Thuê xe máy cho người thân lên thăm là tình huống ấm cúng nhưng cũng nhiều rắc rối hơn thuê cho chính mình: người nhà từ tỉnh lên thường không quen đường Hà Nội, không quen dòng xe đời mới, và giấy tờ lại đứng tên người khác. Bố mẹ lên thăm một tuần, cô chú ra chơi vài ngày, em gái vào học thử một tháng: mỗi tình huống đều đáng chốt vài điều trước khi xe lăn bánh. Bài này nói rõ những gì cần chuẩn bị để người thân có xe đi lại an toàn và bạn không phải lo khấu trừ gì khi họ về.
Trước hết, hãy quyết định ai đứng tên hợp đồng thuê. Hai lựa chọn: người thân tự thuê với giấy tờ của họ, hoặc bạn thuê rồi giao xe cho người nhà dùng. Cách thứ nhất sạch về pháp lý nhất, vì người lái là người chịu trách nhiệm. Cách thứ hai chỉ nên dùng khi tiệm đồng ý rõ ràng trong tin nhắn, và tốt nhất là cả hai bên cùng có mặt lúc nhận xe để mọi thứ minh bạch từ đầu.
Thuê xe máy cho người thân lên thăm: chốt giấy tờ và loại xe
Về giấy tờ, người thân cần mang theo căn cước còn hiệu lực, và nếu là người cao tuổi thì nên mang thêm kính thuốc đã đo sẵn vì phần lớn tiệm không có kính mời thử. Về loại xe, nguyên tắc quan trọng nhất: chọn đúng dòng xe người đó quen lái, không chọn xe mới đẹp. Người quen xe số ở quê thì thuê xe số; quen xe ga cũ kiểu dễ lái thì tìm dòng tương tự. Xe ga đời mới gọn nhẹ với yên thấp là lựa chọn an toàn cho bố mẹ, vì trọng tâm thấp giúp đặt chân chắc khi dừng đèn đỏ.
Câu hỏi nên hỏi tiệm khi đặt giúp người nhà: xe này đề có khỏe không, phanh nhẹ hay nặng, gương có to rõ không. Ba chi tiết nhỏ đó quyết định trải nghiệm của người lái lớn tuổi giữa phố. Nếu được, đến nhận xe cùng người thân trong lần đầu để cùng thử đề, thử phanh, chỉnh gương theo chiều cao của họ — bộ phanh và gương chỉnh theo bạn sẽ không đúng cho bố mẹ bạn.
Người nhà đi lại trong khu vực nào cũng nên nói trước với tiệm để chọn xe phù hợp: chỉ đi chợ và quanh khu trọ thì xe nhỏ gọn dễ đậu; định chạy ra các quận xa như Hà Đông hay Sóc Sơn thăm người quen thì xe có máy khỏe hơn sẽ bền hơn cho hành trình dài.
Đặt giúp từ xa và giao xe minh bạch
Khi bạn ở xa không thể có mặt, cách đặt giúp tốt nhất là viết một tin nhắn trọn vẹn: tôi đặt giúp cho bố tôi, tên và tuổi là…, giấy tờ bố mang theo là căn cước, nhận xe tại…, thời gian thuê từ… đến…, người lái là bố tôi và tôi là người thanh toán. Một tin như vậy cho phép tiệm chuẩn bị và trả lời dứt khoát, đồng thời ghi rõ ai là người lái, ai là người trả tiền, tránh mọi nhầm lẫn về trách nhiệm khi có trục trặc.
Lúc bố mẹ nhận xe, nhờ họ hoặc nhân viên tiệm chụp vài tấm ảnh hiện trạng gửi cho bạn: hai bên xe, gương, mũ, đồng hồ xăng. Cặp ảnh đó vừa giúp bạn yên tâm từ xa, vừa là bằng chứng nếu phát sinh câu hỏi lúc trả. Với người nhà lớn tuổi, nên ghi sẵn vài số quan trọng vào ghi chú điện thoại của họ: số tiệm, số của bạn, và địa chỉ chỗ trọ viết rõ ràng.
Một điều thực tế: đặt xe cho người nhà thì nên chọn tiệm gần chỗ họ ở, không gần chỗ bạn làm. Mọi sự cố giữa chừng đều xử lý nhanh hơn khi tiệm ở cạnh, kể cả chuyện nhỏ như cần đổi mũ hay chỉnh gương giữa tuần. Khi người thân đỗ xe và gửi xe, nên dặn họ chụp tấm vé gửi bằng điện thoại của chính họ, vì nhiều bãi gửi nơi vé in mã số và vé bị mưa nhòe là chuyện không hiếm. Người lớn tuổi đi vài điểm trong ngày rất dễ để lạc vé ở túi áo khác, nên một tấm ảnh là cách rẻ nhất để cuối ngày mọi người còn nhớ xe gửi ở bãi nào, cửa nào.
Những điều nên dặn người thân trước khi đi
Ba câu dặn đáng giá nhất cho người từ tỉnh lên: không chạy ở làn trong cùng của đường lớn nếu không vội; gửi xe ở bãi có vé, không nhờ giữ ven đường; và khi lạc thì dừng vào vỉa hè nhìn bản đồ thay vì vừa chạy vừa nhìn. Người quen đường quê thường có thói quen tốc độ theo đường thẳng thôn xã, trong khi phố Hà Nội cần nhịp liên tục nhìn gương và đèn.
Với bố mẹ, thêm một câu về mũ bảo hiểm: mũ đi kèm xe phải đội chắc, nếu tiệm cho chọn thì chọn mũ mới sạch có quai cài kín. Nói thật nhẹ nhàng rằng bạn thuê xe là để bố mẹ đỡ mỏi chân đi chợ, nên mũ với gương là hai thứ cần chỉnh ngay từ đầu, và đừng cố lái nếu chưa chắc tay.
Cuối tuần người nhà về, nhớ cùng họ trả xe: soát cùng nhân viên, chụp ảnh lần trả, nhận lại cọc theo đúng các bước trong quy trình nhận trả xe. Ai muốn đọc thêm có thể xem thủ tục thuê xe và mục thuê xe máy, hai trang tóm tắt gọn quy trình để lần sau người thân lên thăm, bạn chỉ cần đặt đúng một tin nhắn là mọi thứ sẵn sàng.