Bữa nhậu chiều chủ nhật ở Hà Nội kéo dài hơn dự kiến, cốc bia hơi thứ nhất thành cốc thứ tư, và câu hỏi quen thuộc xuất hiện: uống bia hơi chạy xe máy sau bao lâu thì an toàn? Trả lời thẳng cho người đang thuê xe: không có mốc thời gian cố định nào đảm bảo bạn đã hết cồn. Quy định hiện hành cấm tuyệt đối việc điều khiển xe khi trong cơ thể còn cồn, nên cách duy nhất an toàn là không bao giờ lên yên khi bạn còn cảm nhận được ảnh hưởng của bia. Kiến thức nền về chủ đề này nằm ở mục nồng độ cồn khi lái xe.
Uống bia hơi chạy xe máy: quy định hiện hành nói gì
Quy định hiện hành của Việt Nam cấm tuyệt đối việc điều khiển mô tô, xe gắn máy khi trong cơ thể có cồn, không phân biệt loại đồ uống hay số lượng bao nhiêu. Điều đó nghĩa là dù bạn chỉ uống một ngụm bia hơi, việc cầm lái đã nằm ngoài phạm vi cho phép. Với người đang giữ một chiếc xe máy thuê, điểm này càng đáng nhớ: chiếc xe không phải tài sản của bạn, mọi rắc rối pháp lý đều kéo theo cửa hàng cho thuê và hợp đồng đã ký giữa hai bên.
Nhiều người vẫn nhớ theo kiểu cũ rằng chỉ cần dưới một ngưỡng nào đó là an toàn. Cách hiểu này đã lỗi thời. Ngày nay, lời khuyên thực tế chỉ gói trong một câu: đã uống thì không lái, đã hẹn lái thì không uống. Mức xử phạt cụ thể do văn bản pháp luật quy định và có thể thay đổi theo từng thời kỳ, bạn nên tra cứu thông tin chuẩn tại trang của Cục Cảnh sát giao thông thay vì dựa vào con số nhớ được từ trước.
Với người thuê, chi tiết đáng chú ý nằm ở phần trách nhiệm. Hợp đồng thuê thường ghi bạn là người chịu trách nhiệm trong suốt kỳ giữ xe, kể cả lúc xe nằm ở bãi trông giữ qua đêm. Vì thế, quyết định uống bao nhiêu không chỉ là chuyện sức khỏe, mà còn quyết định ai được cầm lái chiếc xe trong phần còn lại của buổi tối.
Vì sao không có con số an toàn cố định
Câu hỏi bao lâu thì hết bia hơi không có đáp án dạng bảng giờ chung cho mọi người, vì tốc độ cơ thể xử lý cồn phụ thuộc vào nhiều yếu tố cùng lúc: thể trọng, giới tính, độ đói, tốc độ uống, thậm chí cả giấc ngủ đêm trước. Hai người uống cùng một lượng, cùng một mốc thời gian, có thể cho hai kết quả khác nhau khi kiểm tra.
Đặc điểm riêng của bia hơi càng khiến việc ước tính thêm khó tin. Lượng khí của bia hơi làm cồn hấp thu vào máu nhanh hơn so với bia đóng chai thông thường, nên cảm giác lên nhanh cũng dễ khiến bạn đánh giá sai mức đã uống. Một bữa nhiều món ăn kèm làm chậm hấp thu, một bữa chỉ uống với vài hạt lạc lại đẩy cảm giác lên sớm.
Giấc ngủ cũng không phải nút đưa cơ thể về như ban đầu. Cồn được xử lý theo tốc độ cố định của gan, không thể đẩy nhanh bằng cà phê, nước dừa hay tắm lạnh. Ngủ một giấc chỉ giúp bạn thấy tỉnh táo hơn, còn phần cồn còn lại vẫn có thể hiện diện trong máu lúc bạn mở mắt. Chính khoảng hẹp giữa cảm giác tỉnh và thực tế còn cồn là nơi hầu hết các trường hợp bị xử lý rơi vào.
Riêng câu hỏi bia hơi bao lâu hết, các tài liệu về chuyển hóa cồn đều thống nhất một điểm: không có phép tính nào cho phép bạn cộng dồn số cốc rồi trừ theo giờ. Cách tôn trọng cơ thể duy nhất là coi đêm nay đã xong phần lái xe, để sáng mai tính tiếp.
Các lựa chọn thực tế sau buổi nhậu
Nếu bạn đang giữ một chiếc xe máy thuê và bữa nhậu có dấu hiệu kéo dài, hãy quyết định sớm ngay từ đầu buổi, đừng để lúc tan mới nghĩ. Gọi xe công nghệ về, để xe lại qua đêm ở bãi trông giữ gần nơi ăn, hoặc nhờ người nhà đón đều là các phương án phổ biến mà khách thuê xe hay dùng.
Khi gửi xe qua đêm, bạn nên nhắn cho chủ xe một tin để hai bên cùng biết tình trạng, chụp lại hình xe đang đỗ, và hỏi trước về cách tính ngày thuê tiếp theo. Một đêm giữ xe thêm vẫn đáng giá hơn rất nhiều so với rủi ro vừa vướng pháp lý vừa làm hỏng chiếc xe không phải của mình.
Nếu buổi tiệc nằm trong kế hoạch dài như đám cưới, liên hoan tất niên, bạn nên đọc trước phần thủ tục thuê xe để biết mình có thể đổi giờ trả, gia hạn kỳ thuê hay không, tránh việc vừa lo giấy tờ vừa lo men.
Nếu buổi nhậu diễn ra ở khu vực xa chỗ ở, nhiều khách chọn phương án kép: xe công nghệ đưa người về, còn xe nhờ chủ cửa hàng hoặc bãi giữ xe trông tới sáng hôm sau. Cửa hàng cho thuê lâu năm thường quen với tình huống này, nên một tin nhắn lịch sự trước khi tan tiệc thường được đáp lại nhanh.
Sáng hôm sau có về ngay được không
Trường hợp hay gặp nhất là uống nhiều vào buổi tối, dậy sáng thấy đầu óc thoải mái và muốn chạy xe về ngay. Lời khuyên ở đây là chờ thêm thay vì vội. Sau một buổi uống nhiều, cồn có thể vẫn còn ở mức dễ nhận tới sáng, nhất là khi bạn chỉ ngủ được vài tiếng. Một sáng chờ thêm ở Hà Nội luôn đáng giá hơn một lần giải trình không ai muốn nhắc lại.
Cách tự kiểm tra đơn giản nhất vẫn là trung thực với các dấu hiệu của bản thân: đầu có nặng không, mắt có mờ không, tay chân có chính xác không. Nếu còn bất kỳ dấu hiệu nào chưa ổn, hãy ăn sáng, uống nước, ngủ bù thêm rồi hẳn đi lấy xe. Về sức khỏe và việc giữ tỉnh táo khi ngồi vào yên, bạn có thể tham khảo mục sức khỏe khi lái xe.
Một lỗi hay gặp nữa là đo bằng cảm giác đỡ đau đầu hoặc thấy thèm ăn. Cảm giác chủ quan không thay được phép đo thật, và với người thuê xe, mỗi giờ chờ thêm chỉ là chi phí nhỏ so với hậu quả pháp lý lẫn chi phí sửa xe nếu không may va chạm lúc chưa tỉnh hẳn.
Chốt lại
Uống bia hơi xong bao lâu mới được chạy xe máy thuê? Câu trả lời trung thực là: chờ tới khi cơ thể xử lý xong toàn bộ lượng cồn, và không ai có thể nói trước con giờ chính xác cho bạn. Quy định cấm tuyệt đối cồn khi lái, cảm giác tỉnh không đồng nghĩa hết cồn, và phương án gửi xe qua đêm luôn sẵn sàng cho bạn chọn.
Ba câu đáng nhớ:
- Đã uống bia hơi thì để xe lại, không tin vào mốc giờ chung cho mọi người.
- Ngủ dậy thấy khỏe chưa chắc đã hết cồn, chờ thêm bao giờ cũng lời.
- Gửi xe qua đêm và nhắn chủ cửa hàng là phương án đáng giá nhất cho một buổi nhậu kéo dài.
Khi cơ thể đã sẵn sàng trở lại yên xe, bạn có thể tham khảo các dòng xe máy đang cho thuê để chọn mẫu ưng ý cho kỳ thuê kế tiếp của mình.