Có hai bằng lái xe máy cùng hạng là tình huống khiến nhiều người ở Hà Nội lúng túng: một thẻ cũ tìm lại được sau khi đã có thẻ mới, hoặc hai thẻ đến từ hai lần cấp. Bài đọc nguyên văn luật liên quan, nói rõ chỗ luật chưa trả lời và không kết luận một trường hợp cụ thể có vi phạm hay không.
Đây là thông tin chung, không thay tư vấn pháp lý riêng cho từng trường hợp; quy định có thể thay đổi. Bài không khuyên giữ cả hai giấy phép để tránh điểm trừ hay hồ sơ vi phạm và không chỉ định nên nộp thẻ nào.
Có hai bằng lái xe máy cùng hạng: tình huống bài đang bàn
Bài hiểu tình huống là một người đứng tên hai giấy phép lái xe máy cùng hạng, chẳng hạn cùng hạng A1, số giấy phép hoặc ngày cấp khác nhau. Nguyên nhân có thể là mất giấy phép rồi đi thi lại thay vì làm thủ tục cấp lại, tìm thấy thẻ cũ sau khi nhận thẻ mới, hoặc dữ liệu bị cấp hai lần. Nguyên nhân khác thì cách xem xét có thể khác.
Trước khi đi hỏi, nên chuẩn bị:
-
Chụp rõ hai mặt của cả hai thẻ, chỉ lưu trong điện thoại, không đăng lên mạng.
-
Ghi lại số giấy phép, hạng, ngày cấp và nơi cấp trên từng thẻ, cùng các lần thi, đổi hoặc cấp lại; giữ biên nhận, giấy hẹn nếu còn.
Luật nói gì về cấp, đổi và cấp lại giấy phép lái xe
Điều 62 khoản 1 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 (bản hợp nhất 55/VBHN-VPQH) viết: “Giấy phép lái xe được cấp cho người tham dự kỳ sát hạch lái xe có kết quả đạt yêu cầu.” Khoản 2 cho người đã có giấy phép “được đổi, cấp lại” trong các trường hợp như điểm a “Giấy phép lái xe bị mất” và điểm d “Thay đổi thông tin ghi trên giấy phép lái xe”. Bài đã tìm trong bản hợp nhất và không thấy điều nào nói thẳng về người đang có hai giấy phép cùng hạng, cũng không thấy điều nào nói về việc gộp hai giấy phép. Vì vậy câu hỏi “có vi phạm không” chưa có câu trả lời từ điều luật nào bài đọc được.
Điều 62 khoản 5 điểm b liệt kê vào trường hợp thu hồi: “Giấy phép lái xe cấp sai quy định hoặc người được cấp có hành vi gian dối để được cấp, đổi, cấp lại giấy phép lái xe”. Điều 57 khoản 7 điểm b ghi giấy phép “bị thu hồi theo quy định tại khoản 5 Điều 62” thì không có hiệu lực. Điểm thu hồi này có hai vế nối bằng chữ “hoặc”. Một thẻ cấp trùng có thuộc vế nào không, và thẻ nào bị thu hồi, do cơ quan có thẩm quyền xác định từng hồ sơ; bài không xếp trường hợp nào vào vế nào.
Điều 9 khoản 25 cấm “Không khai báo, khai báo gian dối hoặc cung cấp thông tin, tài liệu không đúng sự thật để trốn tránh trách nhiệm khi bị phát hiện vi phạm pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ”. Bài không kết luận hành vi nào rơi vào khoản này; khi cơ quan hỏi về quá trình thi, đổi, cấp lại, nên nói đúng và đủ.
Điểm và dữ liệu giấy phép: vì sao không nên chọn một thẻ cho tiện
Điều 58 khoản 4 viết: “Giấy phép lái xe sau khi đổi, cấp lại, nâng hạng được giữ nguyên số điểm của giấy phép lái xe trước khi đổi, cấp lại, nâng hạng.” Khoản 1 cùng điều đó cho biết điểm được quản lý “trên hệ thống cơ sở dữ liệu về trật tự, an toàn giao thông đường bộ”.
Như vậy đổi hay cấp lại không đưa điểm về trạng thái mới. Hệ thống ghi nhận hai giấy phép cùng hạng của một người ra sao, bài không biết và không thấy nguồn nào nói. Vì thế bài không hướng dẫn chọn thẻ nào để xuất trình khi bị kiểm tra. Thẻ và dữ liệu không khớp có thể gây khó khăn khi làm thủ tục về sau; mức độ tùy từng trường hợp.
Nên làm gì: hỏi đúng nơi và giữ đủ giấy tờ
Điều 62 khoản 6 giao cho Bộ trưởng Bộ Công an “quy định điều kiện, trình tự, thủ tục về cấp, đổi, cấp lại và thu hồi giấy phép lái xe”. Bài tra bài báo và trang tư vấn pháp luật, không có nguồn nào đủ rõ về hai giấy phép cùng hạng. Một số trang nhắc nguyên tắc trong thông tư thời trước; văn bản hướng dẫn đã đổi nhiều lần gần đây, bài chưa đối chiếu được bản hiện hành nên không nêu.
Cách làm an toàn là hỏi trước khi tự xử lý:
-
Không tự cắt, sửa, xóa hay hủy thẻ nào, và không vứt thẻ nào đi.
- Mang cả hai thẻ cùng giấy tờ tùy thân đến cơ quan cấp giấy phép lái xe, kể đúng quá trình đã thi, đổi hoặc cấp lại.
-
Nếu cơ quan giữ một thẻ, xin biên nhận hoặc giấy hẹn ghi rõ số giấy phép và ngày nhận, rồi chụp lại. Đây là khuyến nghị chung, không phải điều luật.
- Không đưa ảnh giấy phép, căn cước, mã OTP hay mật khẩu tài khoản định danh cho người hứa “xử lý hộ” hoặc “xóa dữ liệu”.
Đang thuê xe máy ở Hà Nội khi chưa rõ giấy phép nào còn giá trị
Điều 56 khoản 1 yêu cầu người lái xe có “giấy phép lái xe đang còn điểm, còn hiệu lực phù hợp với loại xe đang điều khiển do cơ quan có thẩm quyền cấp”. Thuê Xe Máy Hà Nội Nguyễn Tú ở 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, mở cửa 09:00–21:00, số 0942467674, là cửa hàng cho thuê xe máy, không phải cơ quan cấp hay xác nhận giấy phép lái xe; bài không giới thiệu dịch vụ giấy phép nào. Cách tiệm xem giấy phép khi thông tin chưa khớp chưa có trong dữ liệu của bài, nên hãy hỏi và xác nhận trực tiếp trước ngày nhận xe.
Nguồn đối chiếu và điểm chưa kiểm chứng
-
Luật số 36/2024/QH15 và văn bản hợp nhất số 55/VBHN-VPQH: đã đọc nguyên văn Điều 9 khoản 25, Điều 56 khoản 1, Điều 57 khoản 7, Điều 58 khoản 1 và 4, Điều 62 khoản 1, 2, 5, 6.
-
Thông tư của Bộ Công an về sát hạch, cấp giấy phép lái xe: theo tóm tắt từ nhiều bài báo, chưa đối chiếu Công báo; tra bản hiện hành tại cổng tra cứu văn bản.
-
Không nêu vì chưa đủ hai nguồn khớp: nguyên tắc mỗi người một giấy phép trong thông tư hiện hành, thủ tục nộp lại hay thu hồi thẻ trùng, lệ phí và thời hạn xử lý.
Thông tin tham khảo, quy định có thể thay đổi; xác nhận tại cơ quan cấp giấy phép lái xe. Với trường hợp cụ thể, hãy hỏi cơ quan có thẩm quyền hoặc người hành nghề luật. Xem thêm mục giấy phép lái xe, chuyên mục an toàn và pháp lý, nhóm giấy tờ xe và cá nhân, trang thuê xe máy hoặc liên hệ cửa hàng.