Đi chùa Hương bằng xe máy từ Hà Nội là cung chừng sáu mươi ki-lô-mét về hướng tây nam, qua Hà Đông, ngã ba Ba La rồi theo quốc lộ 21B về huyện Mỹ Đức. Hầu hết khách đi Chùa Hương đều đi trọn ngày: sáng chạy ra, trưa lên chùa, chiều về, và phần cuối tuyến bắt buộc gửi xe rồi đi thuyền suối Yến vào nội tự. Vì dòng chảy hành hương đó, chuẩn bị trước khi đi quyết định nhiều thứ: đi đúng mùa lễ, đi đúng giờ để tránh đông, và chuẩn bị xe cho đường huyện còn hẹp. Bài này gom từng thứ theo thứ tự cần làm, từ tuyến đường, mùa vụ, trang phục cho tới giữ đồ khi lên chùa.
Đi chùa Hương bằng xe máy: cung đường và thời gian
Tuyến quen thuộc nhất: từ trung tâm Hà Nội theo trục Nguyễn Trãi qua Hà Đông, đến ngã ba Ba La rồi bắt quốc lộ 21B qua Tế Tiêu về hướng Mỹ Đức. Đường một làn mỗi chiều, đông xe khách và xe tải vào mùa lễ, khách giữ làn và để ý đoạn xóm đông người qua đường. Gần tuyến chùa, bảng chỉ dẫn đưa khách về bãi xe của khu; đến đây mọi phương tiện đều dừng, gửi xe và xuống thuyền. Chạy thuần chừng một tiếng rưỡi từ trung tâm; tính dừng nghỉ và đông xe, khách nên để dự phòng hai tiếng. Xuất phát sáu giờ sáng thì trước chín giờ đã có mặt ở bến, kịp đi thuyền vào và lên chùa trong khung trời mát.
Mùa chùa hương và khung giờ nên đi
Lễ hội Chùa Hương khai hội vào ngày mùng sáu tháng Giêng âm lịch và kéo dài đến hết tháng ba âm lịch; đỉnh đông rơi vào tháng hai âm khi thời tiết đẹp nhất. Cuối tuần trong mùa lễ, dòng người đi lễ dày đặc từ sáng sớm, bãi xe đầy nhanh, khách đi xe máy nên xuất phát thật sớm để còn chỗ gửi xe thuận tiện. Ngày thường vắng hơn hẳn, hợp với khách muốn đi chậm, ngắm cảnh suối. Mùa lễ buổi chiều vẫn còn đông người lên, khách nên đảo lịch: lên chùa buổi sáng, về trước ba giờ chiều để tránh đoạn đường về bị dồn xe. Khách đi ngày thường cũng nên chuẩn bị tinh thần quán và bãi xe đóng sớm hơn dự kiến, chủ động hạ sớm khung giờ về.
Chuẩn bị xe và trang phục trước khi đi
Đường quốc lộ 21B nhiều đoạn mặt đường cũ, ổ gà nhỏ xuất hiện không báo hiệu, khách kiểm tra hơi lốp và phanh từ tối hôm trước. Xe số hay xe ga đều chạy tốt cung này vì không có đèo lớn; điều đáng để ý là chạy đường huyện dài, ngồi thẳng lưng, nghỉ giữa chừng ở các quán ven đường tại Tế Tiêu. Mũ bảo hiểm cài quai chuẩn và kính sạch là hai thứ rẻ tiền nhất nhưng hữu ích nhất trên cung sương mù. Trang phục đi lễ nên kín gọn và thoáng: áo có tay, quần dài, giày bệt leo bậc đá cho chắc chân. Mùa xuân trời nồm ẩm, sáng sớm lạnh buốt, khách mang theo một lớp áo mỏng vì trên thuyền gió suối khá lạnh.
Thời tiết, đường ướt và khung giờ an toàn
Nồm ẩm tháng Giêng tháng Hai làm mặt đường ẩm nhựa và bốc sương mù sớm; các kỹ năng chạy đường ướt và sương mù gom ở bài Thời tiết và đường xá, khách lần đầu chạy cung huyện nên đọc trước. Mưa nhỏ mùa xuân hay rơi nhẹ nhưng kéo dài, áo mưa là vật bất ly thân; sương dính kính làm lệch tầm nhìn. Chiều về, đoạn quốc lộ 21B ngược dòng đông xe; khách bật đèn cả sáng chiều, không vượt trên đường một làn, và dừng hẳn khi mưa to. Trời nồm cũng làm má phanh ướt và mờ nhạy hơn ngày khô, khách phanh sớm và nhẹ hơn bình thường.
Gửi xe, đi thuyền và giữ đồ trên chùa
Bến thuyền là điểm tập kết của cả cung: khách gửi xe ở bãi, giữ mũ bảo hiểm và đồ đạc gọn trong một balo nhẹ. Thuyền suối Yến chạy theo dòng vào chùa Trong, khúc sông uốn quanh núi đá vôi; khách ngồi thuyền nhớ giữ đồ tránh văng nước. Từ bến lên các chùa trên là leo bậc đá dài, khách chỉ nên mang theo nước và đồ gọn nhẹ, để lại phần lớn hành lý ở xe. Đi nhóm nên ghi số điện thoại người giữ xe và chụp lại chỗ đỗ để chiều về tìm nhanh. Bãi xe mùa lễ có người hướng dẫn xếp xe theo lượt, khách làm theo hướng dẫn sẽ ra vào nhanh hơn chen chỗ tự chọn.
Đi nhóm và giữ mạch chuyến
Chuyến Chùa Hương có nhiều chặng chuyển tiếp: xe, thuyền, leo bộ, nên khách đi nhóm cần hẹn giờ tại điểm tập trung rõ ràng ngay từ đầu, tốt nhất là ngay cổng bến. Ai dẫn đầu giữ mốc thời gian, ai đi cuối túm nhóm, điện thoại để chế độ im lặng để đỡ mỏi mắt nhìn màn hình giữa lễ hội đông người. Nhóm có người lớn tuổi hoặc trẻ nhỏ nên rút ngắn lộ trình, chọn chùa gần bến, đặt mục tiêu về trước hai giờ chiều. Điện thoại chụp ảnh nhiều nên mang theo pin dự phòng, vì ở khu núi sóng yếu, pin tụ nhanh hơn trong phố.
Về lại Hà Nội: phần đường cần để ý
Chiều về trùng với giờ tan lễ là lúc đường đông nhất; khách về bằng đúng tuyến sáng, không mạo hiểm tắt đường nhỏ lạ. Đoạn ngã ba Ba La buổi chiều đèn đỏ dài, khách giữ khoảng cách giữa các xe, không chen khe. Về tới Hà Đông là đoạn cuối, đường phố đông giờ tan tầm, khách chấp nhận đi chậm và ăn tối nhẹ ở Hà Đông nếu đói, không chạy về khi mắt đã mỏi. Tổng thời gian về chừng hai tiếng kể cả nghỉ; khách xem dự báo mưa trước khi xuất phát về để chọn khung trời khô ráo.
Khách cần thuê xe máy cho chuyến này liên hệ Nguyễn Tú tại 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, mở cửa 09:00 đến 21:00, điện thoại 0942 467 674. Cách chọn điểm dừng nghỉ chân cho các cung trong ngày gom ở bài Điểm nghỉ chân trên đường đến Tràng An; các cung cuối tuần khác gom ở trang cung đường cuối tuần và trang chủ đề cung đường & hành trình.