Mới nhận việc ở Hà Nội, đang trong hai tháng thử việc, nhiều bạn ghé tiệm hỏi tôi có nên mua xe luôn cho tiện không. Lời khuyên của tôi khá thẳng: thuê xe máy khi đang thử việc, đợi cầm hợp đồng chính thức rồi hẵng tính chuyện mua. Bài này nói cách tính tiền, chọn xe và quyết định bước tiếp theo khi có kết quả.
Vì sao thử việc chưa nên mua xe
Hai tháng thử việc là hai tháng mọi thứ còn chưa chắc. Tôi thấy người mới đi làm hay vướng mấy chuyện sau:
- Chưa chắc ở lại công ty. Thử việc có thể không đạt, hoặc chính bạn thấy không hợp và muốn đổi chỗ.
- Chỗ ở còn tạm. Đa số thuê trọ gần nơi quen trước, vài tháng sau mới chuyển về gần công ty. Quãng đường đổi thì loại xe phù hợp cũng đổi.
- Tiền mặt tháng đầu căng. Tiền phòng, tiền cọc phòng, quần áo đi làm, ăn uống, trong khi lương thử việc thường thấp hơn lương chính thức và phải chờ tới kỳ trả lương đầu tiên.
- Mua rồi khó lùi. Xe mới vừa lăn bánh đã mất giá, đăng ký xong mà bán lại thì vừa mất tiền vừa mất công làm giấy tờ.
Trả góp nghe nhẹ hơn, nhưng đó là khoản ràng buộc kéo dài nhiều tháng, và một số gói còn hỏi giấy tờ chứng minh thu nhập hay công việc ổn định, thứ mà người đang thử việc chưa có trong tay.
Thuê xe máy khi đang thử việc: tính tiền hai tháng
Giá thuê theo tháng tham khảo ở tiệm tôi:
- Honda Click hoặc Yamaha Mio: 1.000.000–1.200.000 đ một tháng.
- Honda Air Blade: 1.400.000 đ một tháng.
- Honda Vision: 1.800.000–2.000.000 đ một tháng.
Hai tháng thử việc thì cứ nhân đôi con số của dòng xe bạn chọn, đó là gần như toàn bộ chi phí cho phương tiện, chưa tính xăng và tiền gửi xe. Bạn không phải bỏ ra một cục tiền lớn ngay từ đầu, và tháng nào cũng biết trước mình chi bao nhiêu.
Nếu chưa chắc có cần xe cả tháng hay không, thuê ngày cũng được, nhưng đắt hơn nhiều. Vision thuê lẻ 200.000 đ một ngày, tức là đi chừng chín, mười ngày đã chạm giá tháng. Người đi làm đều đặn từ thứ Hai đến thứ Sáu nên chọn gói tháng ngay từ đầu.
Khoản đặt cọc và thủ tục giao xe thì xác nhận trực tiếp với cửa hàng khi đặt. Bảng giá đầy đủ từng dòng xe có ở trang bảng giá thuê xe. Muốn so kỹ hơn giữa thuê dài hạn và mua trả góp trong cả năm, xem bài thuê xe máy theo tháng hay mua xe mới trả góp.
Chọn xe hợp quãng đường đi làm mới
Trước khi chọn xe, hãy hình dung rõ tuyến đi làm của mình. Vài trường hợp tôi hay gặp:
- Ở trọ và làm việc cùng một khu, như cùng trong Cầu Giấy hay Đống Đa: xe nhẹ như Click hoặc Mio là đủ, dễ dắt, dễ len vào bãi gửi chật.
- Phải qua sông mỗi ngày, ví dụ ở Long Biên mà làm bên Hoàn Kiếm hay Ba Đình: nên lấy Vision hoặc Air Blade, máy khỏe hơn khi lên dốc cầu, cốp rộng để áo mưa và túi tài liệu.
- Quen xe số và muốn tiết kiệm: Honda Wave thuê ngày 150.000 đ; giá thuê tháng thì hỏi tiệm khi đặt.
Một bạn khách của tôi ở trọ gần Bồ Đề, thử việc ở một công ty bên Cầu Giấy. Bạn ấy lấy Air Blade, chủ nhật trước ngày đi làm đầu tiên chạy thử tuyến một lượt và ghi lại chỗ gửi xe quanh tòa nhà. Sáng thứ Hai đi đúng giờ, không phải dừng hỏi đường.
Lịch dùng xe trong hai tháng thử việc
Đi làm thử việc bằng xe thuê sẽ suôn sẻ hơn nếu bạn xếp việc theo từng mốc:
- Ngày nhận xe: tới tiệm ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên trong giờ mở cửa 09:00–21:00, kiểm tra phanh, đèn, còi, lốp, chụp ảnh xe bốn phía và ảnh đồng hồ.
- Tuần đầu: chạy thử tuyến vào giờ cao điểm, hỏi bảo vệ tòa nhà cách đăng ký vé tháng gửi xe theo biển số xe thuê.
- Cuối tháng thứ nhất: gia hạn tháng thứ hai. Nên chọn ngày bắt đầu thuê sao cho ngày gia hạn rơi sau kỳ lương, cách làm có trong bài chọn ngày bắt đầu thuê xe theo tháng khớp kỳ nhận lương.
- Giữa tháng thứ hai: hỏi quản lý về lịch đánh giá thử việc, rồi báo tiệm sớm định gia hạn hay trả xe.
Ghi lại tiền xăng, tiền gửi xe mỗi tuần vào điện thoại. Hết hai tháng, bạn có con số thật về chi phí đi lại, dùng để quyết định bước tiếp theo chứ không phải đoán.
Có kết quả thử việc rồi: mua xe hay thuê tiếp
Lúc này bạn đã biết mình có ở lại hay không, đi tuyến nào, xe nào hợp. Cân nhắc theo ba tình huống:
Được ký hợp đồng và định ở lâu
Quãng đường ổn định, thu nhập rõ ràng thì mua xe bắt đầu hợp lý. Bạn đã chạy thử một dòng xe hai tháng, biết nó có hợp chiều cao, hợp tuyến đường không, nên chọn xe mua ít khi sai. Trong lúc đi xem xe, cứ giữ xe thuê để đi làm, đừng vội trả rồi phải đi nhờ đồng nghiệp. Nếu tính mua xe cũ, đọc thêm bài tạm thuê xe trong lúc đi xem mua xe máy cũ.
Được ký nhưng chưa chắc chuyện chỗ ở
Nhiều bạn ký hợp đồng xong mới tính chuyển trọ về gần công ty. Khi đó thuê tiếp vài tháng là hợp lý: chuyển chỗ ở rồi, đi quen tuyến mới rồi mới chọn mua xe nào cho đúng.
Không được nhận hoặc tự nghỉ
Đây là lúc thấy rõ cái lợi của việc thuê. Bạn trả xe, không phải đăng tin bán xe hay chịu lỗ. Chuyện ngày thuê chưa dùng hết có được tính lại hay không thì hỏi cửa hàng ngay từ khi đặt xe, đừng để tới lúc trả mới hỏi.
Giấy tờ và vài lưu ý khi đi làm bằng xe thuê
- Mang theo bằng lái phù hợp với loại xe và giấy tờ xe đi kèm. Danh sách cụ thể có ở bài đi xe máy thuê theo tháng cần mang giấy tờ gì.
- Mũ bảo hiểm có kèm theo xe hay không, giấy tờ tùy thân có phải để lại hay không, những điều này hỏi cửa hàng khi đặt xe.
- Không cho đồng nghiệp mượn xe chạy việc riêng; có chuyện gì, người thuê vẫn là người chịu trách nhiệm với tiệm.
- Xe có dấu hiệu lạ thì gọi tiệm theo số 0942 467 674, đừng tự mang ra tiệm sửa ngoài. Cách xử lý và chi phí phát sinh nếu có thì xác nhận trực tiếp với cửa hàng.
Người mới vào nghề nên giữ tiền cho những việc quan trọng hơn trong mấy tháng đầu. Xem các gói phù hợp cho người đi làm ở trang thuê xe theo tháng, hoặc các hình thức thuê khác ở trang thuê xe máy.