Người ở Đống Đa hay Thanh Xuân hay phân vân: muốn đi vạn phúc bằng tàu điện cho đỡ lo đường đông thì có tiện hơn thuê xe máy không? Câu trả lời nằm ở đoạn nối từ ga vào làng, giờ giấc và chuyện bạn có muốn ghé thêm nơi nào khác trong buổi. Bài này so hai cách theo từng đoạn của chuyến đi, nói thẳng chỗ tàu điện hợp hơn, và ghi rõ điều nào tôi chưa kiểm chứng được nên không nêu con số.
Đi Vạn Phúc bằng tàu điện: điều chắc chắn và điều phải tự tra
Những gì nhiều nguồn cùng nói: tuyến đường sắt đô thị Cát Linh – Hà Đông chạy trên cao, bắt đầu ở Cát Linh thuộc khu Đống Đa, kết thúc ở ga Yên Nghĩa phía Hà Đông, có mười hai ga và vận hành thương mại từ tháng 11 năm 2021. Làng lụa Vạn Phúc nằm ở Hà Đông, nổi tiếng với nghề dệt lụa lâu đời.
Điều tôi chưa kiểm chứng được qua hai nguồn gần đây: ga nào gần làng nhất, và đoạn từ ga tới cổng làng dài bao nhiêu. Các bài hướng dẫn tôi đọc chủ yếu nói về xe buýt hoặc xe công nghệ, ít bài nối được tàu điện với làng. Vì vậy tôi không ghi tên ga hay số phút. Cách chắc nhất là mở bản đồ, đặt điểm đến là cổng làng lụa Vạn Phúc, chọn chế độ phương tiện công cộng, rồi xem ứng dụng gợi ý ga xuống và cách nối ngay thời điểm bạn đi.
Đoạn nối từ ga vào làng: chỗ quyết định cả chuyến
Đây là đoạn người ta hay bỏ quên khi so sánh. Tàu điện đưa bạn tới khu Hà Đông gọn gàng, trên làn riêng, không vướng nút giao. Nhưng ga và cổng làng là hai điểm khác nhau, giữa chúng còn một chặng mà tàu không đi được.
Theo nhiều bài giới thiệu, chặng này thường nối bằng xe buýt, xe công nghệ hoặc đi bộ nếu quãng ngắn. Số tuyến buýt, giá cước và độ dài đoạn đi bộ mỗi nguồn nói một khác và thay đổi theo thời kỳ, nên tôi không chép lại. Trước khi bước ra khỏi ga, hãy hỏi bản đồ lộ trình đi bộ thật từ đúng cửa ga tới cổng làng, và có sẵn phương án dự phòng như gọi xe công nghệ nếu trời mưa hoặc mỏi chân.
Chặng này còn nhân đôi khi về, vì bạn phải nối ngược lại để quay ra ga, nhất là khi tay xách thêm mấy mét lụa.
Giờ tàu: vì sao bài không ghi số
Giờ chạy đầu cuối, tần suất và giá vé của tàu điện có thể thay đổi, nên đừng dựa vào bài viết nào, kể cả bài này. Hãy xem thông báo của đơn vị vận hành hoặc bảng tại ga trước ngày đi, và biết chuyến cuối trước khi vào làng, đừng để tới chiều muộn mới hỏi.
Xe máy thuê có hạn chế khác, không nằm ở giờ tàu mà ở giờ cửa hàng. Cửa hàng của tôi ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, mở từ 09:00 đến 21:00 và không giao hay nhận xe ngoài giờ ấy. Vì vậy chuyến bằng xe máy không bắt đầu trước 09:00 và nên trả xe trước giờ đóng cửa. Nếu muốn xe đưa tới nơi ở, thời gian và chi phí giao nhận phải xác nhận trước khi đặt.
Người thích đi sớm khi làng còn vắng sẽ thấy tàu điện hợp hơn. Người ở lại làng tới chiều thì xe máy đỡ phải canh chuyến về.
Thuê xe máy đi Vạn Phúc: chủ động ở đâu, tốn công ở đâu
Lợi thế lớn nhất của xe máy là bạn quyết định mọi điểm dừng. Muốn ngồi thêm một quán ven đường, rẽ sang một làng nghề khác phía tây nam thành phố, hay dạo chợ rồi quay lại làng, bạn đều tự quyết. Với tàu điện, mỗi lần đổi ý là một lần nối chặng.
Cái giá là đoạn đường tới Hà Đông. Từ Bồ Đề bạn qua sông bằng cầu cho xe máy đi được như cầu Chương Dương, cầu Long Biên hoặc cầu Vĩnh Tuy, rồi chạy qua những trục đông xe của nội thành. Cầu Thanh Trì và đoạn Vành đai 3 trên cao cấm xe máy, cao tốc cũng vậy. Hãy bật bản đồ ở chế độ xe máy, đi theo chỉ dẫn, đừng tự cắt đường.
Gần làng đường hẹp dần, người đi bộ nhiều. Hãy gửi xe ở điểm trông giữ có người trông, hỏi giá trước khi dắt xe vào, giữ vé và chụp lại vị trí. Đừng dựng xe lên vỉa hè hay chắn lối vào cửa hàng: khoản 1 Điều 77 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ viết “vỉa hè được sử dụng cho người đi bộ”.
Mua lụa rồi mang về: tàu điện hay xe máy
Lụa nhẹ nhưng cuộn vải dài thì cồng kềnh. Đi tàu điện, bạn ôm túi trên tay suốt chặng nối và cả đoạn trên tàu. Đi xe máy, bạn có cốp và chỗ buộc đồ, nhưng cũng chỉ chở vừa phải: điểm đ khoản 3 Điều 33 cấm người lái xe máy “chở vật cồng kềnh”. Mua vài món nhỏ như khăn lụa thì xe máy gọn. Mua nhiều thì hỏi cửa hàng có nhận đóng gói gửi về không, hợp lý hơn so với cố buộc lên giá sau.
Dù đi cách nào, hãy mua vào cuối buổi, nhờ người bán gói kín để lụa khỏi ướt khi trời đổi mưa. Đừng treo túi nặng vào tay lái xe máy, vì xe sẽ chao khi vào cua.
Chọn nhanh: khi nào tàu điện, khi nào xe máy
Tàu điện kèm chặng nối hợp hơn khi:
- Bạn ở gần ga Cát Linh hoặc gần một ga trên tuyến, và không muốn lái giữa giờ đông.
- Bạn chỉ đi đúng một điểm là làng lụa, dạo một buổi rồi về.
- Bạn không ngại tra giờ tàu và nối chặng bằng xe buýt, xe công nghệ hoặc đi bộ.
Xe máy hợp hơn khi:
- Bạn ở bên Long Biên hoặc Gia Lâm, nơi chưa tiện lên tàu điện, và đã quen chạy trong phố.
- Bạn muốn ghép làng lụa với một điểm khác cùng ngày, như một làng nghề ở phía tây nam thành phố. Cách so tương tự cho một làng nghề khác có ở bài đi làng gốm Bát Tràng nửa ngày: thuê xe máy hay đi xe buýt.
- Bạn đi nhóm nhỏ, cần chở đồ, nước, áo mưa.
Không cách nào luôn nhanh hơn hay rẻ hơn, và tôi không có số liệu đã duyệt để nói khác. Nếu còn phân vân giữa giao thông công cộng và xe máy nói chung, bài thuê xe máy hay đi xe buýt và tàu điện ở Hà Nội so từng yếu tố cho cả khách ở ngắn lẫn dài ngày.
Nếu chọn thuê xe máy: hỏi gì trước khi nhận
Giá thuê từng loại xe xem ở bảng giá thuê xe; đặt cọc xác nhận trực tiếp với cửa hàng. Hãy hỏi rõ tình trạng xe, giấy tờ cần mang, điều kiện thuê, và xin biên nhận nếu để lại giấy tờ. Muốn đi xa hơn một chuyến trong ngày thì báo trước để xác nhận. Điện thoại 0942467674.
Các bài so sánh khác nằm ở mục so sánh khi thuê xe máy, còn kiến thức chung về xe ở chuyên mục xe máy.