Một cuộc gọi báo có vụ cháy ở ngõ nhỏ phố Bạch Mai, một tin nhắn nói đoạn đê Long Biên đang ngập sau trận mưa lớn, và bạn có mấy phút để xách máy lên đường. Với nhiều người làm tin, phóng viên thuê xe máy tác nghiệp theo tháng là cách chủ động nhất để có phương tiện sẵn sàng mà không phải mua xe riêng. Nhưng chiếc xe chỉ hữu ích khi nó đưa bạn đến nơi lành lặn, thiết bị còn nguyên và không gây thêm rối loạn cho hiện trường. Bài này đi từ khâu chọn xe, xếp đồ nghề, cách chạy khi có tin gấp, đến lúc dừng đỗ và làm việc bên cạnh lực lượng chức năng.
Vì sao phóng viên thuê xe máy tác nghiệp theo tháng
Cộng tác viên tin tức thường không có lịch cố định: tuần này chạy liên tục giữa Hoàn Kiếm, Cầu Giấy và Hà Đông, tuần sau lại ngồi biên tập gần hết thời gian. Thuê theo ngày thì mỗi lần có tin lại phải đi lấy xe, gọi xe ôm công nghệ thì dễ bị kẹt khi cần dừng ở chỗ không tiện đón trả. Thuê theo tháng giải quyết đúng chỗ này: xe luôn ở dưới nhà, bạn biết rõ tình trạng phanh, lốp, đèn của nó, và có thể đi ngay khi điện thoại reo.
Chạy cùng một chiếc xe suốt tháng cũng giúp bạn quen tay: biết phanh ăn ra sao khi đường trơn, cốp chứa vừa những gì, nên bình tĩnh hơn khi phải đi gấp. Mức giá thuê tháng của từng dòng xe nằm ở trang thuê xe theo tháng; phần cọc và giấy tờ nên hỏi rõ trực tiếp với cửa hàng trước khi ký.
Chọn xe cho công việc làm tin
Không có chiếc xe nào hoàn hảo cho mọi tin, nhưng có vài tiêu chí nên ưu tiên:
- Cốp đủ rộng hoặc sàn để chân phẳng. Xe tay ga như Vision hay Air Blade cho phép để balo thiết bị ở sàn hoặc gửi bớt đồ phụ vào cốp, đỡ phải đeo nặng suốt chặng.
- Phanh tốt và dễ kiểm soát. Người làm tin hay phải dừng bất ngờ khi thấy chỗ đỗ phù hợp. Hãy thử phanh kỹ khi nhận xe, nếu thấy bóp sâu hay kêu lạ thì báo ngay; bài phanh xe máy đĩa và bố, kiểm tra thế nào chỉ cách nhận biết.
- Xe gọn, nhẹ khi phải dắt. Nhiều hiện trường nằm sâu trong ngõ phố cổ hoặc khu tập thể Kim Liên, bạn sẽ phải tắt máy dắt bộ một đoạn.
Nếu bạn hay đi đường dài ra vùng ven như Đông Anh, Gia Lâm hay Sóc Sơn để làm phóng sự, hãy nói rõ với cửa hàng ngay từ đầu để được tư vấn dòng xe hợp với quãng đường thường xuyên.
Xếp thiết bị ghi hình: mọi thứ vào balo, không cầm tay
Máy ảnh treo lủng lẳng trước ngực hay chân máy kẹp dưới nách khi đang lái đều rất nguy hiểm. Quy tắc đơn giản: mọi thiết bị nằm trong balo hoặc cốp trước khi nổ máy.
- Balo có ngăn chia và đệm mút. Máy quay, ống kính, micro không dây, sạc dự phòng nằm trong các ngăn riêng để không va vào nhau qua ổ gà.
- Chân máy và gậy micro buộc dọc. Buộc sát thân balo hoặc cố định vào giá sau, không để chĩa ngang ra ngoài làm vướng người đi bên cạnh. Cách buộc chắc chắn xem thêm ở bài buộc đồ trên yên sau không xô lệch xe.
- Áo mưa và túi chống nước luôn có sẵn. Mưa Hà Nội đến rất nhanh vào mùa hè. Một túi chống nước bọc ngoài balo cứu được cả bộ thiết bị; những thứ nên mang cho mùa mưa có trong bài mùa mưa Hà Nội chuẩn bị gì khi đi xe máy thuê.
- Điện thoại gắn giá đỡ chỉ để xem bản đồ. Không gọi điện, không nhắn tin, không quay khi xe đang chạy.
Balo nên đeo cả hai quai, siết dây ngang ngực để không xô lệch khi phanh.
Đến hiện trường an toàn: nhanh nhưng không vội ẩu
Áp lực lên tin sớm là có thật, nhưng một vụ va quệt dọc đường sẽ khiến bạn không có tin nào cả. Đi tác nghiệp bằng xe máy cần tách bạch hai việc: suy nghĩ về câu chuyện và điều khiển xe.
Trước khi nổ máy
Dành một phút xem bản đồ, chọn tuyến chính thay vì len ngõ lạ. Ví dụ từ Long Biên sang Đống Đa, đi cầu Chương Dương rồi theo các trục lớn thường ổn định hơn lách qua phố cổ đông người. Nhắn cho biên tập viên giờ dự kiến đến nơi để không ai phải gọi bạn khi đang lái.
Trên đường
- Không phóng nhanh, không vượt ẩu. Giữ tốc độ phù hợp với dòng xe, không lạng lách qua các hàng ô tô đang chờ đèn đỏ.
- Không dừng giữa đường để quay chụp. Nếu bắt gặp một cảnh đáng ghi lại trên đường đi, hãy tấp hẳn vào lề, tắt máy rồi mới lấy thiết bị ra. Dừng giữa làn để giơ điện thoại là cách nhanh nhất gây ra va chạm phía sau.
- Cẩn thận khi gần hiện trường. Khu vực có sự việc thường có người hiếu kỳ dừng xe đứng xem, xe cứu thương hay xe cứu hỏa đang di chuyển. Giảm tốc từ xa, nhường đường cho xe ưu tiên.
Dừng đỗ và làm việc tại hiện trường
Khi đến nơi, việc đầu tiên không phải là giơ máy lên mà là tìm chỗ để xe đúng chỗ. Đỗ xe chắn lối vào ngõ hay đỗ trên làn đường sẽ cản trở lực lượng chức năng và chính người dân đang cần di chuyển.
- Gửi xe ở bãi hoặc điểm trông xe gần nhất, hoặc dựng sát lề ở nơi không cản lối đi. Ở khu phố cổ quanh Hồ Gươm, bãi gửi xe có rải rác ở nhiều phố, chịu khó đi bộ thêm một đoạn.
- Khóa cổ, khóa đĩa và mang balo theo người. Đừng để thiết bị trong cốp khi bạn đi xa xe.
- Tuân thủ hướng dẫn của lực lượng chức năng tại hiện trường. Nếu có dây phong tỏa hay rào chắn, không vào khu vực phong tỏa dưới bất kỳ lý do nào. Đứng ở vị trí được chỉ định, chụp và ghi hình từ đó.
- Không cản trở cứu hộ. Nhường lối cho xe cứu thương, xe cứu hỏa; không đứng giữa lối thoát hiểm để lấy góc máy đẹp.
Giữ xe và giữ mình qua cả tháng làm tin
Làm tin cả tháng nghĩa là xe chạy nhiều hơn bình thường. Mỗi tuần dành vài phút kiểm tra áp suất lốp, đèn pha và còi. Khi thấy xe có dấu hiệu lạ, liên hệ cửa hàng sớm thay vì để đến lúc hỏng giữa đường đi tác nghiệp. Bài thuê xe máy theo tháng cho shipper ở Hà Nội có thêm kinh nghiệm bảo dưỡng giữa kỳ cho người chạy xe nhiều.
Những ca tin đêm muộn dễ làm bạn mệt mà không biết. Khi thấy buồn ngủ hay mất tập trung, hãy dừng nghỉ rồi mới đi tiếp; không có tin nào đáng để chạy xe trong tình trạng kiệt sức.
Thuê xe theo tháng giúp người làm tin chủ động, nhưng giá trị thực sự đến từ thói quen tác nghiệp an toàn: thiết bị gọn trong balo, chạy xe bình tĩnh, đỗ đúng chỗ và tôn trọng hiện trường. Nếu cần hỏi về dòng xe hay điều kiện thuê, bạn có thể gọi cửa hàng ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên trong giờ 09:00–21:00. Các bài khác về thuê dài hạn nằm ở mục thuê xe theo tháng, còn mọi hướng dẫn thuê xe được gom ở chuyên mục thuê xe.