Đi chợ đầu mối mua sắm tuần là một kiểu chuyến đi có tính chất riêng: đồ nhiều, giờ đi sớm, và nơi để xe đông đúc — khác hẳn chuyến đi làm hay đi chơi. Câu hỏi thuê xe ga hay số đi chợ vì thế không phải câu hỏi xe nào tốt hơn, mà là xe nào chở đúng kiểu đồ bạn mang. Bài này so sánh hai loại xe đúng theo ba tiêu chí của chuyến chợ: chở đồ, đỗ xe, và phần về nhà lúc xe nặng.
Chở đồ: hai loại xe, hai kiểu vác hàng
Điểm mạnh của xe tay ga nằm ở cốp: nắp mở từ phía trên, sâu, và khô ráo — rau củ, thực phẩm gói ghém,kể cả túi trứng đều nằm gọn trong đó, khỏi lo mưa bụi. Xe ga đời mới còn có móc treo túi nhỏ trước tay lái, tiện cho các túi nhẹ. Điểm yếu của xe ga cũng nằm ở chính chỗ đó: cốp có nắp đậy nên rất tốt với đồ nhỏ gọn, nhưng không vừa được các bó rau dài, khay to, hoặc thùng xốp cồng kềnh.
Xe số ngược lại: không có cốp lớn, nhưng có ưu thế móc và buộc. Sàn để chân phẳng của xe số cho phép đặt khay, thùng nhỏ giữa hai chân, và phần móc sau chịu được các bó to buộc dây. Với người quen đi chợ đầu mối mua hàng sỉ, xe số cộng vài sợi dây chùm là phương án chở được nhiều hơn hẳn — món đồ chỉ cần cẩn thận buộc, không cần vừa cốp. Vì thế, tùy vào mặt hàng: đồ khô gọn thì xe ga tiện, hàng cồng kềnh thì xe số nhàn.
Đỗ xe và lách trong khu chợ: kích thước là một yếu tố thật
Khu chợ đầu mối giờ cao điểm là bài toán đỗ xe: lối đi hẹp, xe đỗ hai hàng, và phần lùa xe ra vào cần xoay trở. Xe số mỏng, nhẹ, đẩy bằng tay dễ — vào khe hẹp vẫn nhét được, và khi đẩy xe ra khỏi hàng, một tay là vừa sức. Xe ga rộng và nặng hơn chút, phần đỗ hai xe cạnh nhau trong khe chật thỉnh thoảng phải kê. Nếu bạn đi chợ vào khung giờ đông khách và hay mua xong quay lại thêm, xe số tiết kiệm phần công đỗ hơn.
Về phần lái khi đồ nặng: xe ga tự động nên tay lái nhẹ nhàng, nhưng tổng tải dồn về sau làm máy yếu cảm nhận trên đường bằng phẳng; xe số cho phép vào số thấp khi cần lực, tăng tốc có kiểm soát hơn khi xe chở nặng. Quy tắc chung cho cả hai: giảm áp suất chắc vào lốp sau theo khuyến nghị, kiểm tra gương trước khi ra về vì túi đồ sau yên dễ che tầm nhìn.
Nên thuê xe ga hay số đi chợ: câu chốt theo kiểu đồ
Gói trả lời gọn: đi chợ thường xuyên, mua thực phẩm nhỏ gọn, và hay đi sớm khi vỉa hè còn ướt sương — xe ga cho phần cốp khô và nhàn tay. Mua hàng sỉ, bó to, khay nhiều, và hay đỗ trong ngõ — xe số cho phần chở và luồn lách. Với người đi chợ đầu mối quanh Hà Nội như chợ Long Biên, chợ Đồng Xuân buổi sớm, hàng hoá đa dạng nên thói quen của mỗi người thường quyết hơn là thông số xe.
Một mẹo nhỏ cho cả hai loại: mang theo hai ba túi nilon lớn dự phòng để phân nhóm đồ — phần mềm vào cốp hoặc khay, phần cứng buộc ngoài — và luôn đậy kín thực phẩm sống để khỏi ám mùi vào xe. Trả xe sạch sẽ cũng là phần giữ thiện cảm với cửa hàng cho lần thuê sau.
Giờ đi và đường về: hai khung khác nhau của cùng một chuyến
Đi chợ đầu mối thường là đi sớm — trước bảy giờ để kịp hàng đẹp và giá tốt — và buổi sớm có hai hệ quả cho việc chọn xe. Một là trời tối giờ mùa đông, đèn xe phải sáng rõ: lúc nhận xe, thử đèn trước và đèn hậu ngay, vì giữa hàng ngũ xe đậu trong chợ, tín hiệu đèn xin đường là thứ duy nhất người đi bộ chú ý tới bạn. Hai là vỉa hè và lòng đường ướt sương, phần phanh ăn chậm hơn mặt khô — cả hai loại xe đều cần khoảng cách xe lớn hơn, nhưng xe số cho bạn kiểm soát đạp phanh gốc theo từng cú, trong khi xe ga phải nhấp nhẹ cần trái.
Đường về là khung giờ thử thách thật của chuyến chợ: xe nặng thêm hai ba chục ký, tâm trọng dồn về sau, và tay lái trở nên vướng. Với xe ga, tải nặng làm phần ga nhạy hơn — mỗi cú vặn ga xe giật rõ, nên tay ga cần mềm và đều. Với xe số, tải nặng khiến bạn phải về số thấp sớm hơn quen — lên dốc cầu vượt hay dốc ngõ với hai khay đồ, sang số một và để máy kéo là cách bớt mỏi tay và bớt nóng máy. Ai về nhà theo các tuyến đường nhỏ qua ngõ, phần buộc đồ cần siết lại một lần trước khi rời chợ: bó đồ xệ dịch về một bên là nguyên nhân quen của việc lái lệch giữa ngõ hẹp.
Về bảo quản hàng trên đường về: nếu trời nắng to, thực phẩm tươi không nên nằm lâu trong cốp xe ga vì hơi nóng dồn trong cốp kín — dừng ở quán nước năm phút cho thoáng, hoặc đảo hàng sao cho phần tươi nằm trên cùng. Nếu trời mưa, xe ga lại có lợi thế: cốp kín giữ đồ khô, trong khi xe số cần phủ bạt hoặc tấm nilon — mang theo một tấm mỏng gấp trong cốp hoặc ngăn chứa là thói quen nhỏ mà mỗi người đi chợ đều nên có.
Chi phí thuê theo kiểu đi chợ: tính sao cho gọn
Với nhu cầu đi chợ đều đặn mỗi tuần, thuê theo tuần hoặc theo tháng thường nhàn hơn thuê theo ngày — hỏi cửa hàng giá gói dài hạn lúc nhận, vì phần này tùy chính sách từng nơi. Nếu chỉ đi chợ dịp Tết hoặc dịp lễ, thuê theo ngày là đủ, và nên đặt xe sớm vì các dịp đó xe hay kín. Với hai loại xe, giá thuê thường khác nhau chút theo dòng máy — hỏi thẳng giá của cả hai loại rồi so với lượng đồ bạn hay mua: chênh lệch nhỏ mỗi ngày nhiều khi không đáng bằng phần mỏi tay khi vác hàng sai loại xe.
Còn về chi phí xăng: đi chợ quanh quẩn nội thành, cả hai loại xe tiêu hao gần như tương đương cho cùng quãng đường; khác biệt chỉ xuất hiện khi chở nặng — xe số kéo số thấp tốn hơn chút, xe ga ga sâu hơn thường. Bài toán xăng vì thế không phải lý do chọn; lý do chọn vẫn nằm ở cốp hay sàn, ở nhẹ hay nặng, và ở khe đỗ quen của bạn.
Các câu hỏi chọn xe theo nhu cầu khác được gom trong trang hỏi đáp chọn xe, phần sự cố thường gặp khi thuê trong hỏi đáp sự cố, và tổng quan các câu hỏi về thuê xe máy tại trang hỏi đáp.