Đi chùa Bái Đính bằng xe máy là cung hướng nam kinh điển của người Hà Nội cuối tuần: chùa thuộc huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình, nằm trong vùng núi đá Tràng An nổi tiếng, cách trung tâm thành phố chừng một trăm cây số theo trục quốc lộ hướng nam. Cung này đẹp ở chỗ đường lớn thẳng suốt nửa chặng, đoạn cuối vào khu chùa nhỏ nhưng đông vui, và quãng đi bằng xe máy hoàn toàn vừa sức cho một ngày nếu bạn biết chốt khung giờ. Bài này gói cung đường, thời gian ước tính theo từng chặng, và các chuẩn bị nhỏ cho buổi viếng chùa trong ngày.
Đi chùa Bái Đính bằng xe máy: cung đường từ Hà Nội tới Gia Viễn
Xuất phát từ Long Biên hoặc khu trung tâm, hướng chuẩn là theo các trục thoát nam của nội đô, nối vào quốc lộ trục hướng Phủ Lý. Chặng đầu là đường trường rộng, làn xe tùy khung giờ, bạn giữ làn giữa cho chắc; chặng giữa qua vùng đồng bằng Hà Nam thoáng đãng, hai bên là ruộng và cụm nhà ven đường, chạy nhẹ tay; đến phạm vi Ninh Bình, bạn để ý biển chỉ dẫn rẽ theo hướng Tràng An hoặc Gia Viễn, đây là lúc bắt đầu thấy núi đá thấp thoáng phía xa. Quãng rẽ từ trục chính vào đường tới khu chùa hẹp hơn, xe đông lúc cao điểm, giữ tốc độ thấp và nhường cho dòng xe ngược chiều.
Về thời gian ước tính: quãng từ Long Biên tới phạm vi Ninh Bình mất khoảng một tiếng rưỡi chạy thong thả với một điểm dừng ngắn; quãng rẽ vào và chạy đường cuối tới khu chùa thêm khoảng ba mươi phút. Tính cả lượt về, một ngày viếng chùa sáng đi trưa về là gói gọn nếu xuất phát sớm. Ai muốn thong thả hơn thì đi theo kiểu nửa ngày đầu: sáng viếng chùa, trưa ăn ở vùng dưới, chiều về nhẹ, không cần vội.
Lưu ý đặc thù đoạn cuối: đường vào khu chùa có nhiều xe khách và xe đưa đón, các khúc rẽ chắn tầm nhìn vì vách đá và cây; bóp còi sớm, giảm tốc ở các ngã rẽ, và không chạy sát làn ngược chiều vì dòng xe về chiều chiều khá dày. Nếu trời có mưa, mặt đường vùng đá trơn hơn tưởng tượng, chờ ráo thêm chút nữa trước khi chạy.
Thời gian và khung giờ nên chọn
Khung đẹp nhất cho cung này là sáng sớm thứ Bảy hoặc Chủ nhật: trong phố ít xe, trục nam dễ chịu, và tới khu chưa khi nắng còn nhẹ, hợp đi bộ trong khuôn viên rộng. Khung thứ hai là sáng sớm ngày thường nếu bạn rảnh: dòng xe đường trường thưa hơn, nhưng bạn cần xác nhận giờ mở khu trước khi chọn khung này. Khung nên tránh là chiều muộn thứ Sáu và các ngày lễ lớn: trục nam có đoạn đông đúc bất thường, quanh khu chùa gửi xe chật, và quãng về bạn dễ bị dính tối trên đường trường.
Về cách tính giờ tổng: xuất phát tờ mờ, ăn nhẹ ở chặng giữa, tới khu lúc sáng muộn; thăm chùa trong hai tới ba tiếng đồng hồ tùy nhịp đi bộ; ăn trưa vùng dưới; rời khu trước ba giờ chiều để có cả buổi về thoải mái. Ai đi nhóm thì chốt điểm đợi chung tại ngã rẽ cuối, vì đoàn dễ tách nhau ở các ngã rẽ vào khu.
Chuẩn bị cho xe và người trước khi đi
Xe máy chạy cung này nên được kiểm tra ba bộ trước khi xuất phát: phanh trước sau, áp suất lốp và đèn. Trục nam có đoạn xe tải chạy nhanh, phanh chắc và lốp đủ khí là hai thứ giữ an toàn nhất; đèn chuẩn cho quãng về chiều muộn. Đồ mang theo gọn: nước đủ cho nửa ngày, mũ bảo hiểm rộng vành cho nắng vùng đá, áo dài tay mỏng khi vào khuôn viên chùa cho kín đáo, và một chiếc ô gấp cho mưa bất chợt. Giấy tờ xe và giấy tờ tùy thân đi theo người, không để trong cốp xe ngoài trời nắng lâu.
Người thuê xe máy quanh Long Biên nên lấy xe buổi tối hôm trước hoặc sáng sớm, kiểm tra xe cùng chủ xe ngay tại chỗ: thử đề, bóp phanh, xem đèn, và hỏi rõ cách tính ngày thuê để không nhầm khi trả xe chiều muộn. Cung này một ngày là đủ, phần lớn các thuê mươi ngày dài không cần thiết trừ khi bạn muốn ghé thêm các điểm quanh Tràng An.
Giữ xe và lịch trình trong khu chùa
Khu chùa có bãi gửi xe của khu, bạn gửi theo hướng dẫn tại chỗ, giữ vé, và nhớ chốt vị trí bãi trong trí nhớ bằng một mốc gần đó. Đi bộ trong khuôn viên là chính: giày bệt mềm, không giày cao, vì lối đi có đoạn dốc và bậc đá. Vào khuôn viên chùa, trang phục kín đáo, mũ nón tháo khi vào điện thờ. Mang theo ít lễ vật nếu bạn có nhu cầu, mua tại vùng gần khu cho nhẹ người trên xe máy.
Lịch trình trong khu nên chia hai nửa: nửa đầu thăm cụm cổng tam quan và các sân rộng lúc sáng còn thoáng; nửa sau leo lên phần trên ngắm toàn cảnh vùng đá trước khi xuống ăn trưa. Ai đi cùng người lớn tuổi thì giữ nhịp chậm, ngồi nghỉ tại các bóng cây giữa khuôn viên, và không cố hết toàn bộ lối lên cao trong một buổi.
Quãng về và vài lưu ý cuối
Quãng về thường nhẹ hơn quãng đi nếu bạn rời khu trước ba giờ rưỡi chiều: nắng dịu, dòng xe ngược thưa, và bạn đã quen tay đường. Dừng ăn tối nhẹ ở chặng giữa nếu muốn chạy đêm khuya về, nhưng nếu có thể thì về trước khi trời tối hẳn — trục nam đêm có đoạn trống dài, đèn xe tải chói, và bạn nên giữ làn của mình cho đến cụm đèn khu dân cư. Về tới vành đai nội đô, tính đường né các đoạn phố chặn cuối tuần quanh khu Hồ Gươm cho hướng về Long Biên.
Người mới chạy cung xa lần đầu nên đọc thêm các gợi ý trong mục cung đường cuối tuần; kiểm tra thời tiết trước chuyến đi nằm trong mục thời tiết & đường xa; trang cung đường là mục lục chung của mọi tuyến; và người mới thuê xe máy đi cung xa lần đầu nên đọc mục kinh nghiệm trước khi xuất phát.
Cung Bái Đính gói gọn trong một ngày nhưng đủ đầy: một sớm đường trường, một trưa vùng đá, và một chiều về nhẹ nhàng. Chốt khung giờ, chuẩn bị xe chắc, giữ nhịp chậm trong khu chùa, và chuyến viếng chùa đầu miền của bạn sẽ trọn vẹn theo đúng nghĩa của nó.