Đi bảo tàng Lịch sử Quốc gia xe máy là cách gọn nhất từ phía Long Biên, nhưng muốn buổi đi suôn sẻ thì cần biết trước ba điều: hai tòa nằm ở đâu và trưng bày giai đoạn nào, xe gửi ở đâu, và xem tòa nào trước để trẻ không mệt giữa chừng. Nhiều gia đình tới nơi mới biết bảo tàng có hai tòa, bài này đi theo đúng thứ tự ba câu hỏi đó.
Hai tòa, một bảo tàng: Tràng Tiền và Tông Đản khác nhau ra sao
Bảo tàng Lịch sử Quốc gia có hai cơ sở trưng bày nằm gần nhau ở khu phía đông nam Hồ Gươm, cách nhau vài phút đi bộ:
- Tòa số 1 Tràng Tiền là tòa nhà kiến trúc Đông Dương nằm gần Nhà hát Lớn. Theo trang chính thức của bảo tàng, đây là nơi trưng bày lịch sử Việt Nam từ thời Tiền sử đến hết triều Nguyễn năm 1945, gồm các nhóm hiện vật khảo cổ, đồ đồng, gốm và cổ vật các triều đại.
- Tòa phố Tông Đản vốn là trụ sở Bảo tàng Cách mạng trước đây, có hai mặt tiền: một mặt ra phố Tông Đản, một mặt ra đường Trần Quang Khải. Trang chính thức hiện ghi địa chỉ cơ sở này là số 216 Trần Quang Khải, còn nhiều thông báo trưng bày cũ của bảo tàng dùng địa chỉ 25 Tông Đản. Đây là nơi kể lịch sử Việt Nam từ giữa thế kỷ mười chín đến nay.
Điểm quan trọng nhất trước khi đi: bảo tàng đã thông báo trên trang chính thức rằng từ giữa tháng Mười Hai năm 2025, tòa số 1 Tràng Tiền tạm đóng một phần hệ thống trưng bày thường trực và tạm dừng đón khách để cải tạo, nâng cấp, thời gian mở lại sẽ thông báo sau. Trong thời gian đó, tòa phía Trần Quang Khải vẫn mở bình thường. Vì vậy, tối hôm trước hãy vào trang chính thức hoặc trang mạng xã hội của bảo tàng xem tòa Tràng Tiền đã mở lại chưa. Câu trả lời quyết định gần như toàn bộ lịch trình bên dưới.
Từ Long Biên tới bảo tàng Lịch sử Quốc gia xe máy chạy đường nào
Từ tiệm ở 112 Nguyễn Văn Cừ, đường ngắn nhất là đi thẳng lên cầu Chương Dương. Xuống đầu cầu phía Hoàn Kiếm, bạn nhập vào trục Trần Quang Khải chạy dọc đê, rồi đi về hướng nam là tới khu bảo tàng. Vài chỗ nên chú ý:
- Trên cầu Chương Dương đi đúng làn dành cho xe máy theo biển, giữ khoảng cách vì dòng xe dồn lại ở chân dốc xuống.
- Trên Trần Quang Khải xe chạy khá nhanh. Đừng vừa chạy vừa ngó số nhà, đến gần khu bảo tàng thì giảm tốc, bật xi nhan và tấp sát lề phải trước khi dừng.
- Nếu muốn vào phía Tông Đản hoặc Tràng Tiền, rẽ vào các phố nhỏ trong khu Nhà hát Lớn với tốc độ thấp và theo biển chỉ dẫn. Khu này có nhiều đoạn một chiều và cơ quan, đừng quay đầu tùy tiện chỉ vì ứng dụng bản đồ bảo rẽ.
Đi cầu Long Biên cũng được, nhưng đường đó xuyên phố cổ, giờ cao điểm dễ kẹt; chở trẻ thì cầu Chương Dương yên tâm hơn. Kinh nghiệm chạy cầu này có trong bài chạy xe qua cầu Chương Dương ngắm hoàng hôn.
Gửi xe bảo tàng Lịch sử: hỏi ở cổng trước, tính bãi phố sau
Chỗ gửi xe quanh hai tòa có thể thay đổi theo đợt cải tạo, sự kiện hay trưng bày chuyên đề, nên cách làm chắc chắn là:
- Hỏi bảo vệ ở cổng tòa bạn định vào trước: khách tham quan có được dắt xe máy vào khu để xe của bảo tàng không, gửi ở lối nào, có vé hay thẻ giữ xe không.
- Nếu không gửi được ở cổng, tìm điểm trông giữ xe có người trực trên các phố lân cận, hỏi giá trước khi giao xe và cầm vé hoặc thẻ cẩn thận. Không dựng xe trên vỉa hè hay lòng đường chỗ có biển cấm chỉ vì “đi một lát”.
- Chụp ảnh chỗ để xe cùng tên phố gần nhất, vì khu quanh Nhà hát Lớn nhiều góc phố giống nhau.
Mẹo đáng nhớ nhất: dù định xem cả hai tòa, chỉ gửi xe một lần. Hai cơ sở cách nhau chỉ vài phút đi bộ, dắt xe ra gửi lại mất công hơn nhiều. Nếu cả buổi còn ghé thêm quanh hồ, đọc thêm cách chọn bãi trong bài gửi xe quanh Hồ Gươm: giá và vị trí.
Xem gì trước: sắp thứ tự cho một buổi
Theo logic thời gian, xem tòa Tràng Tiền trước (từ Tiền sử đến năm 1945) rồi mới sang tòa Tông Đản (từ giữa thế kỷ mười chín đến nay) là dễ hiểu nhất, nhất là với học sinh đang học sử. Nhưng thực tế phụ thuộc tòa nào đang mở:
Nếu tòa Tràng Tiền vẫn đang cải tạo
Bắt đầu thẳng ở tòa phía Trần Quang Khải. Với trẻ tiểu học, chọn trước vài giai đoạn con đã học, đến đó dừng lâu, các phòng còn lại đi nhanh. Tòa này thường có thêm trưng bày chuyên đề theo dịp, nên xem bảng thông tin ở sảnh để biết hôm đó có gì mới.
Nếu cả hai tòa đều mở
Tòa Tràng Tiền trước, khi trẻ còn tỉnh táo, vì phần cổ vật cần đọc và tưởng tượng nhiều hơn. Ở đây nên dành thời gian cho khu khảo cổ và đồ đồng, nơi có những hiện vật như trống đồng mà trẻ thường đã thấy trong sách giáo khoa. Nghỉ giữa hai tòa một lúc ở vườn hoa gần Nhà hát Lớn, uống nước, rồi mới sang Tông Đản.
Phân bổ thời gian gợi ý
- Một tòa, xem vừa phải: khoảng một tiếng rưỡi đến hai tiếng.
- Hai tòa trong một buổi: chừng ba tiếng, có nghỉ ở giữa. Với trẻ nhỏ, nhiều khi nên tách thành hai lần đi.
- Bảo tàng có nghỉ trưa giữa khung sáng và khung chiều, giờ cụ thể và ngày nghỉ xem trên trang chính thức, vì có thể thay đổi theo đợt.
Câu hỏi nên đi cùng ai, buổi nào đông, đã được bàn trong bài ghé Bảo tàng Lịch sử Quốc gia bằng xe máy. Riêng địa chỉ hai cơ sở, hãy lấy theo trang chính thức như trên.
Một buổi mẫu cho gia đình có con đi học
- Kiểm tra xe trước khi đi: phanh, đèn, lốp, xăng.
- Qua cầu Chương Dương, đến bảo tàng vào đầu khung mở cửa buổi sáng, lúc các phòng còn vắng.
- Gửi xe theo chỉ dẫn ở cổng, chụp ảnh vị trí.
- Xem tòa đang mở theo thứ tự ở mục trên, giữ nhịp nghỉ cho trẻ.
- Đi bộ ra phố Tràng Tiền rồi theo Lý Thái Tổ về phía Hồ Gươm, dạo một vòng ngắn hoặc ăn trưa trong khu.
- Quay lại lấy xe, về Long Biên trước giờ nắng gắt hoặc trước khung tan tầm buổi chiều.
Lịch này giữ một chỗ gửi xe cho cả buổi, trẻ không phải lên xuống xe nhiều lần.
Vài lưu ý khi đi xe thuê vào khu Nhà hát Lớn
Khu quanh hai tòa có nhiều cơ quan và sự kiện, đôi khi có đoạn phố rào hoặc phân luồng tạm; gặp rào thì làm theo người điều tiết. Mọi người trên xe đội mũ bảo hiểm cài quai, mũ của trẻ đúng cỡ đầu, giấy tờ xe mang theo người. Trời mưa thì mặc áo mưa trước khi lên cầu.
Tóm lại, một buổi ở bảo tàng Lịch sử Quốc gia bằng xe máy chỉ cần nhớ: kiểm tra tòa Tràng Tiền đã mở lại chưa, đi cầu Chương Dương vào Trần Quang Khải, hỏi chỗ gửi xe ngay ở cổng và chỉ gửi một lần, rồi xem theo thứ tự thời gian nếu cả hai tòa cùng mở. Các bảo tàng khác trong thành phố được gom ở mục bảo tàng Hà Nội, các điểm quanh hồ ở mục phố cổ Hoàn Kiếm, còn toàn bộ gợi ý tham quan nằm tại chuyên mục du lịch Hà Nội.