Buộc đồ sau xe máy đúng cách là kỹ năng tưởng nhỏ mà quyết định chuyến đi có suôn sẻ hay không: một kiện đồ buộc lỏng có thể tuột ra giữa đường, vướng vào bánh sau, hoặc làm lệch cả xe khi vào cua gắt. Bài viết này giúp bạn Biết cách buộc đồ phía sau theo nguyên tắc chốt điểm tựa, căng đều và buộc chéo, kèm cách phân loại theo kiểu hành lý. Dù bạn chở hộp đồ về quê hay một túi chợ cuối tuần quanh Hà Nội, nguyên tắc vẫn như nhau.
Buộc đồ sau xe máy đúng cách: từ điểm tựa đến chiều dây
Mọi lần buộc chắc đều bắt đầu từ điểm tựa: hai bên khung sau hoặc phần ốp kim loại của xe, không bao giờ buộc vào ống pô, càng trước, hoặc trục bánh sau. Dây nên là dây chằng có khóa siết hoặc dây ni-lon cỡ vừa; dây vải mềm dễ trượt khi xe rung, dây quá mảnh dễ cắt vào kiện đồ và tay người buộc. Trước khi buộc, đặt kiện đồ nằm thấp và giữa, sát thân xe, vì kiện càng cao xe càng lắc khi cua.
Hai điểm chốt nên ở hai bên thấp thay vì hai bên cao: buộc xuống kéo kiện ấn vào khung, buộc lên chỉ giữ được khi dây căng hoàn hảo. Một sợi thứ ba quấn ngang qua giữa kiện nếu kiện lớn, tạo thành ba lực giữ từ ba hướng. Nguyên tắc đơn giản để tự kiểm tra: sau khi buộc, dùng hai tay lắc kiện mạnh; kiện không xê dịch thì đạt, kiện dịch là siết lại từ đầu chứ đừng thêm sợi thứ tư đè lên lỗi cũ.
Biết cách buộc đồ phía sau: căng đều và buộc chéo
Chiêu buộc chắc nhất là chằng chéo kiểu chữ X: sợi dây đi từ chốt trái phía trước qua góc phải phía trên kiện, vòng xuống chốt phải phía sau, rồi ngược lại cho nửa còn lại. Buộc chéo cho lực giữ kháng được cả lực đẩy lên, lực kéo ngang và lực nhún khi xe qua ổ gà, trong khi buộc chỉ ngang một vòng thì kháng được đúng một hướng.
Căng đều quan trọng hơn căng mạnh: một bên dây căng kịch cùng bên kia lỏng làm kiện xoay dần khi xe chạy, tới lúc dây lỏng bên chậm trễ. Khóa siết nên khóa sau khi đã kéo dây theo từng vòng, và phần dây dư cuộn lại, cuốn kín đầu dây để không vút vào xe sau hoặc dây xích. Nếu kiện có quai, túi, khóa kéo dễ tuột, nên bọc trong túi nilon lớn hoặc lưới chằng trước khi buộc.
Chở hành lý xe máy: phân loại theo cân nặng và kích thước
Không phải kiện nào cũng buộc như nhau. Thùng xốp, hộp cứng buộc được bằng dây trực tiếp; túi mềm, balo nên bọc lưới hoặc để trong thùng mỏng để dây không làm xẹp biến dạng kiện. Đồ nặng nhất luôn để dưới, sát thân xe và về phía trước phía sau yên, vì trọng lượng cao phía sau làm đầu xe nhẹ, vào cua bị vít buông. Với các nguyên tắc lựa chọn theo hành trình, bài viết về chở hành lý an toàn trên xe máy là phần đọc kèm nên xem.
Kiện cân đôi khi có hai kiện: hai kiện bằng nhau thì treo cân đối hai bên, lệch thì kiện nhẹ buộc trên kiện nặng, không bao giờ ngược lại. Trước khi đi, thử ngồi lên yên xem kiện có chạm chân, có che đèn hậu hay biển số không; nếu che, dịch kiện lên cao hơn một chút hoặc gắn thêm phản quang tạm. Đèn hậu bị che là lỗi hay bị nhắc nhất vì xe sau không nhận ra phanh của bạn.
Những lỗi cột đồ lên xe hay gặp
Danh sách lỗi kinh điển gồm: buộc vào dây xích hoặc tay ga khiến xe mất lái khi dây bị kéo; dây đè lên đèn hậu; kiện cao hơn đầu người ngồi làm gió đẩy cả tổ hợp khi chạy nhanh; dây mảnh buộc kiện góc cạnh và tuột chỉ sau vài cây số; và bỏ qua bước lắc thử. Mỗi lỗi đều có thể khiến cú ngã ở tốc độ thấp, vì gần như mọi sự cố buộc đồ đều xảy ra ở đoạn đường vừa ra khỏi chỗ buộc, lúc người lái còn nghĩ mọi thứ đang ổn.
Một lỗi đáng tránh khác là chở quá tải: kiện quá lớn che hết gương, người ngồi bị ép về trước, và bộ phanh phải gánh khối lượng vượt mức thiết kế của xe. Khi đồ nhiều, cân nhắc chia hai chuyến hoặc nhờ chở thêm, an toàn và nhanh hơn là cố nhồi một chuyến rồi xử lý sự cố giữa đường.
Kiểm tra lại giữa hành trình
Sau vài cây số đầu, dừng lại siết dây lần nữa: xe rung khiến các nút siết lỏng dần, nhất là với dây mới hoặc kiện mềm. Trong lúc siết, cũng đảo mắt quanh xe: dây có chạm khu vực côn, ga, xích không; kiện có xê dịch không; đèn hậu còn lộ không. Thói quen dừng siết một lần sau vài cây số đầu tiết kiệm hơn nhiều lần dừng gấp khi nghe tiếng cạch phía sau.
Nếu giữa đường nghe tiếng va nhẹ của kiện vào khung, hoặc thấy người phía sau ra hiệu, đừng phanh gấp mà nhả ga về số thấp, tạt vào chỗ rộng rồi kiểm tra. Về đến nơi, tháo dây theo trình tự ngược, cuộn dây ngay kẻo rối, và lau khô nếu dây ướt trước khi cất. Những thói quen nhỏ này giữ bộ dây dùng được nhiều năm và lần buộc sau nhanh hơn hẳn.
Kiện đồ buộc chắc rồi cũng tới nơi, còn nguyên tắc chốt điểm tựa, căng đều, buộc chéo và dừng kiểm tra là hành trang cho mọi chuyến chở đồ sau. Khi cần thuê một chiếc xe máy có cốp và điểm chằng ổn định quanh Hà Nội, bạn đọc có thể liên hệ Thuê Xe Máy Hà Nội Nguyễn Tú của Nguyễn Tú tại 112 Nguyễn Văn Cừ, phường Bồ Đề, quận Long Biên, Hà Nội, mở cửa từ 09:00 đến 21:00, điện thoại 0942 467 674. Tham khảo thêm Kỹ năng & tình huống và Chở đồ & hành lý.