Bạn vừa thi đỗ bằng xe máy trong năm nay, định thuê một chiếc Air Blade để đi lại ở Hà Nội và băn khoăn: bằng A1 lái Air Blade 160 có được không? Câu trả lời không nằm ở chiếc xe mà nằm ở dòng chữ in trên tấm bằng của bạn, cụ thể là hạng bằng và ngày cấp. Cùng mang chữ A1, nhưng một tấm bằng cấp năm 2019 và một tấm bằng cấp năm 2025 cho phép lái hai nhóm xe khác nhau. Bài này giải thích sự khác biệt theo văn bản luật và cách tự kiểm tra trước khi nhận xe.
Bằng A1 lái Air Blade 160: câu trả lời phụ thuộc ngày cấp bằng
Honda Air Blade hiện có hai bản dung tích: bản 125 và bản 160. Bản 125 có dung tích xi-lanh nằm trong mức 125 cm3. Bản 160 có dung tích lớn hơn 125 cm3 nhưng vẫn dưới 175 cm3; con số chính xác của từng xe được ghi trên giấy chứng nhận đăng ký xe.
Từ đó có hai trường hợp:
- Bằng A1 cấp từ ngày 01/01/2025 trở đi: chỉ dùng cho xe mô tô hai bánh đến 125 cm3. Air Blade 160 nằm ngoài phạm vi này, nên người có bằng A1 mới không nên nhận bản 160.
- Bằng A1 cấp trước ngày 01/01/2025 và chưa đổi: vẫn được lái xe mô tô hai bánh từ 50 cm3 đến dưới 175 cm3, tức là bao gồm cả Air Blade 160.
Nói gọn: cùng tên A1, bằng cũ rộng hơn bằng mới, trong khi nhiều lời khuyên trên mạng vẫn viết theo bằng cũ.
Luật năm 2024 chia lại hạng bằng xe máy thế nào
Thay đổi đến từ Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15, có hiệu lực từ ngày 01/01/2025. Điều 57 của luật này liệt kê lại các hạng giấy phép lái xe. Với xe mô tô hai bánh, có hai hạng cần biết:
- Hạng A1 cấp cho người lái xe mô tô hai bánh có dung tích xi-lanh đến 125 cm3, hoặc có công suất động cơ điện đến 11 kW.
- Hạng A cấp cho người lái xe mô tô hai bánh có dung tích xi-lanh trên 125 cm3, hoặc có công suất động cơ điện trên 11 kW, và được lái cả các loại xe của hạng A1.
Với bằng cấp theo luật mới, mốc phân chia là 125 cm3: muốn lái Air Blade 160 thì cần hạng A. Hỏi đáp chung về phạm vi của hạng A1 theo luật mới có trong bài bằng lái A1 điều khiển xe máy phạm vi nào.
Bằng A1 cấp trước năm 2025 vẫn được dùng theo phạm vi cũ
Luật mới không bắt người đã có bằng phải thi lại. Điều khoản chuyển tiếp tại Điều 89 quy định giấy phép lái xe cấp trước ngày luật có hiệu lực được tiếp tục sử dụng theo thời hạn ghi trên giấy phép. Với bằng hạng A1 cũ chưa đổi, cấp lại theo luật mới, người có bằng được tiếp tục điều khiển xe mô tô hai bánh có dung tích xi-lanh từ 50 cm3 đến dưới 175 cm3, hoặc công suất động cơ điện từ 4 kW đến dưới 14 kW.
Nếu người có bằng A1 cũ đi đổi hoặc xin cấp lại, bằng sẽ được chuyển sang hạng A kèm điều kiện hạn chế: chỉ được lái xe mô tô hai bánh có dung tích xi-lanh dưới 175 cm3, hoặc công suất động cơ điện dưới 14 kW. Phạm vi cũ được giữ, chỉ tên hạng thay đổi.
Hệ quả thực tế khi thuê xe:
- Bạn có bằng A1 cấp năm 2020, chưa đổi: lái được Air Blade 125 lẫn Air Blade 160.
- Bạn có bằng A1 cũ đã đổi sang hạng A có điều kiện hạn chế: vẫn lái được cả hai bản.
- Bạn thi bằng A1 trong năm 2025 hoặc 2026: chỉ lái được bản 125, hoặc các xe ga cỡ nhỏ hơn như Honda Vision.
Đọc đúng hạng bằng của mình trong vài phút
Trước khi đến cửa hàng, hãy cầm tấm bằng lên và kiểm tra lần lượt:
- Hạng ghi trên bằng. Xem đó là A1, A hay hạng khác. Đừng đoán theo trí nhớ, nhất là khi bạn có nhiều hạng.
- Ngày cấp. Đây là thông tin quyết định. Ngày cấp trước 01/01/2025 hay từ ngày đó trở đi sẽ cho ra hai phạm vi xe khác nhau dù cùng chữ A1.
- Điều kiện hạn chế, nếu có. Bằng đổi từ A1 cũ sang hạng A có kèm giới hạn dưới 175 cm3. Nếu bạn không chắc tấm bằng mình đang cầm thuộc trường hợp nào, hãy hỏi cơ quan đã cấp hoặc đổi bằng.
Sau đó kiểm tra chiếc xe: hỏi rõ cửa hàng đang giao bản Air Blade nào, và xem dung tích xi-lanh trên giấy đăng ký xe. Đối chiếu hai thông tin này là đủ. Nếu bạn chưa quen cách thuê xe khi mới có bằng, bài thuê xe máy cho người mới lấy bằng A1 lần đầu đi kỹ hơn qua các bước nhận xe.
Có bằng A1 mới thì nên thuê xe nào khi ở Hà Nội
Nếu bằng A1 của bạn cấp từ năm 2025, có hai lựa chọn hợp lý:
- Honda Air Blade 125. Cùng dáng xe, cùng cảm giác lái của dòng Air Blade, nhưng dung tích nằm trong phạm vi A1 mới. Xe đủ khỏe để chạy các trục rộng như Nguyễn Văn Cừ, Võ Chí Công hay qua cầu Nhật Tân sang Đông Anh.
- Honda Vision. Nhẹ hơn, dễ dắt, hợp với người mới lái ở phố cổ Hoàn Kiếm và các ngõ đông ở Cầu Giấy. So sánh kỹ hai dòng xe này có trong bài Honda Vision và Honda Air Blade thuê dòng nào phù hợp.
Khi đặt xe, hãy nói thẳng với cửa hàng: “Tôi có bằng A1 cấp năm 2025, cho tôi bản 125 hoặc Vision”. Cửa hàng ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, mở cửa từ 09:00 đến 21:00; nếu cần giao xe tận nơi, thời gian và chi phí giao nhận cần xác nhận trước khi đặt, và chỉ giao trong khung giờ mở cửa.
Những tình huống dễ nhầm
Bạn bè nói “A1 lái được tới 175 phân khối”. Câu đó chỉ đúng với bằng A1 cấp trước năm 2025.
Bạn có bằng A1 cũ nhưng vừa đổi sang bằng mới. Bằng đổi sẽ mang hạng A với điều kiện hạn chế dưới 175 cm3, nên Air Blade 160 vẫn nằm trong phạm vi được lái.
Bạn thi bằng từ cuối năm 2024 nhưng nhận bằng đầu năm 2025. Trường hợp chuyển tiếp như vậy có quy định riêng cho người đã học hoặc đang học trước ngày luật có hiệu lực. Đừng tự suy luận; hãy xem kỹ hạng và ngày cấp in trên bằng, rồi hỏi nơi cấp bằng nếu còn nghi ngờ.
Nguồn tham khảo và lưu ý
Các ý về hạng bằng ở trên dựa trên Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15, gồm Điều 57 về các hạng giấy phép lái xe và Điều 89 về quy định chuyển tiếp. Bạn có thể đọc toàn văn trên công báo điện tử của Chính phủ để đối chiếu.
Đây là thông tin tham khảo, quy định có thể thay đổi khi có văn bản sửa đổi hoặc hướng dẫn mới. Trường hợp của bạn có điểm nào chưa rõ, hãy hỏi cơ quan cấp bằng hoặc hỏi cửa hàng trước khi nhận xe.
Tóm lại trước khi nhận Air Blade
Xem ngày cấp và hạng in trên bằng. Bằng A1 cấp từ năm 2025 thì chọn Air Blade 125 hoặc Vision; bằng A1 cấp trước năm 2025, hoặc bằng hạng A, thì có thể cân nhắc bản 160. Hỏi cửa hàng bản xe nào đang được giao và xem giấy đăng ký xe trước khi nổ máy. Các bài khác về dòng xe này nằm ở mục Honda Air Blade, còn toàn bộ kinh nghiệm chọn xe máy được gom tại chuyên mục xe máy.