Bạn vừa dựng xe sát mép vỉa hè phố Huế để vào quán ăn tối, chưa kịp ngồi xuống thì nghe đằng sau một tiếng rắc khe khẽ, quay lại thấy xe đang nghiêng dần rồi đổ hẳn vào mép tòa nhà bên cạnh. Chân chống xe thuê bị gãy giữa chuyến đi là sự cố chi phí không lớn nhưng hậu quả thì dây dưa: xước yên, gãy gương, móp cốp, thậm chí làm hỏng đồ của người khác nếu xe đổ vào hàng quán. Bài viết này hướng dẫn cách dựng xe an toàn khi không còn chân chống, cách chống đổ tạm và cách báo cửa hàng đúng để trách nhiệm được nhìn nhận rõ.
Trước hết cần nói rõ: đây là một dạng hỏng giữa đường, nên tinh thần chung vẫn là ưu tiên an toàn và xử lý từng bước, tương tự bài xe thuê bị hỏng giữa đường xử lý từng bước.
Vì sao chân chống xe thuê bị gãy
Chân chống là bộ phận chịu toàn bộ trọng lượng xe khi dựng, nên điểm gãy hầu như luôn nằm ở chỗ hàn giữa trụ chống và ngàm gắn khung. Với xe thuê đi nhiều, lò xo hồi chân chống thường mòn trước, khiến chân không thu về hết cỡ. Chân chống lỏng lẻo cộng thêm lực dựng hơi mạnh là đủ để trụ bẻ ngang ở mối hàn cũ.
Ngoài ra có bốn yếu tố đẩy nhanh tình trạng: dựng xe trên nền dốc khiến chân chống chịu lực ngang thay vì lực dọc; va chạm nhẹ khi lùi hoặc khi xe bên cạnh đổ đè vào; chở hàng nặng phía sau làm trọng tâm vượt ra ngoài chân chống; và rỉ sét ăn mòn ở vùng mối hàn của xe thường để ngoài trời mưa ở Hà Nội. Điểm cần nhớ là chân chống gãy thường không xảy ra hoàn toàn đột ngột, trước đó vài ngày xe thường có dấu hiệu dựng lỏng, lắc nhẹ hoặc nghe tiếng kêu nhỏ khi hạ chân.
Cách dựng xe an toàn khi không còn chân chống
Việc đầu tiên là chọn nền phẳng, tránh gờ bờ và mặt dốc. Xe không còn chân chống thì cách tốt nhất là dựa: lăn xe sát vào mép tường hoặc mép viền cao, xoay tay lái hết về phía dựa để yên xe áp vào vật tựa, sau đó để số và buộc nhẹ tay ga vào chỗ cố định nếu có dây. Với xe số, vào số rồi nhả côn nhẹ để máy khoá bánh sau, hạn chế xe trôi.
Nếu không có tường gần đó, dùng chính yên xe làm giá đỡ: lật yên lên, dựa yên vào trụ điện hoặc cột lan can, đặt xe góc nghiêng vừa đủ để yên chạm vật tựa mà xe không tuột. Dùng hai viên gạch hoặc đoạn gỗ chèn trước bánh trước và sau bánh sau chống trôi. Tuyệt đối không dựng xe trên dốc dù nhẹ, vì chỉ cần xe nhích chút là mất điểm tựa.
Một thói quen nhỏ giúp giảm rủi ro sau khi đã mất chân chống: mỗi lần dựa xe xong, thử đẩy nhẹ phần đuôi theo hướng nghiêng, nếu xe nhích hoặc vật tựa rung lên thì làm lại điểm tựa trước khi rời xe. Cách thử mười giây này đáng giá hơn rất nhiều so với một chiếc xe đổ vào lúc bạn đang ăn giữa quán, vì khi xe đã đổ thì gương, cốp và yên đều có thể hỏng thêm.
Chống đổ tạm bằng vật sẵn có
Nếu buộc phải để xe lâu ở chỗ vắng, hãy chuyển đồ nặng từ phía sau lên phía trước yên hoặc tháo ra mang theo, giảm lực đè về phía vật dựa. Buộc dây từ tay lái vào cột hoặc giá sắt gần đó với một nút thắt dễ mở, đủ chặt để xe không xoay quanh điểm tựa. Chọn nơi có ánh sáng đường phố và nếu được thì có camera, vừa hạn chế người qua va chạm vừa dễ tìm lại xe.
Tránh ba biện pháp phản tác dụng: kê chân chống tạm bằng cành cây mỏng hoặc ống nhựa mềm, vì vật này gãy ngay khi xe rung; dựng xe dựa vào xe của người lạ để rồi một trong hai xe đổ tiếp; và để nguyên xe nằm nghiêng trên nền, vì nằm lâu làm xăng dồn sang một bên, sau này đề lại khó.
Báo cửa hàng đúng cách ngay trong chuyến
Ngay khi dựng xe xong, nhắn cho cửa hàng trong tối đó, đừng chờ đến lúc trả xe mới nhắc. Nội dung nên gồm: chân chống gãy xảy ra lúc nào, xe đang dựng ở đâu, có va chạm trước đó hay không, và xe hiện dựa vào chỗ nào. Kèm hai tấm ảnh: một tấm chụp rõ chân chống gãy ở mối hàn, một tấm chụp vị trí xe đang dựng để thấy bạn đã chống đổ an toàn. Việc báo sớm giúp cửa hàng chủ động chuẩn bị bộ phận thay thế trước giờ bạn trả xe.
Ai chịu chi phí thay chân chống
Về trách nhiệm, ranh giới thường được nhìn theo bản chất hỏng hóc. Lò xo mòn, mối hàn rỉ ăn mòn theo thời gian thuộc nhóm hao mòn tự nhiên, đã được bàn trong bài hỏng nhẹ do sử dụng thông thường ai chịu. Ngược lại, nếu chân chống gãy do va chạm, do đỗ sai cách khiến xe đổ đè, thì tình huống cần được làm rõ thêm khi giao dịch. Vì vậy khi nhận xe, hãy thử độ chặt của chân chống và đối chiếu với mục ghi hiện trạng trong bài biên bản giao nhận xe chứa những gì, để có cơ sở so sánh lúc trả.
Nói chung, các trao đổi về chi phí đều dễ hơn khi bạn có ảnh chụp sớm và mô tả trung thực. Nếu gãy do một va chạm nhỏ không ngờ, hãy nói thẳng hoàn cảnh; nếu chân chống lắc lỏng từ trước đó vài ngày, nhắc lại chi tiết đó trong tin nhắn, vì nó cho thấy lỗi thuộc về hao mòn chứ không phải cách dùng của bạn.
Tóm lại, chân chống gãy giữa chuyến không phải thảm họa nếu bạn dựng xe dựa đúng cách, chống đổ tạm bằng vật chắc chắn và báo cửa hàng sớm kèm ảnh rõ. Các tình huống bất thường khác trong kỳ thuê được gom trong chuyên mục sự cố xe thuê, hoặc xem thuê xe máy Hà Nội khi cần đặt xe hoặc hỗ trợ.