Cách thị trấn chỉ vài phút chạy xe, bản Pom Coọng Mai Châu là lựa chọn cho ai thấy bản Lác đã quá rộn ràng: cùng là bản người Thái trong thung lũng, nhưng Pom Coọng ít khách hơn, giá nghỉ dịu hơn, và vẫn giữ được nhịp sống thường ngày của bản. Câu hỏi thực tế của người đi xe máy là khác gì, đường vào thế nào, để xe ở đâu, và có nên chuyển chỗ ngủ từ Lác sang đây. Bài này đi qua từng câu theo trải nghiệm chạy vào bằng xe máy, để cuối cùng bạn tự quyết được ở đâu cho đúng kiểu chuyến của mình.
Bản Pom Coọng Mai Châu khác bản Lác ở điểm nào
Khác biệt lớn nhất là mật độ khách. Bản Lác gần chợ, có dãy homestay dày đặc, cuối tuần vui nhưng ồn từ tối tới khuya. Pom Coọng nằm cách một quãng, nhà nghỉ thưa hơn, khách tới chủ là nhóm nhỏ muốn ở thật yên. Ai đi cả tuần, làm việc từ xa cần buổi sáng không tiếng loa, thì Pom Coọng hợp hơn hẳn. Ai đi theo đoàn đông, cần chỗ ăn nhóm lớn và các hoạt động tập thể, thì Lác vẫn tiện hơn.
Khác biệt thứ hai là nhịp bản. Ở Pom Coọng, sáng ra vẫn thấy nhà sàn phơi ngô, các bà ngồi dệt trước hiên, trẻ chạy qua cầu thang gỗ, và bạn có thể ngồi uống trà mà không thấy ai chào mời. Chợ phiên vẫn họp gần đó, nhưng bản không xoay quanh khách du lịch như ở Lác, nên cái yên của nó không phải yên làm ra mà là yên thật. Cái giá của sự yên đó là ít nhà hàng, ít hàng nước, và ban đêm về rất sớm.
Khác biệt thứ ba là chi phí và cách tính đêm. Homestay ở Pom Coọng phần lớn là nhà người Thái thật, ngủ sàn gỗ, ga trải sẵn, giá tính theo đầu người gồm ăn tối và sáng. Cách tính này hơi khác vài nhà ở Lác tách từng món, nên khi hỏi giá nên hỏi rõ đêm đó gồm những gì, tránh so giá tổng qua tên gọi chung chung là homestay.
Đường vào và chỗ để xe
Đường vào Pom Coọng bằng xe máy là kiểu đường dễ so với mặt bằng chung của Mai Châu: từ trục chính rẽ vào đường liên thôn, mặt bê tông hoặc nhựa hẹp, hai xe tránh nhau được, chỉ cần giảm tốc ở đoạn qua bản vì có gà, có trẻ và có chỗ gồ ghề sau mưa. Ai đi từ Hà Nội xuống trục quốc lộ sáu, tới thị trấn hỏi đường liên thôn là tới, không cần mở bản đồ làm gì cho kỹ.
Chỗ để xe là điểm cộng rõ của bản này. Vì nhà nghỉ thưa, mỗi homestay gần như có sân riêng, xe máy đưa vào sân nhà sàn, tối ngủ trong bản, xe dưới sân, không phải dắt xe đi bãi gửi chung như ở khu Lác cuối tuần đông. Vẫn nên khóa cổ và rút khóa điện, nhưng chung một nền tảng an ninh của bản, để xe trong sân nhà chủ là cách an tâm hơn nhiều khu gửi vỉa hè.
Một lưu ý nhỏ cho ai đi muộn: đường vào bản không có đèn, mưa tối mặt đường phản chiếu khó nhìn, nên đặt mục tiêu tới trước khi trời hết sáng, hoặc đi chậm theo xe máy của chủ nhà ra đón ở đầu bản nếu chủ nhận. Đây không phải đường khó, chỉ là đường nên đi lúc còn nhìn rõ.
Ở lại Pom Coọng hay bản Lác: chọn theo kiểu chuyến
Chọn Pom Coọng nếu chuyến của bạn là nghỉ ngơi thật sự: hai ba ngày, ít lịch trình, sáng dạo bản, trưa ngủ sàn, chiều đạp xe quanh thung lũng. Không khí ở đây cho phép kiểu nghỉ đó mà không thấy lạc chỗ. Chọn Lác nếu chuyến là một đêm duy nhất và bạn muốn nén nhiều trải nghiệm vào một tối: ăn bản, xem múa, sáng ra chợ rồi lên đường, ở Lác tiện vì mọi thứ gom trong một bán kính đi bộ.
Nhóm pha trộn cũng có cách dùng tốt: đêm đầu ở Lác cho phần vui, đêm sau chuyển Pom Coọng cho phần yên, hoặc ngược lại tùy lịch về. Hai bản cách nhau vài phút chạy xe, nên đổi chỗ không tốn kém quỹ thời gian, chỉ cần gửi balo sắp xếp lại cốp cho gọn. Cách này hay nhất với nhóm đi ba bốn ngày và tranh cãi xem ai muốn ồn ai muốn yên: mỗi người có một đêm theo ý mình.
Riêng với người đi một mình bằng xe máy, Pom Coọng là dạng bản dễ kết nối hơn nghe tên. Số khách ít nên chủ nhà có thời gian trò chuyện, và nhiều khách đến đây cũng chính vì muốn nói chuyện với người bản, nên bữa tối trên sàn dễ thành bữa ăn chung, kể chuyện đường từ Hà Nội xuống, chuyện dệt, chuyện mùa. Đêm ở Lác muốn vậy phải chọn nhà, còn ở Pom Coọng gần như mặc định.
Lịch trình gợi ý khi lấy Pom Coọng làm chỗ đứng
Lấy Pom Coọng làm chân đế thì lịch trình nên ngược với đa số: chiều tới nhận homestay, tối ở bản ăn; sáng hôm sau dậy sớm dạo bản lúc sương, ăn sáng, rồi mới chạy đi các điểm xa trong thung lũng hoặc lên các triền đồi hoa mùa, và về ăn tối ở bản. Chạy hướng này giúp bạn né trục đường đông vào giờ cao điểm trưa, và chiều về có chỗ để xe tại chỗ ngủ, không phải xếp lại đồ hai lần.
Cuối tuần nên đặt trước dù bản thưa khách, vì phần lớn homestay ở đây ít phòng, có nhà chỉ nhận một hai đoàn. Đặt trước cũng giúp chủ sắm sẵn đồ ăn tối theo suất, vì chợ sớm mới có thực phẩm tươi, và nhà nào có khách đều đi chợ từ sáng. Hỏi kèm xem nhà có chỗ để xe trong sân không, gần như luôn có, nhưng hỏi trước thì chủ dọn sẵn chỗ ngay dưới nhà sàn.
Muốn xếp Pom Coọng vào toàn cảnh trục này, đọc tổng quan đi Mai Châu bằng xe máy, xem cách chọn cung đường để tính khung giờ tới bản trước tối, và tham khảo nhóm điểm du lịch quanh Hà Nội nếu muốn ghép thêm một dừng ngắn trên đường xuống trước khi vào thung lũng.