Thác Dải Yếm là một trong những cái tên hay nhất trên bản đồ phượt miền Bắc, và chạy từ Hà Nội đi thác Dải Yếm bằng xe máy là kiểu chuyến đi thử thách đích thực: gần hai trăm ki-lô-mét mỗi chiều, đi qua Hòa Bình, lên Mộc Châu, rồi mới tới thác. Nếu bạn tính một ngày đi về, bài này giúp bạn thấy đó là khả thi nhưng phải khít khít lịch. Nếu đi hai ngày, đây là một trong những cung đẹp nhất vùng Tây Bắc.
Cung đường từ Hà Nội lên thác chạy qua đâu
Trục quen thuộc là quốc lộ sáu. Từ Hà Nội, bạn lên Hòa Bình theo đường cao tốc hoặc đường cũ tùy điểm xuất phát, qua thành phố Hòa Bình rồi cứ thế bám quốc lộ sáu qua Đà Bắc hướng lên Mộc Châu. Đoạn sau Hòa Bình là phần đẹp và cũng dài nhất: đường vòng qua các nhà máy thủy điện, mặt đường nhiều chỗ đã mở rộng, nhưng xe tải vẫn đông, và sương sớm vùng hồ dày khiến tầm nhìn buổi sớm hẹp.
Quãng từ Hòa Bình lên Mộc Châu là chuỗi đèo và thung lũng xen kẽ. Có những khúc dài chạy cạnh sông, có những khúc vòng qua sườn nhìn xuống thung lũng sâu. Đây là phần đòi hỏi tay lái nhất của chuyến, vì đường đẹp khiến người ta muốn chạy nhanh, nhưng cua khép và sương chiều không cho phép. Ai mới chạy đèo nên đi giữa làn, đều ga, và nghỉ đúng mốc.
Từ thị trấn Mộc Châu, bạn theo đường dẫn về thác Dải Yếm, đoạn cuối là đường nhỏ qua các đồi chè và bản làng. Đường cuối hẹp, có khúc dốc ngắn và nền đất, nên đi chậm, và nếu mùa mưa thì đề phòng trơn. Nghe tiếng nước từ xa là bạn đã gần tới.
Hà Nội đi thác Dải Yếm mất bao lâu
Tổng thời gian chạy từ Hà Nội tới thác, với nhịp phượt bình thường và hai mốc nghỉ, vào khoảng năm tiếng. Quãng đường gần hai trăm ki-lô-mét chia bốn phần rõ: thoát Hà Nội và tới Hòa Bình khoảng một tiếng rưỡi, đoạn Hòa Bình lên Mộc Châu khoảng hai tiếng rưỡi, và phần đường về thác chừng ba mươi phút.
Với lịch một ngày đi về, số này buộc bạn phải đi sớm thật sớm: bốn giờ rưỡi sáng rời Hà Nội, tới thác tầm mười giờ, chơi chừng một tiếng rưỡi, rồi quay lại cho kịp chạy phần đèo trước khi tối. Cái giá của lịch này là về tới Hà Nội lúc chín mười giờ đêm, tay lái mỏi. Với phần lớn người, lịch hai ngày một đêm, ngủ lại Mộc Châu, là lựa chọn đáng tiền hơn hẳn.
Nếu đi hai ngày, ngày một chạy thong thả, dừng ăn trưa tại Mộc Châu, chiều mới qua thác, và tối ngủ lại thị trấn hoặc các trang trại quanh vùng. Ngày hai dậy sớm ngắm mây đồi chè, rồi về bằng trục cũ hoặc ghép thêm điểm. Cung này hợp với tháng có mận hoa hoặc mùa chè non, khi Mộc Châu đẹp nhất trong năm.
Mùa nước của thác cũng đáng tính: sau mưa lớn nước về nhiều, thác chảy mạnh và cuồn cuộn; giữa mùa khô dòng nhỏ lại, khung tĩnh hơn. Nếu mục tiêu của bạn là chụp thác đẹp, canh sau mưa vài ngày là khung đẹp nhất, nhưng nhớ đường về thác khi ấy cũng trơn nhất.
Chuẩn bị xe cho cung gần hai trăm ki-lô-mét
Kiểm tra xe với cung này là nghiêm túc: lốp căng đúng và còn đủ gai, phanh trước sau ăn đều, đèn sáng, dây xích chỉnh đúng độ lỏng nếu chạy xe số, và nhớ đổ đầy bình trước các đoạn sườn núi. Trên quốc lộ sáu có trạm xăng đều, nhưng khắp đoạn lên vùng thác, thưa hơn, nên canh mốc đổ khi kim giảm nửa bình. Người đi bằng xe máy thuê nên nói rõ với cửa hàng cung đường Mộc Châu hai ngày, để nhận xe khỏe và đã bảo dưỡng; phần chọn loại xe cho cung xa nằm trong bài chọn loại xe, thông tin dịch vụ ở trang cho thuê xe máy.
Đồ mang theo cho hai ngày: hai lớp áo vì vùng cao về đêm lạnh quanh năm, áo mưa gấp, giày bám, dụng cụ vá và bơm nhỏ nếu có, ít tiền lẻ, và nước đủ cho hai người mỗi chặng. Cách gói đồ cho chuyến hai ngày được viết riêng trong bài cất đồ và hành lý trên xe, nên đọc trước khi xếp đồ.
Giấy tờ mang đủ bản gốc: giấy phép lái xe và đăng ký xe. Trục quốc lộ sáu có các chốt kiểm tra định kỳ, và các điểm nghỉ ven đường đôi lúc cũng kiểm tra giấy tờ xe. Nhóm quy định khi chạy đường trường và đường núi gom trong bài quy định giao thông, một lượt đọc là đủ.
Những đoạn cần để ý trên cung
Đoạn đèo sau Hòa Bình có hai loại rủi ro: xe tải chiếm làn khi lên dốc, và sương chiều giảm tầm nhìn. Với xe tải, nhường sớm và vượt nơi thẳng có tầm nhìn đủ dài. Với sương, chú ý khung giờ: sau bốn giờ chiều vùng thung lũng nhiều mù, nên hoàn tất phần đường núi trước khung đó.
Đoạn đường nhỏ về thác cần đi chậm và không bám ga giữa các khúc cua qua bản làng. Trẻ em và vật nuôi quanh bản ra vào đường bất chợt, và nền đất sau mưa trơn hơn mặt nhựa. Tới gần thác, chỗ đỗ ven đường giới hạn, nên đỗ gọn, chống chắc, và mang theo toàn bộ đồ có giá trị.
Về khung giờ chụp ảnh, sáng sớm ánh nắng đổ xiên qua mây, và chiều ngược sáng. Nếu đi một ngày, bạn sẽ tới thác khung gần trưa, góc sáng gắt hơn, nên hãy ưu tiên góc chụp từ dưới chân thác ngược lên, lấy mây trời làm nền. Với người đi hai ngày, sáng sớm tại thác là phần thưởng xứng đáng công lái xe.
Ghép chuyến quanh Mộc Châu
Thác Dải Yếm hợp ghép với các điểm quanh Mộc Châu: đồi chè, các trang trại mận, thung lũng mây sáng sớm. Nếu bạn chỉ có một ngày, chọn thác làm đích rồi về, đừng cố kẹp thêm điểm cho kịp. Nếu có hai ngày, nhóm bài Mộc Châu gói các mốc đáng dừng từ Hà Nội lên, giúp bạn ghép điểm theo đúng nhịp. Ai muốn luyện tay lái trước cung xa, các vòng cung đường nội thành là chỗ khởi động hợp lý.
Cung từ Hà Nội đi thác Dải Yếm dài, nhưng đó là kiểu dài đáng giá: mỗi chặng đổi một dáng núi, và đứng trước thác lúc nước chảy mạnh, bạn hiểu vì sao người ta sẵn sàng chạy gần bốn trăm ki-lô-mét vòng trong một cuối tuần.