Quy định nồng độ cồn khi lái xe hiện hành là vấn đề mà từ ngày 01/01/2025, mọi người điều khiển xe máy ở Việt Nam cần nắm rõ, vì khung pháp lý mới cấm triệt để việc điều khiển phương tiện sau khi dùng đồ uống có cồn. Bài này giải thích quy định cấm ở cấp luật, cách đọc các mức vi phạm, và hệ quả với người đi xe thuê.
Cấm tuyệt đối ở cấp luật
Nền tảng của quy định hiện hành là Luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ năm 2024, có hiệu lực từ ngày 01/01/2025. Luật nghiêm cấm điều khiển phương tiện giao thông cơ giới đường bộ khi trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn, không phân biệt mức độ nhiều hay ít. Nói cách khác, quy định hiện hành theo hướng cấm tuyệt đối: không còn khái niệm ngưỡng cho phép như một số thời kỳ trước đây.
Điều này thay đổi thói quen của nhiều người đi xe máy quanh Hà Nội: một ly bia sau giờ làm cũng nằm trong diện bị cấm nếu bạn cầm lái sau đó. Cơ quan chức năng tăng cường kiểm tra nồng độ cồn ở nhiều tuyến, đặc biệt buổi tối và cuối tuần quanh các khu phố ẩm thực như phố cổ, Tây Hồ hay các con đường ven sông, nơi người dân tụ tập ăn uống nhiều.
Cách đọc các mức vi phạm
Cùng có hiệu lực từ 01/01/2025, Nghị định 168/2024/NĐ-CP quy định mức xử phạt theo ba mức nồng độ cồn đối với người điều khiển xe máy, tính theo lượng cồn trong máu hoặc trong một lít khí thở. Mức xử phạt tiền tăng dần theo mức nồng độ, và ở mức cao nhất còn kèm hình thức tước giấy phép lái xe. Các con số cụ thể từng mức đã được cập nhật trong bài mức phạt nồng độ cồn xe máy mới nhất; điểm cần ghi nhớ ở đây là cấu trúc ba mức và việc mọi mức vi phạm đều bị xử phạt, không có mức nào được bỏ qua.
Ngoài xử phạt hành chính, vi phạm nồng độ cồn khi gây hậu quả nghiêm trọng còn có thể dẫn đến trách nhiệm hình sự theo quy định hiện hành. Mức phạt và quy định có thể thay đổi theo văn bản pháp luật mới, nên bạn nên đối chiếu văn bản gốc tại thời điểm cần.
Ai thuộc diện bị kiểm tra
Người điều khiển phương tiện cơ giới khi tham gia giao thông thuộc diện kiểm tra về nồng độ cồn theo trình tự nghiệp vụ của lực lượng chức năng, không phân biệt xe của cá nhân hay xe thuê. Với khách thuê xe máy, vi phạm vẫn tính trên người cầm lái: việc xe thuộc sở hữu cửa hàng không làm giảm trách nhiệm của người điều khiển. Trước các đợt cao điểm kiểm tra ở Hà Nội, người đi xe thuê cần chủ động hơn, vì giấy phép lái xe và các giấy tờ nhận xe đều phải mang theo đầy đủ.
Cần nói rõ một hiểu lầm phổ biến: quy định cấm không có ngoại lệ cho quãng đường ngắn. Nhiều người cho rằng chỉ đi vài phố, đưa bạn về rồi quay lại thì không sao, nhưng thiết bị đo không hỏi bạn định đi bao xa, và kết quả dương tính được lập biên bản bất kể cự ly. Tương tự, việc đồng ý của chủ xe cho bạn đi xe thuê cũng không tạo ra ngoại lệ nào, vì trách nhiệm vi phạm hình thành trên người điều khiển tại thời điểm kiểm tra.
Nếu bạn định ăn uống có dùng đồ có cồn, cách xử lý an toàn duy nhất theo quy định hiện hành là không tự lái xe về sau đó: gọi xe khác, nhờ người chưa uống chở, hoặc để xe lại và lấy vào hôm sau sau khi chắc chắn cơ thể hết cồn. Kinh nghiệm xử lý tình huống sau bữa ăn đã được chia sẻ trong bài đi ăn uống có dùng đồ có cồn thì về nhà thế nào.
Người thuê xe cần lưu ý
Ba việc thực tế giúp khách thuê tránh rắc rối với quy định nồng độ cồn:
- Bỏ kỳ tích một hai lon vẫn về được: quy định hiện hành cấm mọi mức cồn, và thiết bị đo cho kết quả khách quan, không đoán được.
- Uống tối muộn thì sáng hôm sau vẫn cẩn trọng: cơ thể mỗi người xử lý cồn khác nhau, không có công thức chính xác cho thời gian hết cồn, nên nếu còn cảm giác ảnh hưởng thì không cầm lái.
- Tính trước phương án về: trước buổi tiệc, chốt trước cách về nhà bằng phương tiện khác hoặc người chưa uống.
Trường hợp không may bị xử lý vi phạm nồng độ cồn khi đang đi xe thuê, cách trình bày với cửa hàng và các bước tiếp theo nằm trong bài trình chủ xe thuê khi bị xử lý nồng độ cồn. Chủ đề được tổng hợp trong trang nồng độ cồn.
Kết luận về quy định nồng độ cồn
Quy định hiện hành cấm điều khiển xe máy khi trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn theo Luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ 2024, kèm ba mức xử phạt theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP. Cách an toàn duy nhất là không lái sau khi dùng đồ có cồn. Khi cần thuê xe máy ở Hà Nội cho các kế hoạch đi lại rõ ràng, Thuê Xe Máy Hà Nội Nguyễn Tú tại 112 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, Hà Nội, giờ 09:00 đến 21:00, điện thoại 0942 467 674.
Nguồn tham khảo
Văn bản chính thức: Nghị định 168/2024/NĐ-CP trên cổng thông tin điện tứ Chính phủ.
Lưu ý: mức phạt và quy định có thể thay đổi, kiểm tra văn bản mới nhất trước khi áp dụng.