Sáng xuất phát từ khu Bồ Đề, bạn cần đi họp ở Cầu Giấy, trưa ghé Hồ Gươm gặp bạn, chiều về qua cầu Chương Dương. Câu hỏi quen thuộc của người đi lại trong nội đô Hà Nội lúc này là nên thuê tự lái hay xe ôm công nghệ cho cả ngày bận rộn đó. Bài này so sánh hai hình thức theo đúng cách bạn chi tiền thật: theo số chuyến, theo mức chủ động và theo kiểu di chuyển của riêng bạn.
Thuê tự lái hay xe ôm: khác nhau ở chỗ nào
Đi xe ôm công nghệ là bạn mua từng chuyến: mở ứng dụng, đặt chuyến, tài xế đến đón, hết chuyến trả tiền qua ví. Mọi trách nhiệm vận hành thuộc về người cầm lái, bạn chỉ việc ngồi sau. Thuê tự lái là bạn nắm lại quyền điều khiển: nhận xe buổi sáng, tự đi hết các điểm trong ngày, trả xe buổi tối. Chi phí được tính theo ngày chứ không theo chuyến, và toàn bộ việc giữ xe, đổ xăng, tuân thủ luật giao thông chuyển về phía bạn.
Khác biệt căn bản này quyết định mọi khoản so sánh bên dưới. Nếu nhu cầu của bạn dồn vào một hai chuyến dài, mỗi chuyến đi thẳng một mối, xe ôm giữ lợi thế tiện và không cần thủ tục. Nếu lịch của bạn là chuỗi điểm rải rác trong ngày, xe ôm biến thành tổng các chuyến cộng dồn, còn xe thuê là một mức giá cố định duy nhất.
Chi phí tính theo số chuyến đi
Hãy lấy một ngày làm việc điển hình của nhiều người ở Long Biên: sáng đi cơ quan, trưa về nhà, chiều đi công việc phụ, tối đi ăn với bạn bè. Bốn chuyến như vậy với xe ôm là bốn lần trả tiền chuyến riêng, cộng thêm mức phụ theo giờ cao điểm và thời tiết. Thuê một chiếc xe số phổ thông như Honda Wave theo niêm yết 150.000 đồng mỗi ngày, hoặc xe ga nhỏ gọn tầm 200.000 đồng mỗi ngày, là bạn đã chốt được chi phí đi lại cho toàn bộ ngày đó.
Đó là chưa kể các quãng di chuyển ngắn giữa các phường, ví dụ từ đường Nguyễn Văn Cừ vòng qua chợ rồi ghé thêm một điểm nữa trước khi về: đoạn chỉ vài cây số mà đặt xe ôm riêng thì tổng tiền tăng nhanh, còn xe tự lái chỉ tốn thêm chút xăng. Ngược lại, nếu ngày của bạn chỉ có đúng một chuyến khứ hồi, tổng tiền xe ôm có khi đã thấp hơn giá thuê nguyên ngày, lúc đó thuê xe là bỏ phí phần lớn giá trị.
Muốn tự tính chính xác cho dòng xe bạn định lấy, mở trang bảng giá xem mức niêm yết theo ngày, rồi đếm trước số chuyến dự kiến của mình. Nếu bạn ở Hà Nội nhiều ngày liền, trang thuê xe theo ngày giải thích cách cộng dồn giá thuê theo từng ngày, thường rẻ hơn gọi từng chuyến rời.
Chủ động thời gian và tuyến đường
Xe ôm công nghệ tiện ở chỗ tài xế đến tận nơi, nhưng bạn phụ thuộc vào thời gian phản hồi, nhất là lúc mưa to hoặc giờ tan tầm khi cần xe gấp. Với xe tự lái, xe đứng sẵn ở nhà trọ hoặc dưới văn phòng, bạn ra là đi, không chờ đợi ai. Bạn cũng được chọn lộ trình: muốn tránh ngã tư ùn tắc, muốn rẽ ghé mua đồ dọc đường, muốn dừng bất cứ đâu bao lâu cũng được, thứ mà đi xe ôm thường phải tính tiền chờ theo phút.
Với người đi công tác nhiều điểm trong nội đô, tính chủ động này thường đáng giá hơn phần chênh của giá thuê. Với người chỉ cần đi một mối từ đầu tới cuối, xe ôm vẫn là lựa chọn gọn nhất.
Đỗ xe, giấy tờ và trách nhiệm
Thuê tự lái đi kèm ba việc bạn phải tự gánh. Một là chỗ đỗ: nội đô Hà Nội nhiều đoạn cấm đỗ, hẻm nhỏ thiếu diện tích, bạn phải tính trước điểm gửi xe ở từng điểm đến. Hai là giấy tờ: bạn phải có giấy phép lái xe hợp lệ khi cầm lái, và khi thuê xe thì còn khâu thủ tục nhận xe, giữ xe, trả xe trong giờ mở cửa của cửa hàng. Ba là trách nhiệm vận hành: hết xăng tự đổ, xẹp lốp tự xử lý theo hướng dẫn của cửa hàng, không may va xước thì báo ngay để ghi nhận.
Đi xe ôm công nghệ thì cả ba mối đó thuộc về tài xế. Đổi lại, bạn đánh đổi phần linh hoạt đã mô tả ở trên. Đây là đánh đổi công bằng, không bên nào thắng tuyệt đối, và quyền lựa chọn thuộc về kiểu đi lại của bạn.
Kết hợp cả hai trong tuần
Không ít người đi lại Hà Nội dùng song song cả hai hình thức: các ngày lịch trình ổn định thì thuê xe theo ngày, còn hôm mưa to, hôm phải đi ăn uống tối có rượu bia thì gọi xe ôm cho an toàn. Cách kết hợp này hợp lý vì nó đối chiếu đúng ưu điểm của từng bên: xe thuê phục vụ các chuỗi chuyến linh hoạt, xe ôm phục vụ các chuyến đơn lẻ mà bạn không nên hoặc không tiện tự lái.
Một điểm vận hành nữa cần nhớ nếu chọn thuê: cửa hàng hoạt động trong khung 09:00 đến 21:00, bạn nên nhận xe sớm trong khung đó để còn toàn bộ ngày dùng xe, và trả trước giờ đóng cửa để khỏi vội vã. Nhận lúc gần cuối giờ dễ khiến bạn rút ngắn ngày thuê của chính mình.
Chọn theo kiểu di chuyển cụ thể
Tổng hợp lại, thuê tự lái hợp với bạn nếu một ngày có từ ba chuyến trở lên, cần linh hoạt lộ trình, ở lại Hà Nội vài ngày liền và có giấy phép lái xe. Xe ôm công nghệ hợp nếu đi lẻ tẻ một hai chuyến, không muốn lo thủ tục nhận xe, hoặc đi trong điều kiện mưa gió mà không tiện tự lái.
Nếu bạn rơi vào nhóm thứ nhất, trước khi chọn dòng xe để thuê, nên đọc qua bài xe số, xe ga hay xe 50cc nên chọn loại nào để lấy đúng loại xe hợp kiểu đường nội đô hẹp. Các so sánh sâu hơn về dòng xe, giá thuê và hình thức thuê được gom trong chuyên mục so sánh khi thuê xe máy, bạn có thể đối chiếu trước khi quyết định.
Cách dùng hữu ích nhất: đếm trước số chuyến của ngày mai, mở bảng giá xem mức thuê một ngày, rồi so với tổng tiền ôm ước lượng của chính bạn. Con số của chính bạn sẽ quyết định nhanh hơn mọi lời khuyên chung.