài cũng cần buộc gọn như người lái.
Bản hợp nhất bài đọc không mô tả chi tiết thế nào là đúng quy cách; hướng dẫn chung trong các tài liệu chọn mũ là quai ôm vừa sát cằm, lắc đầu mà mũ không xoay hay tuột. Vì vậy khi tóc vướng quai, hãy mở quai, vuốt tóc ra khỏi khóa và dây rồi cài lại, chứ đừng nới quai cho dễ chịu hay cho đỡ vướng.
Cài xong, kiểm tra lần lượt: đưa ngón tay lần dọc dây quai và quanh khóa xem còn sợi tóc nào kẹt không; lắc đầu nhẹ xem mũ có xoay hay trượt không; rồi khi xe đã đứng vững, ngoái đầu qua từng vai và nhìn từng gương xem tóc có đổ qua mặt hay che tầm nhìn không, nếu có thì buộc lại thấp hơn. Có người đi cùng thì nhờ họ nhìn từ phía sau, hoặc chụp nhanh một tấm ảnh để thấy gáy và khóa quai.
Thử mũ với đúng kiểu tóc sẽ dùng và hỏi tiệm về cỡ mũ
Các tài liệu hướng dẫn chọn mũ dặn thử mũ với đúng kiểu tóc sẽ dùng, vì độ vừa của mũ có thể đổi khi tóc đổi kiểu. Vì vậy hãy buộc tóc đúng kiểu định chạy rồi mới đội thử, kể cả khi dùng mũ do tiệm đưa. Đội với kiểu tóc đó mà mũ chật, đau đầu hay kênh lên thì đổi kiểu buộc hoặc đổi cỡ mũ, đừng nới quai. Đã rời tiệm mà mới thấy mũ không vừa thì quay lại trong giờ mở cửa để hỏi cách xử lý, đừng chạy tiếp với mũ rộng.
Tiệm mở cửa 09:00–21:00. Tiệm có đưa mũ kèm xe hay không, có những cỡ nào, có đổi cỡ được không là điều bài không biết: hãy hỏi và xác nhận trực tiếp qua 0942467674, tốt nhất ngay lúc nhận xe để thử mũ tại chỗ. Mang mũ riêng thì thử ở nhà trước; theo luật, mũ nào cũng cần đúng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia.
Tóc vẫn xổ ra khi đang chạy: dừng ở chỗ được phép rồi mới chỉnh
Đừng gạt tóc bằng một tay khi xe đang chạy. Điều 33 khoản 3 điểm d cấm “Buông cả hai tay”; trường hợp một tay thì điểm này không nói, nhưng bố trí phổ biến trên xe tay ga là tay phải giữ ga và phanh trước, tay trái giữ phanh sau (hãy kiểm lại trên xe), nên rời một tay là bỏ mất một cần phanh.
Nếu tóc che mắt đến mức khó thấy đường, hãy giảm tốc, giữ tay lái thẳng và tìm chỗ được phép dừng. Điều 18 khoản 4 điểm c không cho dừng xe, đỗ xe “Trên cầu, trừ những trường hợp tổ chức giao thông cho phép”, và Điều 77 khoản 1 viết “Lòng đường được sử dụng cho mục đích giao thông; vỉa hè được sử dụng cho người đi bộ.” Vì vậy tóc xổ giữa cầu thì đi hết cầu rồi mới tấp, và đừng đưa xe lên vỉa hè để chỉnh tóc.
Dừng xong, vuốt tóc, buộc lại, kiểm tra quai rồi mới đi tiếp. Nếu tóc xổ ra nhiều lần, đổi cách buộc từ đầu thay vì gạt giữa đường.
Tóm lại: buộc thấp và gọn, không nhét cục tóc vào mũ, cài quai đúng quy cách, thử mũ với đúng kiểu tóc, và chỉnh tóc khi đã dừng. Xem thêm các bài về xe tay ga, chuyên mục xe máy, bước nhận xe, trả xe và quy định giao thông. Thông tin luật chung, có thể thay đổi, không thay tư vấn pháp lý riêng; nguyên văn ở cổng thông tin của Chính phủ.